Home About us Products Services Contact us Bookmark
:: wikimiki.org ::
15-a De Julio

15-a de julio

---- Historio > Tagoj > la 15-a de julio ---- La 15-a de julio estas la 196-a tago de la jaro (la 197-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 169 tagoj restas. Je la 15-a de julio okazis, interalie:

Eventoj


- 1870: Manitobo kaj la Nordokcidentaj Teritorioj aliĝis al la Kanada Konfederacio

Naskiĝoj


- 1573 : Inigo JONES, arkitekto
- 1606 : Rembranto
- 1865 : Alfred Charles William NORTHCLIFFE, eldonisto de ĵurnaloj
- 1878 : Arnold MIMBECK
- 1878 : Wilfrid Walwyn PADFIELD
- 1884 : Agnes BOGH-HOGSTED
- 1919 : Iris MURDOCH, verkistino

Mortoj


- 1890 : Gottfried KELLER, Svislando
- 1904 : Anton ĈEĤOV, Germanio
- 1959 : Billie HOLIDAY, ĵazkantistino
- 1997 : Gianni VERSACE

Specialaj tagoj kaj festoj


- ---- Vidu ankaŭ :
- 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30,31
- 14-a de julio | 16-a de julio
- 15-a de junio | 15-a de aŭgusto
- januaro | februaro | marto | aprilo | majo | junio | julio | aŭgusto | septembro | oktobro | novembro | decembro
- Historio - Tagoj. ja:7月15日 ko:7월 15일 simple:July 15 th:15 กรกฎาคม

Historio

La historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitaj informoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio. (NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.) ---- :Historio de Scienco kaj Teknologio

Historiistoj (kaj historiaj pensintoj)

:Diodoro Sicila - Norbert ELIAS - Gibbon - Hamilton - Hekateo el Mileso - Herodoto - Josephus - ibn-Khaldun - Keynes - Lev GUMILEV - Makiavelo - Markso - Montesquieu - Plutarko - Rousseau - Adam SMITH - Suetonio - Tacito - Toqueville - Toynbee - Gloraj virinoj

Historiistaj sciencoj kaj teĥnikoj

: datadmetodoj - arĥivoj

Antikvaj Gentoj kaj Ŝtatoj

:Akadanoj - Akado - Amoreoj - Arameoj - Asirianoj - Asirio - Aztekoj - Babilonio- Elamo - Etruskoj - Frankoj - Gaŭloj - Galatoj - Gepidoj - Geto-dakoj - Ĝermanoj - Habiroj -Hunoj - Iberia - Induso-civilizo - Judoj - Kasitoj - Karirioj-Kuŝanoj kvadoj- Maŭroj - Ostrogotoj - Panonio - Parthoj - Peĉenegoj - Piktoj - Seleŭkio - Sumeranoj - Sumero - Urartu - Vandaloj - Visigotoj -

Bataloj Famaj

Civilizoj

:Feŭdismo - Historio de Pratempo - Historio de Antikveco - Historio de Mezepoko - Kavaliro

Dinastioj

vidu ankaŭ:
- Listo de papoj
- Listoj de Imperiestroj
- Francaj reĝoj
- Reĝoj de Hispanio
- (por caroj de Rusio aŭ aliaj imperiestroj, vidu ene de Listoj de Imperiestroj)

Historio de kontinentoj


- Historio de Afriko
- Historio de Ameriko
- Historio de Aŭstralio
- Historio de Azio
- Historio de Eŭropo

Kalendaroj

:Gregoria Kalendaro - Luna Kalendaro - Hebrea Kalendaro - Hinda Kalendaro - Islama Kalendaro - Persa Kalendaro - Julia Kalendaro - Franca Respublika Kalendaro - Bahaa Kalendaro

Imperioj

Imperiestro (inkluzive ĉiuj la listoj) :Araba Imperio - Bizanca Imperio - Brita Imperio - Ĉina Imperio - Kolĥeti - Grandmoravia regno - Meŝika imperio - Otomana imperio - Romio - Rusa Imperio - Sovetunio - Tria Regno - Usona Imperio

Mapoj

:[http://www.roman-emperors.org/Index.htm Eŭropo kaj Mediteraneo politike, en la jaroj 1-1500] Vidu ankaŭ: Geografio Diaoyu-Insularo De Ĉinio

Militoj

vidu la Listo de militoj

Nuntempaj Etnoj: Vidu ĉe Etnoj

Nuntempaj Ŝtatoj: Vidu ĉe Nacioj

Okazintaĵoj

:Hipia revolto - Franca Revolucio - R.M.S. Titanic - 11-a de septembro 2001 - Koloniigado - Krucmilito - Sorĉopersekuto

Regionoj

:Anatolio - Antiloj - Mezopotamio - Palestino - ktp

Rolantoj

:Antonio - Breĵnevo - Osama Bin-Laden - Napoléon BONAPARTE - Marko Bruto - Aŭgusto Cezaro - Julio Cezaro - Charles DE GAULLE - Vo Nguyen GIAP - Gorbaĉevo - Herodo la Granda - Hipioj - Jelcino - Katono - Robert F. Kennedy - Lenino - Nasser - Pompejo - Sargono - Stalino - Vercingetorix - Usonaj Prezidentoj - Meksikaj prezidantoj

Tempordigo: Famaj aŭ klasikaj epokoj:
- Inter-du-milita epoko (Eŭropo, 20 jarcento)
- "Jarcento de Ludoviko la 14-a (Francio 17-a jarcento)
- Mezepoko
- Renesanco (Eŭropo 15-a jarcento -Italio - aŭ 16-a jarcento - aliaj landoj)

Historio enklasigata laŭ dato


- Jarcentoj
  - 19-a jarcento
  - 20-a jarcento
  - 21-a jarcento
  - ...
- Tagoj
  - januaro
    - 1, 2, 3, ... Komparu kun:

arkeologio, analo... fiu-vro:Aolugu ja:歴史 ko:역사 ms:Sejarah simple:History th:ประวัติศาสตร์ zh-min-nan:Le̍k-sú

Tagoj

Historio > Tagoj ----

Tagoj en historio:

laŭ aranĝo de 2005

Sentabele:


- januaro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- februaro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, (30)
- marto
  - 1, 2, 3, 4, 5,6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- aprilo
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- majo
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- junio
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- julio
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- aŭgusto
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- septembro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- oktobro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- novembro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- decembro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31

Vidu ankaŭ


- Tago
- Festa kaj Feria Tago Kategorio:Almanako ja:365日 ko:366일 zh-cn:历史上的今天 zh-tw:歷史上的今天

1870

Historio > Jarcentoj > 19-a jarcento > 1870 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta sabate (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1870 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- Zamenhof denove eniris en la Bialistokan realan gimnazion.
- Italio fin-unuiĝas
- 15-a de julio : Manitobo kaj la Nordokcidentaj Teritorioj aliĝis al la Kanada Konfederacio.
- 19-a de julio : Komenciĝas la milito inter Francio kaj Germanio.

