:: wikimiki.org ::
| Technische Universiteit |
Technische UniversiteitEen technische universiteit is een universiteit die zich richt op de wetenschap van de techniek. Nederland heeft drie technische universiteiten: de Technische Universiteit Delft, de Technische Universiteit Eindhoven en de Universiteit Twente. De Rijksuniversiteit Groningen heeft ook enkele technische studies, terwijl de Universiteit Twente ook enkele niet-technische studies heeft (en daarom ook van naam gewijzigd is, vroeger heette het Technische Universiteit Twente).
Typische technische studierichtingen zijn bouwkunde, civiele techniek, elektrotechniek, wiskunde en informatica, (technische) bedrijfskunde, werktuigbouwkunde, natuurkunde, scheikundige technologie. Gespecialiseerde technische studies zijn o.a.: biomedische technologie, lucht- en ruimtevaart, geodesie, maritieme techniek, architectuur, energietechniek en materiaalkunde.
Vergelijkbare instituten in het buitenland zijn de studies burgerlijk ingenieur in België, de Hochschüle in Duitsland en de Grandes Écoles in Frankrijk.
Categorie:universiteit
UniversiteitEen universiteit is een instelling voor wetenschappelijk onderwijs, onderzoek en dienstverlening.
Geschiedenis
Al in de klassieke oudheid waren er na het elementaire onderwijs in rekenen en schrijven hogere opleidingen die je kon volgen als je er voor wilde betalen. Dat was overigens alleen weggelegd voor kinderen of gunstelingen van aristocraten en rijke kooplieden. Meestal ging men in de leer bij een filosoof, redenaar of grammaticus die er voor hun levensonderhoud een privéklasje op na hielden.
In de tijd van het Hellenisme ontstonden er instituten die met een moderne universiteit te vergelijken zijn. Bekend waren de filosofenscholen van Athene en het Mouseion van Alexandrië met de beroemde bibliotheek. In de tijd van het Romeinse Rijk waren er ook soortgelijke instituten in andere streken zoals in Noord-Afrika Carthago, In Italie Rome en Massilia in de Provence. Na de val van het West-Romeinse Rijk was seculier hoger onderwijs in West-Europa grotendeels verdwenen, en alleen voorbehouden aan de geestelijkheid. Ook in het Byzantijnse Rijk verdween grotendeels de interesse in niet-godsdienstige studie.
Bij de expansie van de jonge islam was aanvankelijk grote belangstelling voor de vroegere Griekse wetenschap en filosofie. In Bagdad, Caïro (Al-Azhar) en Córdoba ontstonden belangrijke studiecentra. Vooral Córdoba trok ook veel Europese geleerden om er te studeren en te onderwijzen.
De eerste Europese middeleeuwse universiteiten werden opgericht naar voorbeeld van die van Córdoba, in 1088 in Italië en in Frankrijk voor de studie van rechten, medicijnen en theologie. Al snel werden er universiteiten opgericht in Engeland en Midden- en Oost-Europa. Later volgde ook Scandinavië.
In Europa gingen jonge mannen naar de universiteit als ze de studie van het Trivium hadden afgerond, de voorbereidende richtingen grammatica, retoriek en logica, en het Quadrivium, dat bestond uit rekenkunde, meetkunde, muziek en astronomie. Dit was trouwens al het lesprogramma in de Romeinse tijd.
In de Nieuwe Tijd na de Middeleeuwen werden er talloze universiteiten opgericht in vrijwel alle grote steden en breidde onder invloed van de wetenschappelijke revolutie het aantal studierichtingen zich gestaag uit. Dit proces is tegenwoordig nog steeds aan de gang.
Universiteiten buiten Europa en het Midden-Oosten
In Azië waren ook al lange tijd universiteiten. Veelal waren deze evenals in Europa gelieerd aan een bepaalde godsdienst of tempel. Vooral de Tibetaanse kloosters waren vermaard om hun onderwijsmogelijkheden dat getalenteerde monniken en belangstellenden daar konden gaan volgen.
De belangrijkste Aziatische universiteit in de Oudheid was die van Nalanda, in Bihar, India, waar o.a. de bekende boeddhistische filosoof uit de 2e eeuw na Chr. Nagarjuna les gaf.
In het middeleeuwse China was het gebruikelijk dat de bestuurlijke elite, de mandarijnen een zware opleiding kregen en ter afsluiting een 'staatsexamen' moesten afleggen. Deze opleidingen waren op Taoïstische en Confuciaanse leest geschoeid.
Nederland en België
Voordat er in de Lage Landen universiteiten waren ging men voor een studie naar de universiteiten van Parijs, Keulen, Oxford of naar één van de vele in Italië.
De oudste universiteit van de lage landen is die van Leuven, de KUL, ofwel Katholieke Universiteit Leuven. Zij werd op 9 december 1425 door paus Martinus V opgericht.
De jongste universiteit van België is die van Hasselt, de Universiteit Hasselt. Op 3 september 1973 werd de universiteit onder de naam Limburgs Universitair centrum (LUC) in gebruik genomen. Universiteit Hasselt heeft campussen in Hasselt en in Diepenbeek.
De oudste universiteit in het huidige Nederland, is de Universiteit Leiden (1575).
De overige universiteiten in Nederland zijn:
- Universiteit Utrecht
- Rijksuniversiteit Groningen
- Erasmus Universiteit Rotterdam
- Universiteit Maastricht
- Universiteit van Amsterdam
- Vrije Universiteit Amsterdam
- Radboud Universiteit Nijmegen
- Universiteit van Tilburg
- Universiteit voor Humanistiek
- Katholieke Theologische Universiteit
- Theologische Universiteit Kampen (Oudestraat)
- Theologische Universiteit Kampen (Broederweg)
- Theologische Universiteit Apeldoorn
- Technische Universiteit Delft
- Technische Universiteit Eindhoven
- Universiteit Twente
- Wageningen Universiteit
- Open Universiteit Nederland
Universiteiten die door de staat worden ingericht zijn "openbare" (Nederland) of "rijks-" (Vlaanderen) universiteiten. Andere universiteiten zijn dan "bijzondere" (Nederland) of "vrije" (Vlaanderen) universiteiten. Hierbij kan de naamgeving verwarrend zijn: zo is de Vrije Universiteit Brussel een vrijzinnige universiteit, terwijl de Vrije Universiteit in Amsterdam een christelijke, protestante universiteit is. De Universiteit Antwerpen is op dat punt een geval apart, aangezien het een fusie is van voorheen rijks-, katholieke en pluralistische instellingen. De Universiteit voor Humanistiek en de theologische universiteiten zijn bijzondere Nederlandse universiteiten waar onder andere geestelijk werkers, pastores en dominees worden opgeleid.
In Vlaanderen moeten universiteiten samenwerken in associaties met hogescholen. In Vlaanderen heb je dus universitaire associaties rond de vijf grootste universiteiten:
- Universiteit Gent
- Katholieke Universiteit Leuven
- Universiteit Antwerpen
- Vrije Universiteit Brussel
- Universiteit Hasselt
Alleen de kleinere Katholieke Universiteit Brussel heeft geen afzonderlijke associatie, maar werkt samen met de Leuvense Universiteit. Gelijkgesteld met de universiteiten zijn de Universitaire faculteit voor protestantse godgeleerdheid in Brussel, de Evangelische Theologische Faculteit in Heverlee bij Leuven en de Nederlandstalige afdeling van de Koninklijke Militaire School in Brussel. De Leuven-Gent Vlerick Management School met campussen in Leuven en Gent en het Prins Leopoldinstituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen zijn instellingen voor post-universitair onderwijs. De Faculteit voor Vergelijkende Godsdienstwetenschappen in Wilrijk bij Antwerpen is erkend als universitaire instelling, maar ontvangt geen subsidies.
Organisatie
Een universiteit bestaat uit faculteiten, die weer kunnen zijn onderverdeeld in vakgroepen, departementen en studierichtingen.
Faculteit
Een faculteit is een bestuurlijke eenheid binnen het Hoger Onderwijs. Hierin zijn onderwijs- en onderzoekstaken ondergebracht. Een faculteit kan weer verder zijn onderverdeeld in subfaculteiten, vakgroepen, departementen of instituten.
Mogelijke faculteiten (hoofdstudierichtingen) zijn rechten, economie, (politieke en) sociale wetenschappen, psychologie/pedagogiek, geneeskunde of medicijnen, letteren, theologie en (natuur-)wetenschappen.