Naskiĝoj


- Alfred ADLER
- Isidoro FELS
- 13-a de aprilo : Rudolf KAFTAN
- 22-a de aprilo : Lenino
- 20-a de junio : Siegfried Eduard SPIELMANN
- 17-a de julio : John Edgar McFADYEN
- 6-a de aŭgusto : Josep PRATDESABA
- 9-a de septembro : Fanny BONNET
- 19-a de oktobro : Josef KRUMPHOLC
- 22-a de oktobro: Rusio : Ivan BUNIN
- 21-a de novembro : Jozefo ARTIGAS LASALA
- 10-a de decembro : Sophie Marie-Aline MENU de MÉNIL

Mortoj


- 9-a de junio : Britio : Charles DICKENS
- 23-a de septembro : Francio : Prosper MÉRIMÉE
- 21-a de novembro : Ĉeĥio : Karel Jaromir ERBEN.
- 5-a de decembro: Francio: Alexandre DUMAS (Patro) ----
1865 | 1866 | 1867 | 1868 | 1869 | 1870 | 1871 | 1872 | 1873 | 1874 | 1875
18-a jarcento - 19-a jarcento - 20-a jarcento
ko:1870년 simple:1870

Nordokcidentaj Teritorioj

Geografio > Ameriko > Nordameriko > Kanado > Nordokcidentaj Teritorioj ---- Dosiero:ca-nt.gif Anglalingve Northwest Territories [NORth-ŭest TER-i-tor-iz], franclingve les Territoires du Nord-Ouest [teritŭar du norŭest]. La Nordokcidentaj Teritorioj de Kanado havis loĝantaron de 37.360 en 2001, kaj areon de 1.305.230 km2. Ĉi tiu vasta regiono situas norde de Alberto kaj Saskaĉevano, oriente de Jukonio, kaj okcidente de Nunavuto. Ĝi inkludas kelkajn insulojn en la Arkta Oceano. Nordokcidentaj Teritorioj kuniĝis al la Konfederacio la 15-an de julio, 1870. La ĉefurbo estas Yellowknife (16.541 en 2001), sur la norda bordo de la Lago Great Slave. Inter 1770- 1771, Samuel Hearne esploris la Rivero Coppermine kaj la Rivero Slave, kaj la Lago Great Slave. En 1819, William Parry malkovris multajn insulojn en la Arkta Oceano. Inter 1903 kaj 1906, Roald Amundsen estis la unua homo por finfine malkovri la Nordokcidentan Pasejon, maran vojon norde de la nordamerika kontinento. ja:ノースウェスト準州 ko:노스웨스트 준주 zh-min-nan:Sai-pak Léng-thó·

1573

Historio > Jarcentoj > 16-a jarcento > 1573 ---- En la jaro 1573 post Kristo okazis, interalie: Eventoj Naskiĝoj Mortoj ----
1568 | 1569 | 1570 | 1571 | 1572 | 1573 | 1574 | 1575 | 1576 | 1577 | 1578
15-a jarcento - 16-a jarcento - 17-a jarcento
ko:1573년

1606

Historio > Jarcentoj > 17-a jarcento > 1606 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1606 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- Aŭstralion horizonte vidas nederlanda esploristo Willem JANZ.

Naskiĝoj


- 6-a de junio : Pierre CORNEILLE
- 15-a de julio : Rembranto

Mortoj


- ----
1601 | 1602 | 1603 | 1604 | 1605 | 1606 | 1607 | 1608 | 1609 | 1610 | 1611
16-a jarcento - 17-a jarcento - 18-a jarcento
ko:1606년

Rembranto

Nederlando > Pentrado > Rembranto ---- Pentrado Rembrandt Harmenszoon van Rijn (15-a de julio 1606 - 4-a de oktobro 1669), nederlanda pentristo kaj grafikisto. En siaj verkoj li uzis krepuskan lumon, kvazaŭ lumigantan figuron dronantan en tenebro. Tio ebligis al li reliefigi psikologie la trajtojn de la vizaĝo, kvazaŭ oni vidus la animon de la persono. Ofte li estas opiniata la plej granda pentristo. Konserviĝis kelkcent liaj pentraĵoj kaj grafikaĵoj, estis verkitaj pri li multaj romanoj, ĉar lia vivo estis tre kortuŝa (morto de la unuaj infanoj kaj poste de la edzino Saskia, perdo de havaĵo pro ŝuldoj, morto en malriĉeco). La domo de Rembranto estas vizitebla en Amsterdamo. Ĉefaj verkoj: Anatomio de doktoro Tulp, Memportreto kun Saskia surgenue, Noktaj gardistoj, Reveno de Perdita Filo, multaj memportretoj. REMBRANTO REMBRANTO REMBRANTO ja:レンブラント・ファン・レイン ko:렘브란트

Arnold MIMBECK

Kategorio:Esperanto Kategorio:Esperanto-kulturo Kategorio:Esperanto-movado Kategorio:Enciklopedio de Esperanto Kategorio:Enciklopedio de Esperanto M EdE-M Arnold MIMBECK (minibek), aŭstrogermano, d-ro, jura kaj fil., komercministeria konsilanto. Naskiĝis en la 15-a de julio 1878 en Linz, Tirolo, mortis en la 17-a de julio 1930 en Vieno. Prez. de la l6-a UK en Vieno, 1924.