In Nederland zijn er afzonderlijke technische universiteiten en de landbouwuniversiteit. In Vlaanderen zijn dat de faculteiten ingenieurswetenschappen en de landbouwwetenschappen aan de grote universiteiten.
Vakgroep/Departement
Een vakgroep is een coherente verzameling kennisgebieden. Wordt tegenwoordig ook wel aangeduid als basiseenheid. In sommige Vlaamse universiteiten gebruikt men de term "Departement".
Studierichting
Een studierichting is een coherente verzameling vakken die een student kan volgen. Het wordt niet altijd in dezelfde betekenis gebruikt...
Ontwikkelingen
Sinds een decennium of twee is het belang van onderzoek in de activiteiten van de universiteiten enorm toegenomen, waar voorheen vooral de onderwijstaken belangrijk waren. De internationale druk van "publish or perish" is hier ongetwijfeld niet vreemd aan.
De praktijk van peer review, waarbij de ene wetenschapper het werk van de andere bekritiseert en zo dat werk helpt te verbeteren, blijft fundamenteel bij het publiceren van onderzoeksresultaten, maar de absolute waarde ervan lijkt steeds meer af te nemen: het is belangrijker voor een onderzoeker dat zijn werk gepubliceerd en geciteerd wordt, dan dat de inhoud van dat werk echt het best mogelijke is. Steeds meer hangt de carrière van een onderzoeker af van het tellen van publicaties en citaties, en niet van de echte inhoud van zijn onderzoek.
Open-sourcesoftware en open content worden nog wel volgens die principes gemaakt en daardoor staat het bijvoorbeeld iedereen vrij het bovenstaande te weerleggen of te nuanceren (Wikipedia is een vorm van 'open content').
Gerelateerde onderwerpen
Academie - alumnus - aula - bul - college - diploma - docent - professor - rector - student - studenten van A tot Z - studie - lijst van universiteiten - lijst van voormalige universiteiten - wetenschapswinkel
Externe links
- [http://www.kuleuven.be/algemeen/geschiedenis.htm Oudste universiteit van de lage landen]
- [http://ed.sjtu.edu.cn/ranking.htm Lijst van 500 beste universiteiten]
Categorie:Universiteit
ja:大学
ko:대학교
ms:Universiti
simple:University
th:มหาวิทยาลัย
TechniekCategorie:Techniek
Categorie:Onderwijs in Nederland
Techniek is het beheersen en manipuleren van met name de niet-levende natuur door de mens.
Het kan ook de naam zijn van een profiel op het VMBO.
Technici zijn mensen die één of meerdere technieken "praktisch" of reëel gebruiken. Ook bij het manipuleren van de levende natuur wordt wel van techniek gesproken: de biotechnologie.
Relatie met de wetenschap
Wetenschap en techniek liggen in elkaars verlengde: wetenschap is het onderzoeken en modelleren van de natuur; techniek is het toepassen van de door de wetenschap verschafte wetmatigheden en inzichten om bepaalde effecten te bereiken.
In bepaalde takken van wetenschappelijk onderzoek wordt de natuur gemanipuleerd als onderdeel van het onderzoek. Wetenschap en techniek zijn dan onlosmakelijk met elkaar verweven. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het fundamenteel onderzoek van de materie met behulp van deeltjesversnellers. De Nederlandse fysisch-technicus Simon van der Meer won in 1984 de Nobelprijs voor de natuurkunde op grond van een prestatie die zowel technisch als wetenschappelijk baanbrekend was.
Relatie met kunst
Kunst en techniek liggen ook in elkaars verlengde: techniek komt van het Griekse woord technè dat kunst betekent. Een vakman kan een bepaalde techniek 'als methode' beheersen, bijvoorbeeld glasblazen, op een wijze dat het kunstig is. De resultaten van zijn 'techniek' zijn dus voorwerpen van kunst. Een kunstenaar is dus eigenlijk primair een technicus. Een kunstschilder moet als basis het schilderen als techniek beheersen. Het onderscheid dat gemaakt wordt tussen kunstenaar en technicus betreft de creativiteit. Bij de moderne technicus wordt het creative proces bijna onzichtbaar door de toegepaste wetenschap, productiemethoden, efficiëntie en doelgerichtheid. Voorafgaande aan, maar ook tijdens, een technisch project worden vaak methodes zoals brainstorm toegepast waar duidelijk creatieve momenten aanwezig zijn.
Bij aanvang van een technisch project, wordt eerst gezocht naar de voorwaarden waaraan het te maken object moet voldoen, de specificaties. Voorwaarden kunnen zijn: het beschikbare budget, de wensen van de toekomstige gebruikers, ethiek (het feit dat iets gemaakt kan worden, betekent niet dat het dus ook gemaakt moet worden) de fysieke of technische beperkingen.
Aan het eind van het project zal de technicus moeten aantonen dat zijn product aan de specificaties voldoet.
Relatie met natuurkunde en wiskunde
In de techniek worden allerlei wetten van onder andere de natuurkunde en de wiskunde gebruikt om oplossingen te vinden. Waar nodig wordt de statistiek en de wetenschappelijke methode te hulp geroepen om tot een werkbare oplossing te komen. Als verschillende oplossingen mogelijk zijn, dan proberen technici een afweging te maken tussen de verschillende ontwerpkeuzes en de oplossing te kiezen die het best past bij de specificaties. Technici proberen zich voor te stellen hoe een technisch object zich zal gedragen als het gebouwd is. Hulpmiddelen die gebruikt worden zij daarbij onder andere: computersimulaties, destructieve testen en duurtesten. Middels dit soort tests probeert de technicus zich zo goed mogelijk te verzekeren dat het object zich net zo zal gedragen als voorspeld.
Het begrip techniek wordt in de politiek, sport en op andere terreinen ook wel gebruikt met als betekenis "bekwame uitvoering".
Kennisgebieden binnen de techniek
- Agrarische techniek
- Autotechniek
- Akoestiek
- Bouwkunde
- Biotechniek
- Chemische technologie
- Civiele techniek
- Geotechniek
- Grafische techniek
- Elektrotechniek
- Elektronica
- Systeemtheorie
- Regeltechniek
- Informatietechniek
- Computertechniek
- Elektrische machines
- Transformatoren
- Fotografie
- Houtbewerking
- Hechtingsmechanisme
- Informatica
- Installatietechniek
- Maritieme techniek
- Materiaaltechniek
- Mechatronica
- Metaaltechniek
- Militaire techniek
- Luchtvaart
- Ruimtevaarttechniek
- Onderhoud (maintenance)
- Procestechniek
- Procesautomatisering
- Revalidatietechniek
- Robotica
- Technische Natuurkunde
- Telecommunicatie
- Werktuigbouwkunde
- Autotechniek
Onderwerpen gerelateerd aan techniek
- Gereedschap
- Reverse engineering
- Computer Aided Design (CAD)
ja:工学
ko:공학
ms:Kejuruteraan
simple:Engineering
th:วิศวกรรมศาสตร์
Nederland
Nederland is een West-Europees land, begrensd door de Noordzee met een totale kustlijn van 451 km, Duitsland en België (landsgrens van 1027 km). De hoofdstad van het land is Amsterdam, de regeringszetel is Den Haag. Andere belangrijke steden zijn: Rotterdam, met een van de grootste havens van de wereld, Utrecht, het verkeersknooppunt van het land, en Eindhoven, de vijfde stad van het land. Nederland vormt samen met het Caribische eiland Aruba en de Nederlandse Antillen het Koninkrijk der Nederlanden. De verhoudingen zijn bepaald in het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden van 1954.
Staatkundige indeling
Nederland is onderverdeeld in 467 gemeenten.
gemeenten
width=300
|+ Nederland is ingedeeld in twaalf provincies: Aantal inwoners per provincie (1 januari 2005)
|-
|||align="right"|575.234
|-
|||align="right"|642.998
|-
|||align="right"|483.173
|-
|||align="right"|1.109.250
|-
|||align="right"|365.301
|-
|||align="right"|1.970.865
|-
|||align="right"|1.171.356
|-
|||align="right"|2.595.294
|-
|||align="right"|3.452.323
|-
|||align="right"|379.948
|-
|||align="right"|2.410.649
|-
|||align="right"|1.135.962
|{{zieook|Zie hoofdartikel Talen in Nederland{zieook|Zie hoofdartikel Godsdiensten in Nederland{zieook|Zie hoofdartikel Nederlandse economie{zieook|Zie hoofdartikelen Nederland - Overheid en Politiek, Nederland - Monarchie, Historische Gedenkdagen, Nederlandse vlag en Vlaginstructie{zieook|Zie hoofdartikel De Nederlandse Opstand{zieook|Zie hoofdartikel Geschiedenis van Nederland
Technische Universiteit DelftDe Technische Universiteit Delft, of TU Delft, is opgericht op 8 januari 1842 als de Koninklijke Akademie ter opleiding van burgerlijke ingenieurs zoo voor 's lands dienst als voor de nijverheid en van kweekelingen voor den handel. Later werd de Akademie als Technische Hogeschool van Delft. Om verwarring te voorkomen kreeg de hogeschool de status van universiteit. In 1986 verandert Technische Hogeschool van Delft in Technische Universiteit van Delft. Deze universiteit is gevestigd in Delft (Nederland). Er studeren ongeveer 13.000 studenten en de universiteit heeft ongeveer 5.000 medewerkers.
Faculteiten
Nederland
Anno 2005 heeft de TU Delft 8 faculteiten die in totaal 16 bachelor-opleidingen en 30 master-opleidingen aanbieden. Een overzicht van de faculteiten en hun bachelor-opleidingen is als volgt:
- Bouwkunde
- Civiele Techniek en Geowetenschappen
- Civiele Techniek
- Technische Aardwetenschappen
- Elektrotechniek, Wiskunde en Informatica
- Elektrotechniek
- Technische Wiskunde
- Technische Informatica
- Industrieel Ontwerpen
- 3mE (Mechanical, Maritime and Materials Engineering)
- Werktuigbouwkunde
- Maritieme Techniek
- Technische Materiaalwetenschappen
- Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek
- Technische Natuurwetenschappen
- Life Science & Technology (in samenwerking met de Universiteit Leiden)
- Scheikundige Technologie & Bioprocestechnologie
- Sustainable Molecular Science & Technology (in samenwerking met de Universiteit Leiden)
- Technische Natuurkunde
- Techniek, Bestuur en Management
- Technische Bestuurskunde
Bestuur
De Universiteit wordt bestuurd door het College van Bestuur (CvB), en met advies bijgestaan door de ondernemingsraad en de studentenraad. De studentenraad bestaat (meestal) uit de partijen Aag en ORAS.
[http://www.tudelft.nl/live/pagina.jsp?id=8bdbac01-55a1-4f82-ba82-012e64ffdb3a&lang=nl| Onderzoeksinstituten]
De TU Delft kent de volgende onderzoeksinstituten:
: - Batch kennis centrum (BKC)
: - 'Computer Integrated Manufacturing' Centre Delft (CCD)
: - Delft Institute of Earth Observation and Space Systems (DEOS)
: - Delft Instituut voor Duurzame Energie (DIDE)
: - Delft University Research (DISens)
: - Delft Institute for Information Technology in Service Engineering (DITSE)
: - Delft Cluster
: - Hechtingsinstituut TU Delft
: - Hyperbody Research Group
: - ICTO Programma TU Delft
: - Interfacultair Reactor Instituut (IRI)
: - International Research Centre for Telecommunications-transmission and Radar (IRCTR)
: - Interduct
: - Koiter Institute Delft (KID)
: - Knowledge Centre WMC AE
: - Netherlands Institute for Metals Research (NIMR)
: - Onderzoeksinstituut OTB
: - International Research Institute for Simulation, Motion and Navigation Technologies (SIMONA)
: - Vermogenselektronica en Elektromagnetisch Conversie Centrum (VEMC)
: - Intelligent Systems Consortium (ISC)
Studentenleven
Het studentenleven in Delft is grotendeels georganiseerd in studie- en studentenverenigingen. De meerderheid van de Delftse studenten is lid van een dergelijke vereniging.
Zie voor een volledige opsomming:
- Lijst van studieverenigingen
- Lijst van studentenverenigingen
- Lijst van studentensportverenigingen
Enkele bekende alumni
- Jan van Bemmel, rector magnificus Erasmus Universiteit
- Wim Dik, voormalig topman KPN, nu hoogleraar Management ICT-georiënteerde organisaties aan de TU Delft
- Karien van Gennip, Staatssecretaris van Economische Zaken
- Pieter Hofstra, Tweede-kamerlid van de VVD
- Prins Johan Friso van Oranje-Nassau van Amsberg
- Frits Philips, voormalig bestuursvoorzitter van Philips
- Jo Ritzen, voormalig Minister van Onderwijs en Wetenschappen
- Diederik Samsom, Tweede-kamerlid van de PvdA
- Egbert Schuurman, lid Eerste Kamer (ChristenUnie) en voormalig hoogleraar techniekfilosofie
- Paul Smits, voormalige voorzitter van de Raad van Bestuur van KPN
- Jeroen van der Veer, topman Royal Dutch Shell
- Bas van der Vlies, Tweede-kamerlid van de SGP
Externe link
- http://www.tudelft.nl/ De officiële website van de TU Delft
- http://www.library.tudelft.nl/ws/235/f_NL.html/ Bibliotheek TU Delft
Categorie:Delft
Categorie:Nederlandse universiteit
Technische Universiteit EindhovenDe Technische Universiteit Eindhoven of TU/e is een technische universiteit in Eindhoven. Het motto van de universiteit is: Mens agitat molem (De geest beweegt de materie).
Ze is gesticht op 15 juni 1956 door de Nederlandse overheid. Het was de tweede instelling van zijn soort in Nederland, alleen de Technische Universiteit Delft bestond eerder. Tot halverwege de jaren '80 heette ze de Technische Hogeschool Eindhoven (THE).
De universiteit heeft sinds haar stichting haar eigen campus in het centrum van Eindhoven, ten noorden van het centraal station. In 2000 bood ze werk en onderwijs aan 300 professoren, 6000 studenten, 450 promovendi, 200 post-doc studenten en 3000 werknemers. De universiteit kent 11 Studieverenigingen, 15 alumniverenigingen, 3 studentenverenigingen en een groot aantal sport en cultuurverenigingen. De studenten-, sport-, en cultuurverenigingen zijn meestal ook toegankelijk voor studenten van de Fontys hogeschool en de Design Academy.
Faculteiten
Anno 2005 heeft de Technische Universiteit Eindhoven 9 faculteiten:
- Biomedische Technologie
- Bouwkunde
- Elektrotechniek
- Industrial Design
- Scheikundige Technologie
- Technische Natuurkunde
- Technologie Management met de secties:
- Technische Bedrijfskunde
- Technische Innovatiewetenschappen
- Werktuigbouwkunde
- Wiskunde & Informatica met de secties:
- Technische Informatica
- Technische Wiskunde
Studentenleven
Het studentenleven speelt zich af bij studie- en studenten(sport)verenigingen.
Zie voor een volledige opsomming:
- Lijst van studieverenigingen
- Lijst van studentenverenigingen
- Lijst van studentensportverenigingen
Externe link
- [http://www.tue.nl TU/e]
Categorie:Nederlandse universiteit
Categorie:Eindhoven
Rijksuniversiteit Groningen
De Rijksuniversiteit Groningen, ofwel RUG, is de Universiteit in de stad Groningen.
Geschiedenis
Opening
De officiële opening vond plaats op 23 augustus 1614. De Groningse universiteit startte met vier faculteiten: Protestantse Godgeleerdheid, Rechten, Geneeskunde en Filosofie. De eerste rector magnificus van de universiteit was Ubbo Emmius. Tot 1876 was Latijn de voertaal binnen de universiteit.
Na 1800
Ten gevolge van de Franse inlijving werd de Groningse universiteit in 1812 onderdeel van de Keizerlijke Universiteit van Parijs. In 1815 (totstandkoming van het Koninkrijk der Nederlanden) werd het een Rijkshogeschool. Op 5 juni 1872 had de universiteit een primeur: Aletta Jacobs werd er als eerste vrouw toegelaten aan een Nederlandse universiteit. Vanaf 1876 (invoering Wet op het Hoger Onderwijs) heette de universiteit Rijksuniversiteit, en mocht er ook in het Nederlands worden gedoceerd (naast Latijn). In 1925 telde de universiteit voor het eerst duizend studenten, nadat er in 1906 brand was uitgebroken en er een renovatie en uitbreiding van het aantal gebouwen had plaatsgevonden (voor de brand stonden minder dan 500 studenten ingeschreven). In 1953 kwam de RuG internationaal in het nieuws doordat "haar" professor Frits Zernike de Nobelprijs voor de Natuurkunde won voor zijn uitvinding van de fase-contrast microscoop.