Wilfrid Walwyn PADFIELD

Kategorio:Esperanto Kategorio:Esperanto-kulturo Kategorio:Esperanto-movado Kategorio:Enciklopedio de Esperanto Kategorio:Enciklopedio de Esperanto P EdE-P Wilfrid Walwyn PADFIELD (padfild), anglo, inĝ. Naskiĝis en la 15-a de julio 1878. Kelkajn jarojn LK. Fondis Esperanto Societo en Ipswich, 1905. Trad.: „Por Arbitracio“ de Carnegie. Verkis artikolojn kaj lingvajn notojn por „Scienca Revuo“, „Socia Revuo“ k. a.

1884

Historio > Jarcentoj > 19-a jarcento > 1884 ---- Ĉi tiu jaro estas superjaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1884 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- 1-a de januaro: Fondita la Brazila Spiritisma Federacio
- 23-a de marto : Cearao malpermesis sklavecon.
- 1-a de majo : Eko de ĝenerala striko en Usono, kiu atingis okhoran labortagon, festata tutmonde kiel Tago de la Laboro, precipe en socialismaj landoj.
- Kreita planlingvo Blaia Zimodal
- Unua Volapukista Kongreso en Friedrichshafen.
- Namibio iĝas Germana kolonio kun nomo Okcidenta Germana Afriko.
- Aŭstrio-Hungario:
- Observa turo konstruita en monto Klinovec.
- Ekkonstruo Urba Teatro de Karlovy Vary.
- Fondo de Unuiĝo kanada de rugbe-piedpilko.
- Fondita la Eklezio de Testigoj de Jehovo.
- Fondita la Unión Católica de Argentina.

Naskiĝoj


- Ĉeĥio: Eduard KŰHNL
- Ĉinio: SIFO
- Brazilo : Kampinaso : CAMPOS SALLES
- Rudolf BULTMANN
- 2-a de januaro : Paul BOULET
- 7-a de januaro : Juan BARCELO ANDREU
- 25-a de marto : Montagu Christie BUTLER
- 13-a de marto : Oskar LOERKE
- 6-a de aprilo : Walter HUSTON, aktoro
- 12-a de aprilo : Otto MEYERHOFF, biokemiisto nobelpremiota en 1922.
- 8-a de majo : Lamar, Misurio, Usono: Harry S. TRUMAN, tridek-tria prezidonto de Usono.
- 14-a de majo : Claude DORNIER, projektisto de flugmaŝinoj.
- 28-a de majo : Eduard BENES, politikisto.
- 20-a de junio : Germanio : Johannes Heinrich SCHULTZ
- 21-a de junio : Claude AUCHINLECK, brita soldato
- 7-a de julio : Germanio : Lion FEUCHTWANGER
- 12-a de julio : Amedeo MODIGLIANI, artisto
- 15-a de julio: Agnes BOGH-HOGSTED
- 23-a de julio : Emil JANNINGS, aktoro
- 26-a de julio : Aldous HUXLEY, brita verkisto
- 5-a de aŭgusto : Modesto Eugenio CAROLFI
- 24-a de aŭgusto: Agost MARCZELL
- 29-a de aŭgusto : Ehm WELK, verkisto
- 5-a de oktobro: Georges WARNIER
- 31-a de oktobro : Jean COUTEAŬ
- 29-a de novembro : Claudius COLAS
- 14-a de decembro : Erich PONTO
- Eŭropo : Wilhelm REICH, malkovronto de la orgono
- František VANĚK, ĉeĥa esperantisto

Mortoj


- 12-a de majo : Bedrich SMETANA.
- 11-a de novembro : Alfred Edmund BREHM.
- Carl Richard LEPSIUS, lingvisto.
- Alice Hathaway LEE, edzino de Theodore ROOSEVELT. ----
1879 | 1880 | 1881 | 1882 | 1883 | 1884 | 1885 | 1886 | 1887 | 1888 | 1889
18-a jarcento - 19-a jarcento - 20-a jarcento
ko:1884년 simple:1884

Agnes BOGH-HOGSTED

EdE-B Agnes BOGH-HOGSTED, danino. Naskiĝis en la 15-a de julio 1884 en Aarhus. Edziniĝis al oratoro, pastro P. P. HOGSTED ĉe "La libera eklezio", en kiu societo ŝi faris liberan, religian laboron dum 30 jaroj. Kun sia edzo fondis en 1909 Esperanto-konversacian klubon de Aarhus. En dana lingvo aperis kelkaj beletristaj verkoj de ŝi.

1919

Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1919 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1919 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- Eklernis Esperanton: Lajos KÖKÉNY, KAWASAKI Naokazu, Božena SKLENČKOVÁ, Rudolf Michael FREY kaj József MAJOR .
- Fondinta Nippon Esperanto-Sya de KUZNECOV
- Refondita la Esperanto-Asocio de Ŝanhajo de LU Ŝi-Ŝin.
- Eldonejo Ferdinand Hirt und Sohn ekeldonis Esperantajn librojn.
- Aleksandr POSTNIKOV arestita.
- Publikitaj Berna Esperantido, Lipskito, Latinulo, Ao kaj Amiana.
- Afganio sendependiĝas de Britio.
- Gregoria kalendaro lanĉita en Serbio kaj Rumanio.
- Ernest RUTHERFORD disigis unue foje la atomon.
- Germanio : Unua komerca aviadilinio Berlino – Leipzigo – Veimaro.
- Aperis Kato Felikso de Pat SULLIVAN kaj Otto MESMER.
- En Hollywood, Charles CHAPLIN, David Wark GRIFFITH, Douglas FAIRBANKS e Mary PICKFORD fondis la cineman studion "United Artists Corporation".
- Epitacio PESSOA iĝis prezidento de Brazilo.
- Fondita la ina sekcio de skotistoj en Brazilo.
- 28-a de decembro: Morihei UESHIBA, kreinto de Aikido, kontaktigis kun Onisaburo DEGUĈI, fundinto de Oomoto, kaj fariĝis Oomotano.