De friese vestiging
In de jaren 70 werkte de Rijks Universiteit Groningen met enige tegenzin mee aan een Universitair experiment. Onder leiding van de vroegere rector magnificus Prof. J. Snijders werd in Leeuwarden gestart met de Friese vestiging van de Rijks Universiteit Groningen.
De subfaculteit Sociale Wetenschappen Fryslân (SSWL) opende in 1976 haar deuren.
Hier werd in samenwerking met de Agogische Academie Fryslân (AAF) werd het Sociaal Hoger Onderwijs gevormd.Doel was een samenwerking te creëeren tussen HBO en universiteit en dit om een interdisciplinaire sociaal wetenschappelijke aanpak van het vakgebied 'welzijnsvraagstukken' te vormen.
250 jaar na de Academie in Franeker had Friesland weer een universiteit.
In 1985 kwam er door de vele problemen die er met de structuur waren en bezuinigingen in het hoger onderwijs een eind aan deze opleiding, en ging de AAF op in de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden.
Heden
Er studeren circa 22.000 personen aan de RuG, en de RuG telt 5.500 medewerkers. Hiermee is de RuG de derde universiteit van Nederland, na Amsterdam en Utrecht, en de grootste werkgever in de provincie Groningen.
Het wapen van de universiteit, in 1615 vastgesteld door de Staten van Stad en Lande van Groningen, bestaat uit het wapenschild van het gewest Stad en Lande van Groningen met daarop een opengeslagen boek met de (afgekorte) tekst ‘VER/BUM/DNI LU/CER/NA’ die staat voor ‘VERBUM DOMINI LUCERNA PEDIBUS NOSTRIS’ (Het woord van de Heer is een lamp voor onze voeten).
Tegenwoordig hanteert de universiteit in de praktijk een moderner motto: "Werken aan de grenzen van het weten.
Faculteiten van de RuG
In 2005 kent de RuG de volgende faculteiten:
# Bedrijfskunde
# Economische Wetenschappen
# Godgeleerdheid en Godsdienstwetenschap
# Letteren
# Medische Wetenschappen
# Gedrags- en Maatschappijwetenschappen
# Rechtsgeleerdheid
# Ruimtelijke Wetenschappen
# Wijsbegeerte
# Wiskunde en Natuurwetenschappen
Beroemde alumni
De volgende bekende Nederlanders hebben aan de Rijksuniversiteit Groningen gestudeerd:
Politici
- Pieter Jelles Troelstra socialistisch politicus, studeerde Rechten, afgestudeerd in 1888
- Annie Brouwer-Korf burgemeester van Utrecht, studeerde Nederlands Recht, afgestudeerd in 1970
- Bert de Vries oud-minister van Sociale zaken, studeerde economie, afgestudeerd in 1974
- Etienne Ys demissionair premier van de Nederlandse Antillen, studeerde Rechten, afgestudeerd in 1985
- Frank de Grave lid Tweede Kamer voor de VVD en vice-fractievoorzitter, voormalig minister van Defensie en staatssecretaris van Sociale Zaken, studeerde rechtsgeleerdheid, afgestudeerd in 1979
- Gerrit Ybema voormalig staatssecretaris van Economische Zaken, studeerde economie, afgestudeerd in 1977
- Hajo Apotheker oud-minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij, thans burgemeester van de gemeente Steenwijkerland, studeerde sociologie, afgestudeerd in 1974
- Jacques Wallage burgemeester van Groningen, voormalig voorzitter Tweede Kamerfractie PvdA en voormalig staatssecretaris van Onderwijs en Wetenschappen en van Sociale Zaken, studeerde sociologie, afgestudeerd in 1971
- Job Cohen burgemeester van Amsterdam, voormalig staatssecretaris van Justitie, studeerde rechten, afgestudeerd in 1971
- Max van den Berg delegatieleider van de PvdA-eurodelegatie en vice-voorzitter van de Europese Socialische Fractie (PES), oud-directeur NOVIB, studeerde sociologie, afgestudeerd in 1969
- Paramanga Ernest Yonli minister-president van Burkina Faso, studeerde economie en promoveerde in 1997
- Susanne Römer leider van de Antilliaanse politieke partij National People’s Party (PNP), ex-premier Nederlandse Antillen, studeerde rechten, afgestudeerd in 1981
- Willem Frederik Duisenberg voormalig president Europese Centrale Bank, studeerde economie, afgestudeerd in 1961
Wetenschappers
- Reinder van Duinen oud-voorzitter algemeen bestuur NWO, studeerde natuurkunde, afgestudeerd in 1965
- Wubbo Ockels eerste Nederlander in de ruimte als ESA-astronaut van Spacelab D-1 (1985), studeerde wiskunde en natuurkunde, afgestudeerd in 1973
- Jan Hendrik Oort, naamgever van de Oortwolk, studeerde astronomie, afgestudeerd in 1921
- David de Wied voormalig voorzitter Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen, studeerde geneeskunde, afgestudeerd in 1950
- Rob de Wijk onderzoeker aan het Nederlands Instituut Clingendael en nationaal defensiespecialist, studeerde geschiedenis, afgestudeerd in 1984
- Frits Zernike, winnaar van de Nobelprijs voor Natuurkunde in 1953
Bedrijfsleven
- Hans Wijers voorzitter van de Raad van Bestuur van Akzo Nobel, oud-minister van Economische Zaken, studeerde economie, afgestudeerd in 1976
- Cees van der Hoeven voormalig president-directeur Ahold en voorzitter van de stichting Ubbo Emmius Fonds RUG, studeerde bedrijfseconomie, afgestudeerd in 1970
- Willem Vermeend bestuursvoorzitter Meeus Groep, voormalig minister van Sociale Zaken, studeerde rechten, afgestudeerd in 1974
Kunst en cultuur
- Francien van Tuinen jazzzangeres, studeerde communicatiekunde, afgestudeerd in 1995
- Arthur Umbgrove cabaretier, studeerde Nederlands, afgestudeerd in 1990
- Henk van Os voormalig directeur Rijksmuseum in Amsterdam, studeerde kunstgeschiedenis en archeologie, afgestudeerd in 1964
- Herman Finkers cabaretier, studeerde psychologie en behaalde zijn kandidaats in 1976
- Jan Willem Loot directeur Concertgebouworkest, studeerde geneeskunde en rechten, afgestudeerd in 1971
- Michaël Zeeman literatuur criticus, studeerde wijsbegeerte, niet afgestudeerd
- Winnie Sorgdrager voorzitter Raad voor Cultuur, oud-minister van Justitie, studeerde rechten, afgestudeerd in 1971
Oranjehuis
- Maria Christina van Oranje-Nassau, prinses van Oranje-Nassau, studeerde pedagogiek, afgestudeerd in 1965
- Maurits van Oranje-Nassau, van Vollenhoven prins van Oranje-Nassau, studeerde economie, afgestudeerd in 1995
- Annette Sekrève van Oranje Nassau studeerde psychologie, afgestudeerd in 1996
- Bernhard van Oranje-Nassau, van Vollenhoven prins van Oranje-Nassau, studeerde economie, afgestudeerd in 1995
- Marilène van Oranje-Van den Broek studeerde bedrijfskunde, afgestudeerd in 1994
Media
- Chris Zegers acteur en zanger, speelde onder andere in de televisieserie 'Onderweg naar morgen', studeerde bedrijfseconomie, afgestudeerd in 1995
- Cunera van Selm presentator bij Studio Sport en bij TV Noord, studeerde sociale geografie, afgestudeerd in 1988
- Frits Sissing presentator van AVRO's Opsporing Verzocht, studeerde bedrijfseconomie, afgestudeerd in 1988
Diversen
- Theo van Baaren dichter en hoogleraar godsdienstgeschiedenis
- Bart Jan Bok astronoom
- Johann Bernoulli 17de-eeuwse wiskundige
- Petrus Camper 18de-eeuwse natuurkundige
- Kuno van Dijk hoogleraar psychiatrie,Psychiater en psychoanaliticus, Vicieuze cirkels van Van Dijk
- Daan Everts hoofd OVSE-missie in Kosovo, studeerde sociologie, afgestudeerd in 1968
- Gerard Heymans grondlegger van het eerste psychologisch laboratorium in Nederland
- Rudi van den Hoofdakker hoogleraar psychiatrie, dichter en schrijver
- Johan Huizinga hoogleraar aan de RUG tot 1914, auteur van Herfsttij der Middeleeuwen en Homo Ludens
- Aletta Jacobs de eerste vrouwelijke student en eerste vrouwelijke arts in Nederland, streed voor de maatschappelijke positie van vrouwen zoals voor vrouwenkiesrecht, afgestudeerd in 1878
- Jacobus Cornelius Kapteyn beroemd vanwege het gebruik van fotografie voor het bepalen van de beweging en verspreiding van sterren
- Gerhardus van der Leeuw de eerste minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap na de Tweede Wereldoorlog
- Hans van Luijk collegevoorzitter TU-Delft, studeerde chemische technologie, afgestudeerd in 1968
- Jan Hendrik Oort, astronoom
- Bert Röling grondlegger van de Studie van Internationale Betrekkingen; rechter in het Oorlogstribunaal van Tokyo
- Rob Tamsma, geograaf, bekend vanwege zijn controverse met Willem Frederik Hermans
- Jos Staatsen Voorzitter College van Alumni van de RUG, senior counsel Boer & Croon Strategy and Management Group, oud-voorzitter KNVB en oud-burgemeester van Groningen, studeerde rechten, afgestudeerd in 1966
Externe links
- [http://www.rug.nl Rijksuniversiteit Groningen]
- [http://www.rug.nl/Rechten/informatieVoor/R-mail/RmailArchief/R-maildecember2004/academiegebouw!print Beschrijving Academiegebouw]
Groningen
Categorie:Stad Groningen
Civiele techniekCiviele techniek is de toegepaste wetenschap die zich bezighoud met het realiseren en onderhouden van objecten welke vastzitten in de grond. Bijvoorbeeld leidingen, kabels, bruggen en gebouwen, maar ook de studie naar rivieren en kanalen.
Civiele techniek is gericht op het benutten van onze leefomgeving.
Civiele techniek is ontstaan als tegenhanger van militaire techniek, zoals die door de genie bedreven werd en wordt. Ontwerp en aanleg van wegen, bruggen en kanalen was begin 19e eeuw nog een verantwoordelijkheid van de genie.
Onderverdeling vakgebied
Civiele techniek kent globaal de volgende onderverdeling:
- baggertechniek
- beton- en staalconstructie (bouwwerken zoals bruggen en gebouwen)
- geotechniek (bouwen in en op de grond)
- gezondheidstechniek (drinkwaterzuivering, riolering, afvalwaterbehandeling)
- milieutechniek (bodemverontreiniging, bodemsanering)
- off-shore-techniek (booreiland)
- verkeerstechniek en verkeerskunde (planning en ontwerp van wegen, verkeersafwikkeling, verkeersinfrastructuur)
- waterbeheer (polders, irrigatie)
- wegbouwkunde (aanleg van wegen en spoorwegen)
- waterbouwkunde (rivieren, kusten, kanalen, dijken, sluizen, stuwen, havens).
Zie ook: Termen uit de Civiele techniek
Opleidingen
In Nederland verzorgen o.a. de Technische Universiteit Delft en de Universiteit Twente de opleiding tot civiel ingenieur (ir). Daarnaast zijn er meerdere hogescholen die de opleiding civiele techniek geven, oa Hogeschool Inholland en de Hogeschool van Amsterdam. Afgestudeerden aan de hogescholen krijgen eveneens de titel ingenieur, met als afkorting ing.
In België verzorgen de Universiteit Gent, KU Leuven en de VUB een opleiding tot bouwkundig ingenieur. Daarnaast zijn er hogescholen die een opleiding bouwkunde geven.
Categorie:Toegepaste wetenschap
ja:土木工学
th:วิศวกรรมโยธา
ElektrotechniekZie voor een alfabetisch overzicht Elektrotechniek van A tot Z.
Elektrotechniek is een technische discipline die zich bezighoudt met de studie en de toepassing van elektriciteit en elektromagnetische velden. Mensen die opgeleid zijn in de elektrotechniek, heten elektrotechnici.
- Het vakgebied elektronica houdt zich bezig met actieve componenten (transistoren, elektronenbuizen en andere halfgeleiders). In elektrische netwerken worden actieve componenten met weerstanden, condensatoren, spoelen, samengevoegd tot schakelingen. De voortschrijdende miniaturisatie in de vervaardiging van deze netwerken heeft uiteindelijk geleid tot complete systemen op een chip. Microprocessors zijn een van de resultaten van deze ontwikkeling. Dit deelgebied leidde ook tot het ontstaan van computertechniek, een gerelateerde discipline. Elektronica die gebruikmaakt van zowel elektronen (elektriciteit) als fotonen (licht) heet opto-elektronica. Waar in de elektronica doorgaans sprake is van kleine tot zeer kleine vermogens spreekt men van vermogenselektronica zogauw er stromen geschakeld worden in de grootte van enkele Ampères.
- Energietechniek houdt zich niet alleen bezig met elektriciteitsopwekking en de elektrische distributienetwerken, maar ook met elektrische circuits en materialen (bijvoorbeeld isolatoren) die hoge voltages en stromen kunnen weerstaan en schakelen. Omdat de opwekking vaak plaats heeft met mechanische apparaten (windmolens en turbines) is dit gebied eigenlijk een wisselwerking tussen werktuigbouwkunde en elektrotechniek.
- De meettechniek bestudeert het meten met behulp van elektrotechniek. Metingen aan een elektrisch circuit veranderen automatisch de elektrische spanningen en stromen binnen dat circuit. Het doel is om de invloed van de meetinstrumenten te minimaliseren of zelfs te compenseren. Dit vakgebied omvat ook sensoren die gebruikmaken van de elektrische of elektromechanische eigenschappen van een materiaal. Voorbeelden zijn: het piëzo-elektrisch effect voor het meten van druk en temperatuurafhankelijke weerstanden voor het meten van temperatuur.
- De Meet- en Regeltechniek is een specifieke tak van de elektrotechniek met raakvlakken in de pneumatiek en hydrauliek en procestechniek. Bij de meet- en regeltechniek houdt men zich bezig met het meten en regelen van bijvoorbeeld grootheden in industriële processen. Voorbeelden van geregelde industriële grootheden zijn niveau, temperatuur, pH, debiet (ook wel flow genoemd) en druk. In zijn eenvoudigste vorm gebeurt het regelen door een regelaar die een ingestelde waarde (setpoint) vergelijkt met een in een proces gemeten waarde en vervolgens een corrigerende waarde uitstuurt naar het corrigerend orgaan (bijvoorbeeld een regelklep). Regelaars kunnen elektronisch, pneumatisch, mechanisch en hydraulisch zijn uitgevoerd. In moderne gecomputeriseerde meet- en regelsystemen kunnen regelaars in software zijn uitgevoerd. Een vergevorderde afgeleide van de meet- en regeltechniek wordt ook wel procesautomatisering genoemd.
- Elektromechanica is het vakgebied waar met behulp van elektromagnetische velden beweging wordt veroorzaakt. Denk hierbij aan elektromotoren en elektromagneten. Het is ook de naam van een studierichting in het secundair en hoger onderwijs, die zowel de beginselen van mechanica als van elektriciteit/elektronica aanbrengt, zowel theoretisch als praktisch, met ondersteuning van technisch tekenen.
- De Telecommunicatietechniek gebruikt voor het overbrengen van informatie van de ene plek naar een andere verbindingen zoals een coaxkabel, glasvezelkabel of de radiosignalen. Deze kanalen kunnen nauwkeurig gemodelleerd worden door de vergelijkingen van Maxwell voor het gedrag van elektromagnetische velden.
Enkele andere voorbeelden van hoe we elektromagnetische velden gebruiken in ons dagelijkse leven: het antenne-ontwerp van mobiele telefoons. Andere technologie die mogelijk is door elektromagnetische velden is de microgolf oven of magnetron, en de MRI-scanner.
De hulpmiddelen en theorieën die een elektrotechnisch ingenieur kan raadplegen zijn: de wiskunde en de natuurkunde in het algemeen, de wetten van het elektromagnetisme in het bijzonder, de wetten van de elektromechanica, de theorie van de kwantummechanica, de materiaalkunde, de wiskunde van digitale signaalverwerking, de regeltechniek en de computertechniek.
Beroepsverenigingen
Het Nederlands Elektronica en Radio Genootschap of NERG is een in Nederland gevestigde vereniging van ingenieurs die zich richten op elektronica en telecommunicatie. In Nederland kunnen elektrotechnisch ingenieurs ook lid worden van KIVI NIRIA. Het Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE) en het Institution of Electrical Engineers (IEE) zijn internationale organisaties zonder winstoogmerk voor elektrotechnisch ingenieurs. De IEE is gevestigd in het Verenigd Koninkrijk, de IEEE in de Verenigde Staten. Zij publiceren internationale standaarden, tijdschriften en organiseren conferenties en workshops.