Naskiĝoj


- Oswaldo LEITE de MORAES
- Vladimír MOHAPL
- Arnošt BALÁŠ
- 1-a de januaro : J. D. SALINGER
- 14-a de marto : Jaroslav DAVID
- 13-a de aprilo : Howard KEEL
- 8-a de majo : Lex BARKER
- 22-a de oktobro: Doris LESSING
- 2-a de novembro : Fernando de DIEGO

Mortoj


- 15-a de januaro: Rosa LUKSEMBURG kaj Karl LIEBNEKCHT
- 21-a de februaro : Giles Leigh BROWNE
- 6-a de majo: Usono: L. Frank BAUM
- 18-a de aŭgusto: Stanislav SCHULHOF
- 23-a de oktobro: KOBAJAŜI Mokiĉi
- Usono: Pensilvanio: Eli KELLER ----
1914 | 1915 | 1916 | 1917 | 1918 | 1919 | 1920 | 1921 | 1922 | 1923 | 1924
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
ja:1919年 ko:1919년 simple:1919 th:พ.ศ. 2462

1890

Historio > Jarcentoj > 19-a jarcento > 1890 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1890 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- L.L. ZAMENHOF revenis Varsovion post fiasko en Ĥerson.
- Fondo de Ligo Esperantista.
- Danio: Christian NIELSEN publikigis la unuan Esperantan libron por danoj.
- Francisko Valdomiro LORENZ kaj Emile LOMBARD eklernis Esperanton.
- Ĉeĥio: Unua lernolibro de Esperanto al ĉeĥoj verkita kaj publikita de Francisko Valdomiro LORENZ.
- Francisko Valdomiro LORENZ eliris Ĉeĥion kaj iris al Brazilo.
- Litovio: Unua lernolibro de Esperanto al litovoj verkita de Aleksandro DAMBRAUSKAS.
- SIMOSE Kentarô eklernas Volapukon.
- Britio : Fondo de la Laborista Partio.
- Luksemburgio elrompas el la unio kun Nederlando, deklarante sian sendependecon.
- 3-a de julio : Idaho fariĝis la 43-a ŝtato de Usono.
- 10-a de julio : Vajomingo fariĝis la 44-a ŝtato de Usono.

Naskiĝoj


- Adolf SPROECK
- Aldo Ferdinando SCHMUCKER
- Ĉeĥio : Jiří František CHALOUPECKÝ
- Ĉeĥio : Jaroslav HEYROVSKÝ
- Ĉeĥio : Rudolf HROMADA
- 4-a de januaro : Miklós BÁNÓ
- 7-a de januaro : Henny PORTEN
- 9-a de januaro : Germanio : Kurt TUCHOLSKY
- 9-a de januaro : Karel CAPEK
- 13-a de januaro : Josef FRIEDRICH
- 10-a de februaro : Rusio : Boris PASTERNAK
- 22-a de marto : Carl Johan JOHANSSON
- 14-a de aprilo : Stanislaw KAROLCZYK
- 19-a de majo : Vjetnamio : HO Chi Minh
- 20-a de aŭgusto : Howard P. LOVECRAFT
- 20-a de aŭgusto : Karl KULTMAN
- 15-a de septembro : Britio : Agatha CHRISTIE
- 15-a de septembro : František ZELENKA
- 25-a de septembro : Wlodzimierz PFEIFFER
- 14-a de oktobro : Dwight D. EISENHOWER
- 2-a de novembro : Moa MARTINSON
- 4-a de novembro : Klabund
- 5-a de decembro : Aŭstrio: Fritz LANG
- 16-a de novembro : Filipinoj : Elpidio R. Quirino
- 14-a de decembro : Norvegio : Sigurd Hoel

Mortoj


- Je la 7-a de majo, James NASMYTH, angla inĝenieristo kaj kreinto de la vapormartelo
- 15-a de julio : Svislando : Gottfried KELLER
- 27-a de julio : Vincent VAN GOGH
- 26-a de oktobro : Italio: Carlo COLLODI

Esperanto-libroj eldonitaj en 1890


- Grabowski, Antoni: Kondukanto internacia de l' interparolado kun modeloj de leteroj , Nürnberg: Heerdegen-Barbeck ; [Tümmel], 1890. 45 p.
- Lorenz, Francisco Valdomiro: Uplná u?ebnice mezinárodní ?e?i dra. Esperanta, V Pardubich: Hoblik, 1890. - 27 p. ----
1885 | 1886 | 1887 | 1888 | 1889 | 1890 | 1891 | 1892 | 1893 | 1894 | 1895
18-a jarcento - 19-a jarcento - 20-a jarcento
ko:1890년 simple:1890

Gottfried KELLER

Literaturo > Germanlingva Literaturo >Gottfried KELLER < Germana Lingvo ---- Germana Lingvo Gottfried KELLER (
- la 19an de julio 1819 en Zürich, † la 15an de julio 1890 samloke) estis svisa verkisto. Lia origina deziro, fariĝi pentristo en Munkeno, fiaskis. Li reiris al Svislando, serĉis kontaktojn al politike progreseme liberalaj intelektuloj kaj per stipendio li fine povis sen financaj problemoj studi historion, filozofion kaj literaturon en Germanio. Ekde 1850 li plene dediĉis sin al la verkado; en la jaro 1855 li revenis al Zürich, kie li de 1861 ĝis 1876 okupis la postenon de urba skribisto. La verkaro de Gottfried Keller konsistas ĉefe el poemoj, romanoj kaj noveloj. Je la komenco de sia kariero li akuzis en siaj verkoj politikajn kaj sociajn malbonaĵojn, poste li pli kaj pli priskribis la strebadon de siaj protagonistoj al feliĉa vivo kaj socia bonfarto. Famaj verkoj:
- Gedichte (poemoj, 1846)
- Neuere Gedichte (poemoj, 1851)
- Der grüne Heinrich (romano, 1854/55; novtekstigo 1879/80)
- Die Leute von Seldwyla (noveloj, 1856; ampleksigita 1873/74)
- Züricher Novellen (noveloj, 1878)
- Das Sinngedicht (noveloj, 1882)
- Martin Salander (romano, 1886) Jeno aperis en Esperanto: La forĝisto de sia feliĉo ; Virgino kaj monakino / Trad.: Jakob SCHMID. En: Svisa antologio. - Budapest: Literatura Mondo, 1939, p. 86-116 Arbara kanto ; Vespera kanto ; Vintra nokto ; Nokta silento ; Almozulo ; Adiaŭ / Trad.: Hilda Dresen. En: Svisa antologio. - Budapest: Literatura Mondo, 1939., p. 326-329 Eugenia / trad.: Reinhard HAUPENTHAL. – Saarbrücken : Iltis-Eld., 1990. – 27 p. – (Iltis-Serioj ; 2, Beletro Tradukita ; 2) ISBN 3-927613-10-X Vintra nokto / trad.: H. Dresen. – En: Nova Esperanta krestomatio. - Rotterdam : UEA, 1991, p. 443