Externe links
- [http://elektrotechniek.pagina.nl elektrotechniek.pagina.nl]
- [http://elektrotechniek.startkabel.nl elektrotechniek.startkabel.nl]
Categorie:Natuurkunde
Categorie:Techniek
Categorie:Elektrotechniek
ja:電気工学
th:วิศวกรรมไฟฟ้า
Informatica
Informatica wordt omschreven als de wetenschap die zich bezighoudt met de beheersing van complexiteit (o.a. op het vlak van informatie en gegevens, communicatie, softwarebouw, en technisch-wetenschappelijk rekenen). De term complexiteit slaat hier op de meer algemene betekenis en niet op de complexiteitstheorie. Informatica is ook de tak van techniek die zich bezighoudt met het programmeren van computers.
Computerwetenschap is een wel gehanteerd synoniem voor informatica dat niet mag worden verward met het eigenlijke bouwen van computers.
Iemand die zich bezighoudt met informatica noemt zich doorgaans informaticus of computerwetenschapper.
Vier aspecten van informatica
Op een andere manier valt de informatica op te delen in 4 aspecten, ook wel de 4 T's genoemd:
- Technieken/Methodes (bv. recursie, top-down design, simulated annealing, polymorfisch programmeren...)
- Talen (bv. C++, Java, Coloured Petri Nets, UML...),
- Theorieën (bv. Formele Talen Theorie, Grafentheorie, Wachtrijtheorie...),
- Tools (gereedschappen als compilers, database beheersystemen, besturingssystemen ...)
De informatica is een multidisciplinaire wetenschap, ontstaan uit (onder meer) de wiskunde en de elektrotechniek. Bepaalde aspecten van de informatica zijn bovendien geïnspireerd op de biologie, zo denken we aan oa. neurale netwerken en genetische algoritmes.
Geschiedenis
Oorspronkelijk was een computer een persoon die voor zijn beroep berekeningen uitvoerde. Menselijke computers werden bijvoorbeeld ingezet om tabellen voor de scheepvaart en astronomie op te stellen. Van het grootste belang was correctheid: een fout in een tabel is nu eenmaal niet direct zichtbaar en kan voor de gebruiker van de tabel grote gevolgen hebben. In dit opzicht waren verscheidene mensen op zoek naar gereedschappen om de menselijke computers te assisteren. In deze omgeving bedacht Charles Babbage het concept van de machinale computer.
Het zou na het concept echter nog lange tijd duren voordat de eerste elektrische computers gebouwd werden door o.a. Konrad Zuse, Alan Turing en John von Neumann.
Voor meer informatie zie Geschiedenis van de computer.
Vakgebieden
De informatica bestaat zoals iedere andere wetenschap uit een grote verscheidenheid aan subdisciplines waarvan de grenzen meestal zeer moeilijk te onderscheiden zijn. Iedere strikte indeling is dan ook vrij kunstmatig.
De voornaamste zijn:
- Fundamentele informatica (datastructuren, algoritmes, formele talen-, berekenbaarheids-, complexiteits-, grafentheorie, ...)
- Informatie- en gegevensbeheer (databanken, data mining, ...)
- Technisch-wetenschappelijk rekenen (computer graphics, wetenschappelijk programmeren, computeraritmetiek, ...)
- Kunstmatige intelligentie (toegepaste logica, optimalisatietechnieken, neurale netwerken, kennisrepresentatie, ...)
- Software constructie (software ontwikkeling, software metrieken, ICT project management, formele specificatietechnieken, software re-engineering, verificatie van programmacorrectheid, ...)
- Computernetwerken
Opmerking: Software Constructie oftewel Software Engineering wordt hoe langer hoe meer beschouwd als een aparte (ingenieurs)discipline die geen onderdeel meer is van de informatica (maar er uiteraard wel nauw met verwant is). Net zoals de elektrotechniek ooit is afgesplitst van de fysica. Op hoe langer hoe meer universiteiten wordt software engineering dan ook als een aparte opleiding ingericht, naast de bestaande informatica opleiding.
Toepassing
In de meeste gevallen vereist toepassing ervan, naast de eigenlijk informatica-kennis, tevens kennis op het vlak van wiskunde, bedrijfskunde en software engineering.
Echter, toepassing ervan in een bredere technisch-industriële context vereist bovendien vaak een vrij grote kennis op het vlak van elektrotechniek (zowel elektronica als communicatie), numerieke technieken, technische bedrijfskunde en soms zelfs fysica, scheikunde en werktuigkunde. Deze toepassing gebeurt dan vaak door ingenieurs en/of in samenwerking met ingenieurs.
Als voorbeelden van dit laatste denken we bv. aan technische automatisering in fabrieken, telecommunicatie, cybernetica, simulering van scheikundige processen, automatische raketsturing, spraaktechnologie, biometrie, optimalisering van bedrijfsprocessen etc.
Engelse termen
Informatica wordt in het Engels aangeduid als 'computer science'. De term 'informatics' slaat niet op informatica, maar op specifieke methoden van informatieverwerking voor andere wetenschapsgebieden, zoals bijvoorbeeld de geneeskunde of het genoomonderzoek. Het laatste vakgebied heet bijvoorbeeld 'bio-informatics', dat in het Nederlands verwarrend genoeg bekend staat als 'bio-informatica'. Een bio-informaticus is dus geen informaticus, maar wel een deskundige in de informatieverwerking bij genoomonderzoek. In Europa wordt soms het begrip computing science gebruikt om aan te geven dat het bedoelde vakgebied zich volstrekt niet richt op de elektrotechniek van computers.
Zie ook
- Portaal:Informatica
- Methodes en technieken in de informatica
Categorie:Informatica
ja:情報工学
ko:전산학
simple:Computer science
th:วิทยาการคอมพิวเตอร์
WerktuigbouwkundeDe werktuigbouwkunde (werktuigkunde in Vlaanderen) houdt zich bezig met het ontwerp van allerhande machines, instrumenten, toestellen en constructies, oftewel werktuigen.
Hij houdt zich o.a. bezig met krachtenberekeningen, overbrengingen en sterkteberekeningen. Aan de hand van de resultaten kan door de werktuigbouwkundig tekenaar een werktekening van het apparaat, opstelling of bouwconstructie gemaakt worden. Daarop wordt steeds een bestek van de benodigde materialen gegeven.
Voorbeelden van werktuigbouwkundige toestellen en opstellingen zijn:
Aandrijftechniek
- Stoommachine
- Benzinemotor
- Dieselmotor
- Elektromotor
Regeltechniek
- robotica
- pneumatiek (pneumatische boor)
- hydrauliek (hydraulische pers)
- schakelaar (elektrische en handbediende)
- pompen (vloeistof- en luchtpompen)
Civiele techniek
- brug (bruggenbouw)
- kapspant (kapconstructies)
Verbindingsprincipes
- lassen
- bouten
- lijmen
- klinken
- perspassing
- klikken (snapverbinding)
Overige
- Hijskraan
- Pulserende brander
Zie ook:
- Mechatronica
- tribologie
- sterkteberekeningen
- overbrengingen
- constructieleer
ja:機械工学
ko:기계 공학
ms:Kejuruteraan mekanikal
th:วิศวกรรมเครื่องกล
Natuurkunde
De natuurkunde of fysica is de wetenschap van de materie. Ook wordt wel gezegd dat natuurkunde de niet-levende natuur bestudeert.
De levende natuur wordt bestudeerd door de biologie (een verwarrende maar inmiddels weinig meer gebruikte term voor biologie was kennis der natuur, of ook wel natuurlijke historie, 'natte his')
Afbakening van het vakgebied
De natuurkunde is een exacte wetenschap.
Natuurkundigen bestuderen het gedrag en de interactie van materie en energie in ruimte en tijd. Het woord materie moet breed worden opgevat. Het kan gaan om massa op macroscopische schaal, maar ook om bijvoorbeeld straling of individuele elementaire deeltjes en hun interacties. De natuurkundige bestudeert de eigenschappen van de elementen en verbindingen, zoals faseovergangen, kristalstructuur, viscositeit, en warmtegeleiding, en probeert het hoe en waarom van deze eigenschappen te verklaren.
Er zijn veel raakvlakken met de meeste andere exacte wetenschappen:
- De wiskunde. Dit is een van de belangrijkste, zo niet het belangrijkste instrument om natuurkundige waarnemingen in een samenhangende theorie te gieten om deze trachten te verklaren. De moderne natuurkundige kan daarom niet buiten een grote kennis van en ervaring met de wiskunde. De meest 'esoterische' deelgebieden van de natuurkunde zoals kosmologie en kwantummechanica worden beoefend door natuurkundigen die eigenlijk meer wiskundigen zijn dan natuurkundigen. Hun theorieën zijn over het algemeen zeer ingewikkeld en lijden dikwijls ook tot nieuwe inzichten in de zuivere wiskunde zelf. Hier vind daarom ook een vruchtbare 'kruisbestuiving' plaats tussen deze beide exacte wetenschappen waar de ontdekkingen in de ene discipline grote gevolgen kan hebben voor de andere discipline.
- De scheikunde, waar juist gekeken wordt naar reacties tussen verschillende stoffen (fysische chemie).
- De biologie, die zich voornamelijk bezighoudt met de levende materie (biofysica).
- Aardwetenschappen (geofysica), dat zich bezighoudt met processen in het binnenste van de aarde.
- De sterrenkunde, die zich bezighoudt met verschijnselen buiten de aardse dampkring.
- Meteorologie en oceanografie, die zich bezighouden met verschijnselen in de atmosfeer en oceanen.
De natuurkunde gebruikt de wetenschappelijke methode. Het vak is sterk gebaseerd op waarnemingen of metingen. Op grond van die waarnemingen probeert de natuurkundige zich een beeld te vormen van de achterliggende regels. De afgeleide regels worden samengevat in een theorie, die meestal in de vorm van een wiskundige formule wordt weergegeven. Met een natuurkundige theorie is het mogelijk om voorspellingen te doen over het gedrag van het natuurkundige fenomeen dat bestudeerd wordt. Die voorspellingen worden vergeleken met de waarnemingen. Als de voorspellingen blijken te kloppen, probeert men meer voorspellingen te doen en te controleren. Als de voorspellingen niet blijken te kloppen, wordt de theorie verworpen en een nieuwe theorie gezocht. Zo is een natuurkundige theorie nooit de absolute waarheid, maar blijft ze altijd ondergeschikt aan de werkelijkheid, de waarnemingen. Natuurkundige theorieën die over langere tijd een belangrijke groep waarnemingen kunnen verklaren worden natuurwetten genoemd. Voor het doen van goede waarnemingen is een systeem van natuurkundige grootheden en eenheden ontwikkeld.
Vakgebieden
Oorspronkelijk was de natuurkunde een ongedeeld vakgebied. De geniale Isaac Newton hield zich bezig met de zwaartekracht die een appel op de grond laat vallen. Maar ook bedacht hij dat diezelfde zwaartekracht zorgt voor de wederzijdse aantrekking van de aarde en de maan. Hij bestudeerde tegelijkertijd het licht en ontdekte dat wit licht in vele kleuren uiteenvalt als het door een prisma gebroken wordt.
Tegenwoordig is de natuurkunde echter zo complex geworden dat ze in talloze onderdelen uiteenvalt en geen mens is meer in staat om alle deelgebieden intensief te volgen, hoewel er nog steeds jaarlijks een Nobelprijs voor de Natuurkunde wordt uitgereikt. Veel natuurkundige vakgebieden zijn al zo sterk uitgewerkt dat fundamenteel onderzoek vrijwel niet meer gedaan wordt. Zo'n vakgebied, bijvoorbeeld de optica, vindt vooral veel toepassingen in de techniek. Dit laat tegelijk zien hoeveel nut het heeft om natuurkundig onderzoek te doen. Andere vakgebieden van de natuurkunde zijn nog volop in beweging.
Een lijst van vakgebieden die nog veel in beweging zijn:
- Astrofysica, astronomie en kosmologie - de natuurkunde van de sterren en het heelal. Om astrofysisch onderzoek buiten de (hinderlijke) atmosfeer te doen wordt onder andere de Space shuttle gebruikt. Meestal wordt een kunstmaan met waarnemingsinstrumenten in een omloopbaan om de aarde gebracht of naar een planeet of ander object in het zonnestelsel gestuurd. Een bekend voorbeeld is de Hubble Ruimtetelescoop die al veel nieuwe ontdekkingen heeft gedaan. Ook vanaf aarde wordt onderzoek gedaan naar de nabije sterren in de melkweg, de objecten in ons zonnestelsel en zo meer. Verder gelegen objecten worden bijvoorbeeld onderzocht met een radiotelescoop. Zo verkrijgen we steeds meer kennis over de ruimte om ons heen, die vol zit met bijzondere verschijnselen, zoals zwarte gaten, nevels en gaswolken. De relativiteitstheorie van Einstein wordt telkens weer door dit soort onderzoek bevestigd.
- Kernfysica, ook wel Hoge energie fysica genoemd - de natuurkunde van de elementaire deeltjes waaruit een atoom en de atoomkern bestaat. Dat zijn niet alleen protonen, neutronen en elektronen, maar ook vele andere kleine deeltjes zoals het positron. Protonen en neutronen bestaan op hun beurt uit quarks Sommige van die deeltjes leven zeer kort en hebben een korte halveringstijd. De kernfysica heeft onder andere geleid tot de uitvinding van de atoombom, maar ook tot de ontdekking van de Röntgenstraling.
- Kwantummechanica - Het onderzoek naar de bijzondere eigenschappen van kleine deeltjes en hoe die elkaar beïnvloeden. De deeltjes blijken spin te bezitten en men maakt onderscheid tussen fermionen en bosonen, die door hun spin geheel andere eigenschappen hebben. Het vakgebied waaraan het onderzoek begon in het begin van de 20e eeuw door Max Planck en Niels Bohr is nog steeds volop in beweging.
- Plasmafysica - waarin onderzoek wordt gedaan naar kernfusieprocessen zoals die in de zon optreden. Het doel van de plasmafysica is om ooit schone kernfusie te ontwikkelen.
- Snarentheorie en M-theorie: een nieuwe theorie die de vier krachten tracht te verklaren met een universele theorie.
- Vastestoffysica - de natuurkunde van de vaste stoffen. Dit vak kent weer vele deelgebieden, zoals materiaalkunde, magnetisme en supergeleiding.
Zonder het baanbrekende onderzoek tekort te doen dat daar nog plaatsvindt, hier een lijst met wat oudere vakgebieden:
- Aerodynamica - het onderzoek aan stroming van gassen en vloeistoffen dat een grote rol speelt in ontwikkelingen in bijvoorbeeld de luchtvaart. Nog steeds is nog niet alles bekend over wat er gebeurt met turbulentie en bij supersonische snelheid.
- Akoestiek - de studie van geluid.
- Atoomfysica - de studie van de atomen, met name de manier waarop elektronen zich binnen het atoom gedragen. De atoomfysica ligt dicht aan tegen het vakgebied fysische chemie
- Elektriciteitsleer - Studie van verschijnselen die te maken hebben met verplaatsing van elektrische lading, elektrische stroom, onder invloed van spanning door bijvoorbeeld een weerstand. Ook een begrip als zelfinductie komt uit de elektriciteitsleer (zie ook elektrotechniek, elektronica)
- Geofysica - de studie van de natuurkundige verschijnselen die zich voordoen in de aarde, zowel in de aardkorst als in de aardmantel en aardkern.
- Mechanica - Het gedrag van deeltjes tijdens botsingen. Hoe dat gedrag afhangt van hun massa, snelheid en impuls. De behoudswetten die daarbij gelden. Hoe de wrijving alles beïnvloedt.
- Metrologie Het met grote nauwkeurigheid vaststellen van natuurkundige constanten.
- Meteorologie - de studie aan de atmosfeer en de natuurkundige verschijnselen die zich daarin afspelen.
- Optica - Het gedrag van licht als vorm van elektromagnetische straling, van fotonen die met de lichtsnelheid reizen en zich soms als een deeltje, maar soms ook als een golf gedragen. Instrumenten die in de optica worden gebruikt zijn de lens, het prisma en de tralie
- Thermodynamica - sterk verbonden met de fysische chemie doet onderzoek aan temperatuur en druk van gassen en vloeistoffen, maar ook bij fase overgangen, zoals het smelten van ijs naar water, waarbij smeltwarmte vrijkomt.
Toepassingen
De natuurkunde vindt toepassingen in vele exacte wetenschappen en ook in de techniek. Veel moderne apparatuur, zoals de laser en de op de transistor gebaseerde computer, zouden zonder de hedendaagse natuurkunde niet mogelijk zijn.