Svislando

Geografio > Eŭropo > Svislando ---- right right germane Schweiz [ŝvajc] france Suisse [sŭis] itale Svizzera [ZVICcera] romanĉe Svizra [ŜVICra] svisgermane Schwyz [ŝvi:c] Svislando aŭ Svisio estas lando en Centra Eŭropo, inter Ĵuraso kaj Alpoj. Germanio estas norda de Svislando, Italio estas suda, Francio estas okcidenta, Aŭstrio kaj Liĥtenŝtejno orienta.
- Landkodo: CH (mallongigo de "Confoederatio Helvetica", la latina nomo).
- E-nomo: Svisio, Svisujo, Svislando; Helvetio (historia); Svisa Konfederacio (oficiala).
- Oficiallingvaj nomoj: Schweizerische Eidgenossenschaft (de), Confédération Suisse (fr), Confederazione Svizzera (it), Confederaziun Svizra (rm), Confoederatio Helvetica (latine).
- Etimologio: landa malnova nomo estas Helvetio, kio devenas de helvetaj triboj.
- Areo: 41.300 kv.km.
- Politika sistemo: federacia parlamenta demokratio. La leĝdonan povon en Svislando posedas la Federacia Asembleo (germ. Bundesversammlung, fr. Assemblée Fédérale, it. Assemblea Federale). La asembleo konsistas el la Konsilio de la Ŝtatoj (Ständerat, Conseil des États, Consiglio degli Stati) (46 seĝoj) kaj la Nacia Konsilio (Nationalrat, Conseil National, Consiglio Nazionale) (200 seĝoj). La anojn de la Konsilio de la Ŝtatoj nomumas la kantonoj (duo po kantono, unu po duonkantono), la membroj de la Nacia Konsilio estas elektataj laŭproporcie de la tuta svisa popolo.
- Ŝtatestro: prezidanto Samuel SCHMID dum 2005.
- Ĉefurbo: Berno (301 mil).
- Urboj: Zuriko (840 mil), Ĝenevo (382 mil), Bazelo (363 mil), Laŭzano (260 mil).
- Administracia divido: 26 kantonoj. (Vd. sube.)
- Loĝantaro: 7.259 mil (2001), inter ili 61,5% germano-svisoj, 17,1% franco-svisoj, 6,4% italoj, 3,4% italo-svisoj, 2,5% germanoj.
- Ŝtatlingvo: germana (63,6%), franca (19,2%), itala (7,6%) kaj romanĉa (0,6%). Aliaj lingvoj: hispana (1,7%), portugala (1,4%), turka (0,9%), angla (0,9%). (1990)
- Kredantoj: katolikoj (44,1%), protestantoj (36,6%), nekredantoj (11,7%), islamanoj (4,5%), ortodoksuloj (1,2%), aliaj (1,9%). (2000)
- GNP: totala -305 mlrd $; pokapa - 40.630 $.
- Eksporto: maŝinindustria produktaĵo, kemiaĵoj, horloĝoj, nutraĵoj, ĉokolado.
- Monunuo: svisa franko (=100 centimoj).
- Organizoj: UNO (2002)
- Historio: en 1648 de Sankta Romia Imperio apartiĝis kelkaj kantonoj, kiuj kreis sendependan ŝtaton. En 1815 Svisio deklaris eternan neŭtralecon kaj partoprenis en neniaj militoj.
- Esperanto-movado
- Esperanto-movado | Apencelo Ekstera (
- ) (AR) 		Herisau 49.300 germ.
Appenzell-Innerrhoden | Apencelo Interna (
- ) (AI)		 Appenzell 13.100 germ.
Bazelo Kampara (
- ) (BL)		 Liestal 225.800 germ.
Bazelo Urba (
- ) (BS)		 Bazelo 194.300 germ.
Berno (BE) Berno 925.500 germ., fr.
Friburgo (FR) Friburgo 194.700 fr., germ.
Ĝenevo (GE) Ĝenevo 363.600 fr.
Glarus | Glaruso (GL) Glarus 36.600 germ.
Grizono (GR) Chur 166.500 germ., rom., it.
Ĵuraso (JU) Delémont 64.700 fr.
Lucerno (LU) Lucerno 306.100 germ.
Neuchâtel | Neŭŝatelo (NE) Neuchâtel 156.200 fr.
Nidwalden | Nidvaldo (
- ) (NW)		 Stans 31.000 germ.
Obwalden | Obvaldo (
- ) (OW)		 Sarnen 27.600 germ.
St. Gallen | Sankt-Galo (SG) St. Gallen 403.900 germ.
Ŝafhaŭzo (SH) Ŝafhaŭzo 69.800 germ.
Schwyz | Ŝvico (SZ) Schwyz 103.400 germ.
Solothurn | Soloturno (SO) Solothurn 219.500 germ.
Thurgau | Turgovio (TG) Frauenfeld 192.400 germ.
Tiĉino (TI) Bellinzona 277.200 it.
Uri | Urio (UR) Altdorf 33.500 germ.
Valezo (VS) Sion/Sitten 232.600 fr., germ.
Vaud | Vaŭdo (VD) Laŭzano 550.300 fr.
Zug | Cugo (ZG) Zug 827.840 germ.
Zuriko (ZH) Zuriko 1.131.500 germ.

- = duonkantonoj: duonkantonoj Ausserrhoden kaj Innerrhoden estigas kantonon Appenzell, Bazelo Kampara kaj Bazelo Urba formas kantonon Bazelo, Nidwalden kaj Obwalden formas Unterwalden.

- als:Schweiz ja:スイス ko:스위스 ms:Switzerland simple:Switzerland th:ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ zh-min-nan:Sūi-se

Anton ĈEĤOV

Anton Pavloviĉ ĈEĤOV (naskiĝis la 29-an de januaro 1860 en Taganrog, Rusio; mortis la 15-an de julio 1904 en Badenweiler, Germanio) estis rusa verkisto. Li estas rigardata granda reprezentanto de la rusa impresionismo. Siajn unuajn verkojn - ĉefe humuraĵojn - li publikigis uzante la pseŭdonimon Antoŝa Ĉeĥonte. Famon li akiris per siaj rakontoj kaj teatraĵoj, kiuj melankolie priskribas la situacion de la siatempa burĝaro, karakterizitan de psika soleco kaj rezignacio. La verkaro de Ĉeĥov ne vivas de drameca agado, sed de lingve precizaj priskriboj de medioj kaj animstatoj.

Verkoj


- Vanka (rakonto, 1886)
- Step (rakonto, 1888)
- Medved (komedio, 1888)
- Duel (rakonto, 1891)
- Palata N. 6 (rakonto, 1892)
- Ĉajka (dramo, 1896)
- Djadja Vanja (dramo, 1897)
- Tri sestry (dramo, 1901)
- Viŝnjovyj sad (dramo, 1904)

En Esperanto aperis


- La urso (Medved), komedieto en unu akto, tradukis Vasilij Nikolajeviĉ DEVJATNIN. - Tabarz: Esperanta Komerca Servo, proksimume 1925. - 15 paĝoj.
- Mia dialogo kun poŝtestro, tradukis M. Ŝidlovskoj, antaŭparolo de N. Modenov. - Moskvo: C.O.E.L., 1929. – 23 paĝoj.
- Hospital-ĉambro N. 6 (Palata N. 6), tradukis J. Jovlev. - Ivanovo, 1961. - 165 folioj.
- Sveda alumeto, novelaro, kompilis kaj redaktis Aleksander KORĴENKOV, tradukis Aleksander Korĵenkov, Viktor KUDRJAVCEV, Andrej PARFENTJEV k. a., enkonduko de Viktor KLOĈKOV. - Jekaterinburg: Sezonoj, 1991. - 139 paĝoj, ilustraĵoj (= Rusa literaturo 1).
  - La noveloj troviĝas ankaŭ en la kolekto Ĉeriza ĝardeno - vidu sube.
- En somera vilao (vidbendo), amuza rakonto pri geedzoj, kiuj ferias en somera vilao, bazita sur novelo de Anton Ĉeĥov. Filmita de Yatugatake. Reĝisoro: Aleksandra WATANUKI. Scenaro: KITAGAWA Hisasi, Aleksandra Watanuki. Filmado: KOBAYASI Erika, Reza KHEIRKHAH. Muziko: SAITO Yosinori. Pianoludo: Tagami, Chieko. - Tokio: Esperanto-Grupo Vilaanoj, 1998.
- Rusaj amnoveloj de Anton Ĉeĥov, Ivan BUNIN kaj Vladimir NABOKOV, tradukis G. Arosev kaj Aleksander Korĵenkov. Jekaterinburg, 2000. - 23 paĝoj (= Rusa literaturo 7).
  - Enhavas la novelon Pri la amo, kiu troviĝas ankaŭ en la kolekto Ĉeriza ĝardeno - vidu sube.
- Ĉeriza ĝardeno, rakontoj, noveloj kaj dramoj, tradukis Aleksej BIRJULIN, Aleksander Korĵenkov, Viktor Kudrjavcev, Valentin MELNIKOV, Andrej Parfentjev, Anna kaj Mati PENTUS, Tatjana VŜIVCEVA, Vladimir VYĈEGĴANIN kaj Aleksaner ZAGVAZDIN. Kaliningrado: Sezonoj, 2004. - 352 paĝoj (= Rusa literaturo 10). Enhavas interalie:
  - [http://www.esperanto.org/Ondo/Rn-che04.htm Almozulo] (Niŝĉi), novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che02.htm Ĉevala familinomo] (Loŝadinaja familija), novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://www.sezonoj.itgo.com/Chehov.htm#Sveda3 Fiintenculo], novelo, tradukis Andrej Parfentjev.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che05.htm Griĉjo] (Griŝa), novelo, tradukis Andrej Parfentjev.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che06.htm Grosoj] (Kriĵovnik), novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che01.htm Ĝojo] (Radost), novelo, tradukis Viktor Kudrjavcev.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che12.htm La homo en ujo] (Ĉelovek v futljare), novelo, tradukis Anna kaj Mati Pentus.
    - Alia traduko: [http://donh.best.vwh.net/Esperanto/Literaturo/Revuoj/nlr/nlr31/enujulou.html Enujulo], tradukis Miloŝ LUKAŜ, en: Nica Literatura Revuo 3/1 (1957), paĝoj 26-39.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che07.htm Ĥameleono] (Ĥameleon), novelo, tradukis Tatjana Vŝivceva.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che11.htm Infanoj], novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che03.htm Ivaĉjo] (Banka), novelo, tradukis Valentin Melnikov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che14.htm Konata viro], novelo, tradukis Aleksej Birjulin.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che08.htm Post la Kristnasko], novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che13.htm Pri la amo], novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che10.htm Saĝa kortisto], novelo, tradukis Vladimir Vyĉegĵanin.
  - Ŝerco (Ŝutoĉka), tradukis Aleksander Korĵenkov.
    - Alia traduko: [http://donh.best.vwh.net/Esperanto/Literaturo/Revuoj/nlr/nlr31/ŝercetou.html Ŝerceto], tradukis Miloŝ Lukaŝ, en: Nica Literatura Revuo 3/1 (1957), paĝoj 14-18.
  - [http://www.sezonoj.itgo.com/Chehov.htm#Sveda4 Ŝi deziras dormi], novelo, tradukis Aleksander Korĵenkov.
  - [http://esperanto.org/Ondo/Rn-che09.htm La vivo en demandoj kaj ekkrioj], novelo, tradukis Aleksej Birjulin.
- Onklo Vanja (Djadja Vanja), scenoj el vilaĝa vivo en kvar aktoj, tradukis Miĥail POVORIN. Moskvo, 2005. - 44 paĝoj. Category:Ruslingva literaturo ja:アントン・チェーホフ ko:안톤 체호프

Germanio

Geografio > Eŭropo > Germanio ---- La Federacia Respubliko Germanio (germane Bundesrepublik Deutschland ) estas demokrata federacia ŝtato meze de Eŭropo, kiu apartenas al la Eŭropa Unio. Ĝiaj najbaraj landoj estas Pollando, Ĉeĥio, Aŭstrio, Svisio, Francio, Luksemburgio, Belgio, Nederlando kaj Danio.