Zie ook
- Portaal Natuurkunde
Externe links
- http://www.thuisexperimenteren.nl/fysica.htm thuis experimenteren
- [http://www.proefjes.nl/lijst.php?wetenschap=natuurkunde natuurkunde proefjes] op proefjes.nl
Categorie:Natuurkunde
als:Physik
ja:物理学
ko:물리학
ms:Fizik
simple:Physics
th:ฟิสิกส์
zh-min-nan:Bu̍t-lí-ha̍k
GeodesieDe klassieke Geodesie is de wetenschap die zich bezighoudt met de bepaling van de vorm en de dimensies van de aarde. Deze omschrijving heeft slechts betrekking op de kern van het vakgebied, dat is de meetkundige beschrijving van de aarde of delen daarvan. De naam geodesie wordt echter ook in ruimere zin gebruikt voor een beroepsgebied dat zich uitstrekt van enerzijds de geofysica tot anderzijds bijvoorbeeld de maatvoering van technische projecten en de administratie van grondeigendom.
Veel mensen kennen het vakgebied vooral als landmeten. Fotogrammetrie behoort echter ook tot de diciplines van de geodesie. Een andere tak betreft de registratie van het gebruik van onroerend goed, waarbij zowel het juridische als het technische aspect aan de orde komt.
Geodesie houdt zich ook bezig met zaken als het bestuderen van het aardse zwaartekrachtveld, rotatiegedrag van de aarde, het aanmeten van deformaties door platentektoniek.
Met de opkomst van de ruimtevaart en de introductie van GPS neemt de ruimtegeodesie een steeds belangrijkere plaats in.
Opleiding
In de meeste landen bestaat geodesie als universitaire opleiding.
Vlaanderen
In Vlaanderen bestaat geodesie/landmeetkunde als afstudeerrichting van de opleiding master in de geografie aan de universiteiten van Leuven, Brussel en Gent. De meer toegepaste opleiding Landmeetkunde bestaat ook aan een aantal hogescholen voor industrieel ingenieur, met een richting bouw.
Nederland
In Nederland is geodesie op dit moment alleen aan de Hogeschool Utrecht te volgen, op het Instituut voor de Gebouwde Omgeving (faculteit Natuur en Techniek).
De Technische Universiteit Delft heeft in 2002 om financiële redenen besloten de studie geodesie op te splitsen. Er was al sinds langere tijd een onvoldoende instroom van studenten waardoor een zelfstandige opleiding in een Bachelor en Masterstructuur geen recht van voortbestaan had in de ogen van het College van Bestuur. Onderdelen van de geodesie-opleiding zijn sindsdien ondergebracht bij de faculteiten Luchtvaart en Ruimtevaarttechniek en Techniek Bestuur en Management. De studievereniging van Geodesie, het Landmeetkundig Gezelschap Snellius, heeft zichzelf tijdens het dertiende lustrum van de vereniging in het najaar van 2005 opgeheven.
Trivia
Om in België het beroep van landmeter uit te oefenen in overheidsdienst (bijvoorbeeld bij het kadaster) dient men te slagen voor een centrale examencommissie en beëdigd te worden. Men heet dan officieel "Meetkundige - schatter van onroerende goederen". In het jargon, en op de naamkaartjes: MSOG.
Zie ook
- Landmeetkunde
- Hydrografie
categorie:Aardwetenschappen
categorie:Toegepaste wetenschap
Categorie:Geodesie
Categorie:Hydrografie
ja:測地学
Architectuur-school, Dessau]]
Architectuur is de kunst en wetenschap van het ontwerpen van de gebouwde omgeving; inclusief steden, gebouwen, interieurs, landschap, meubelen, objecten enzovoort. Volgens het vroegste overgeleverde werk over het onderwerp, "Over architectuur" van Vitruvius, steunt de architectuur op drie principes: Schoonheid (venustas), Stevigheid (firmitas) en Bruikbaarheid (utilitas). Architectuur kan worden omschreven als de balans tussen deze drie elementen, waarbij niet een de anderen overheerst.
Een beoefenaar van de architectuur heet een architect.
Beroemde architecten
- Zie: Lijst van architecten
Beroemde bouwwerken
- voor Nederland: zie Lijst van gebouwen in Nederland
- voor België: zie Lijst van gebouwen in België
- voor elders: zie Lijst van bouwwerken
- De zeven wereldwonderen (klassiek en modern)
Bouwstijlen
- Globale tijdlijn van de Geschiedenis van de Bouwkunst
- Gotiek
- Organische architectuur
- Amsterdamse School
- Delftse School
- Nieuwe Bouwen
- Internationale Stijl
- Barok
Stromingen
- Historicisme
Monumenten
- Artikelen over monumenten
- Monument (erfgoed)
- Monumentenzorg
- Bouwkundige begrippen met betrekking tot monumenten
Opleidingen
In Nederland
- Academie van Bouwkunst
- Technische Universiteit
In Vlaanderen:
- Aan de universiteit: Burgerlijk ingenieur-architect te Gent, Leuven of Brussel
- Aan een hogeschool: Master in de architectuur:
- Henry van de Velde instituut te Antwerpen, onderdeel van de Hogeschool Antwerpen([http://www.ha.be/opleidingen/architectuur.cfm]).
- Sint-Lucas Architectuurschool, onderdeel van de Hogeschool voor Wetenschap en Kunst, met campus te Gent en te Schaarbeek bij Brussel ([http://www.architectuur.sintlucas.wenk.be/]).
- Departement Architectuur van de Provinciale Hogeschool Limburg te Diepenbeek ([http://www.phlimburg.be/]).
Na beide opleidingen wordt men toegelaten tot het beroep, mits een begeleide stage van twee jaar, aansluitend op de studie.
Wedstrijden
- Archiprix
- Euregionale Architectuur Prijs
- Europan
- Pritzker Architecture Prize
Gerelateerde onderwerpen
- Lijst van architecten
- Bouwkunde
- Rijksbouwmeester
- Vlaams Bouwmeester
Categorie:Architectuur
Categorie:Kunst
ja:建築学
ko:건축
ms:Seni bina
simple:Architecture
th:สถาปัตยกรรมศาสตร์
Burgerlijk IngenieurBurgerlijk Ingenieur is een Vlaamse ingenieurstitel die men bekomt na het afronden van een masteropleiding in de ingenieurswetenschappen aan een Vlaamse faculteit ingenieurswetenschappen.
De opleiding tot Burgerlijk Ingenieur wordt gekenmerkt door een zeer steil verloop met een zeer sterke nadruk op het wetenschappelijke aspect van de techniek. Een sterk gelijkaardige maar minder steile opleiding met meer de nadruk op het projectmatige is degene die opleidt tot Industrieel Ingenieur.
Typische hoofdrichtingen voor Burgerlijk Ingenieurs zijn:
- chemische technologie
- nanotechnologie
- werktuigkunde
- geodesie en mijnbouwkunde
- biomedische technologie
- computerwetenschappen
- elektrotechniek
- wiskundige ingenieurstechnieken
- ...
De voornaamste andere Vlaamse academische ingenieurs(titels) zijn Bio-ingenieur en Handelsingenieur en Industrieel Ingenieur.
Externe link
- [http://www.kviv.be Koninklijke Vlaamse Ingenieursvereniging] (vereniging van de Vlaamse Burgerlijk Ingenieurs en Bio-ingenieurs)
Categorie:Academische_titulatuur
Categorie:Universiteit
Categorie:Opleiding
ja:Category:大学
ko:분류:대학교
th:Category:สถาบันอุดมศึกษา
Treaty of the European UnionThe Maastricht Treaty (formally, the Treaty on European Union) was signed on 7 February 1992 in Maastricht between the members of the European Community and entered into force on 1 November 1993, under the Delors Commission. It led to the creation of the European Union and was the result of separate negotiations on monetary union and on political union.
The treaty led to the creation of the Euro, and introduced the three-pillar structure (the Community pillar, the Common Foreign and Security Policy or CFSP pillar, and the Justice and Home Affairs pillar). The CFSP pillar was built on the foundation of European Political Cooperation (EPC), but brought it under a treaty and extended it. The JHA pillar introduced cooperation in law enforcement, criminal justice, civil judicial matters, and asylum and immigration.
Originally, the European Community (EC) dealt mainly with economic and trade matters. The European Commission and the European Court of Justice, both independent from the EC governments | | |