Geografio

Politika subdivido (federaciaj landoj

Badenio-Vurtembergo, Bavario, Berlino, Brandenburgio, Bremeno, Hamburgo, Hesio, Malsupra Saksio, Meklenburgo-Antaŭpomerio, Nord-Rejno-Vestfalio, Rejnlando-Palatinato, Saksio, Saksio-Anhalto, Sarlando, Ŝlesvigo-Holstinio kaj Turingio La regionaj ŝtatoj estas nomataj en Germanio federaciaj landoj ('Land' aŭ 'Bundesland', pl. 'Länder'). Ili estas teorie ŝtatkarakteraj politikaj unuoj. Ano de federacia lando estas ĉiu enloĝanto kiu havas tie sian oficialan loĝejon minimume ekde tri monatoj. La limoj de regiona ŝtato estas ŝanĝeblaj nur per plebiscito de la koncernaj enloĝantoj. Inter Federacio kaj regionaj ŝtatoj ekzistas divido de la taskoj. Ekzemple, nur la Federacio okupiĝas pri eksteraj rilatoj, defendo, valuto kaj mezuroj, kaj nur la regionaj ŝtatoj okupiĝas pri lernejoj. Multaj taskoj tamen estas komuna agadkampo de ambaŭ. La regionaj ŝtatoj estas reprezentataj en speciala germana organo, la Federacia Konsilio ('Bundesrat'), kiu havas certajn veto-rajtojn rilate al federaciaj leĝoj. Ĉar laŭ la germana konstitucio ĉiuj germanoj devas havi proksimume samajn vivkondiĉojn en la tuta lando, Germanio estas tre unuecisma federacia ŝtato (kompare ekzemple al Usono). Germana regiona ŝtato havas propran ĉefministron, registaron kaj parlamenton, sed ankaŭ konstitucion, flagon kaj ofte ankaŭ himnon.

Montaroj

Interalie: Alpoj, Elba Grejsmontaro, Ercmontaro, Luzacia Montaro, Harco La pli alta monto estas la Zugspitze (2962 m, en la Alpoj).

Riveroj

Interalie: Danubo, Elbo (rivero), Mulde, Odro, Rejno, Saale Pli > Listo de riveroj en Germanio

Lagoj

Interalie: Konstanca Lago, Müritz

Insuloj

Interalie: Rügen, Usedom, Fehmarn, Sylt, Helgoland, Föhr, Nordstrand, Pellworm

Historio

La etnogenezo, la estiĝo de la germana popolo, estis longdaŭra procezo. Post la disigo de latinidalingva okcidento kaj ĝermanlingva oriento, la orientfrankona regno fariĝis la lulilo de posta Germanio. Legu pli > Historio de Germanio

Politiko

Vidu ankaŭ: konstitucio (Germanio) La Federacia Respubliko estas federacia ŝtato laŭ popola suvereno. Centra organo estas la unuĉambra parlamento ('Bundestag'), elektita laŭ personigita proporcia baloto de la germanoj. La parlamento elektas interalie la ĉefministron (Kanceliero) kaj la superajn juĝistojn; la ĉefa laboro estas decidi pri la federaciaj leĝoj (kaj la ŝtata budĝeto). Oficperiodo estas kvar jaroj. Krom la parlamento ekzistas la Federacia Konsilio (FK, "Bundesrat"), kiu estas propra organo (ne konsiderata kiel parto de la parlamento) kaj daŭrigas la federaciisman tradicion de la 'Reichstag' antaŭ 1806. La FK konsistas el reprezentantoj de la regionaj subŝtatoj kaj kundecidas pri la federaciaj leĝoj (se ili tuŝas la interesojn de la regionaj subŝtatoj). Kiel dirite, la parlamento elektas nur la Federacian Kancelieron ('Bundeskanzler') laŭ propono de la Federacia Prezidento. La Kanceliero mem proponas al la Federacia Prezidento la ministrojn. Estas iom specialaj la reguloj rilate al elekto kaj malelekto de Kanceliero; plej gravas, ke la parlamento povas forelekti ĉefministron nur, se ĝi samtempe elektas novan. La plej alta reprezentanto estas la Federacia Prezidanto, elektita de speciala organo nomata Federacia Asembleo. Tiu organo kunvenas nur por elekti Fed. Prezidanton, normale do ĉiun kvinan jaron. Ĝi konsistas el ĉiuj anoj de la (federacia) parlamento kaj same granda nombro de homoj elektitaj de la parlamentoj de la regionaj ŝtatoj. Kvankam la Federacia Prezidanto havas ĉefe nur reprezentajn taskojn, restas certaj kompetentecoj specialaj por krizaj kazoj. Kutime Germanio estas regata de koalicio el du partioj, unu granda, unu malgranda. Tiuj du partioj havas la (absolutan) plimulton en la parlamento kaj komune formas la registaron. La du grandaj partioj estas la Kristandemokrata Unio (CDU) (en Bavario: Kristansociala Unio) kaj la Socialdemokrata Partio (SPD). Krome en la nuna parlamento (elektita lastfoje en 2005) sidas la frakcio de la verduloj ('Bündnis 90 / Die Grünen'), de la liberaluloj (FDP) kaj de la "Maldekstra Partio", kiu antaŭe nomiĝis PDS ("partio por demokrata socialismo").

Esperanto en Germanio

Ĉefartikoloj: Esperanto en Germanio, Historio de Esperanto en Germanio En nuna Germanio la neŭtrala movado estas organizita en Germana Esperanto-Asocio, fondita en 1906 kaj aliĝinta al UEA en 1955.

vidu ankaŭ


- Listo de urboj de Germanio
- Landnomoj

Ekstera ligilo


- [http://www.stadtpanoramen.de/ StadtPanoramen] - Panoramaj vidoj de urboj de Germanio Kategorio:Germanio als:Deutschland fiu-vro:S'aksamaa ja:ドイツ ko:독일 ms:Jerman roa-rup:Ghirmânii simple:Germany th:สหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี zh-min-nan:Tek-kok

Billie HOLIDAY

Muziko > Ĵazo > Billie HOLIDAY ---- Billie HOLIDAY [bi'li ha'lidej] (1915-1959) estis usona ĵazkantistino, konsiderata de iuj homoj la plej bona el la 20-a jarcento. Ŝi floris dum 1935-1955 en Novjorko kaj eĉ hodiaŭ influas kantistinojn. Ŝi kantis el la koro en stilo tre honesta, persona, emocia kaj, iafoje, aŭtobiografia. Ŝi kantis Strange Fruit, God Bless the Child, My Man, inter multaj aliaj. Ŝi naskiĝis kiel Eleanora FAGAN. Lady Day ("Damo Tago") estis ŝia kromnomo. Ŝi kantis kun blanka gardenio en la hararo. En 1930 ŝi komencis kanti en kluboj. En 1933 ŝi estis eltrovita de John HAMMOND de Columbia Records. Ŝi precipe estis influita de Louis ARMSTRONG kaj Bessie SMITH. Inter aliaj, ŝi kantis kun Teddy WILSON, Benny GOODMAN, Count BASIE, Lester YOUNG, kaj Artie SHAW Ŝi verkis aŭtobiografion, Lady Sings the Blues, kiu poste estis realigita kiel filmo, en kiu Diana ROSS rolis kiel Billie Holiday. Holiday aperis en la filmo New Orleans. En sia vivo, ŝi estis sklavigita de heroino kaj estis batita de siaj amorantoj. Ankaŭ ŝi neniam ricevis la tantiemon por ŝiaj kanzonoj. Ŝi mortis la 17an de julio 1959 pro mortiga dozo de heroino. La memoro de Holiday estas daŭre granda influo sur la kulturo de populara muziko. La rokgrupo U2 diris pri ŝi:
Damo Tago de diamantaj okuloj,
Ŝi vidas la veron malantaŭ la mensogoj. - U2
ja:ビリー・ホリデイ

1997

Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1997 Jarcentoj: 19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento Jardekoj: 1960-oj - 1970-oj - 1980-oj - 1990-oj - 2000-oj - 2010-oj - 2020-oj Jaroj: 1992 - 1993 - 1994 - 1995 - 1996 - 1997 - 1998 - 1999 - 2000 - 2001 - 2002 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta je merkredo (vidu ĉi tie kalendaron). En la jaro 1997 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- 82-a Universala Kongreso de Esperanto en Adelajdo.
- Al Ĉinio redonas Honkongon Britio.
- Francio : Prezidento Jacques CHIRAC malfondas la Nacian Asembleon (parlamenta ĉambro). La sekvaj balotoj starigas politikan plimulton malfavora al li; ĝia estro Lionel JOSPIN fariĝas ĉefministro.
- Albanio : Rexhep MEYDANI elektatas prezidento. Opoziciuloj provas ekposedi ŝtatpotencon per amasaj malordoj kaj milita kontraŭstaro.
- Bosnio kaj Hercegovino: Okazas multnaciaj elektoj.
- Irlando : Mary McALEESE prezidentiĝas.
- Slovenio : Milan KUCAN prezidentiĝas.
- Irano : Hojjat-ol-Eslam Ali Mohamed KHATAMI-ARDAKANI elektatas prezidento.
- Gambio: Yahya JAMMEH elektatas prezidento.
- Malio: prezidentiĝas Alpha Oumar KONARE.
- Kongolo Brazavila: Denis SASSOU-NGUESSO elektatas prezidento.
- Lesoto: Surtroniĝas Letsie la 3-a.
- Kazaĥstano: Astano fariĝis la ĉefurbo, la 1-an de decembro.
- Mongolio: Nacagijn BAGABANDI elektatas prezidento.
- Trinidado kaj Tobago: prezidentiĝo de Arthur ROBINSON.
- UNO: Kofi ANNAN anstataŭigas Boutros BOUTROS GHALI kiel ĝenerala sekretario.
- Somere : Marson alvenas mapist-robotoj el Usono.
- 17-a de januaro: Usono: Morto de Clyde TOMBAUGH

Naskiĝoj

Mortoj


- 14-a de marto: Jurek BECKER
- 2-a de majo: Paulo FREIRE
- 2-a de aŭgusto : James KRÜSS
- 18-a de oktobro: Ĉeĥio, Cilka KOTYZOVÁ
- 24-a de novembro: Francio, Barbara
- Ĉeĥio: Bohumil HRABAL.
- Ĉeĥio: Jaroslav MAŘÍK. ----
1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
als:1997 ja:1997年 ko:1997년 simple:1997 th:พ.ศ. 2540

1-a de julio

---- Historio > Tagoj > la 1-a de julio ---- La 1-a de julio estas la 182-a tago de la jaro (la 183-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 183 tagoj restas. Je la 1-a de julio okazis, interalie:

Eventoj


- 1867 : La Brita-Nordamerika Akto agnoskis la Kanadan Konfederacion de Kebekio, Ontario, Nov-Brunsviko kaj Nova-Skotio.
- 1962 : Ruando kaj Burundo fariĝis sendependaj ŝtatoj
- 1991 : Varsovia pakto oficiale nuligis

Naskiĝoj


- 1506 : Ludoviko la 1-a
- 1646 : Gottfried Wilhelm LEIBNIZ, matematikisto kaj filozofo.
- 1742 : Georg Christoph LICHTENBERG
- 1804 : George SAND, Francio
- 1818 : Ignaz SEMMELWEIS
- 1872 : Louis BLÉRIOT, franca aviadisto
- 1899 : Charles LAUGHTON, aktoro
- 1903 : Amy JOHNSON, angla aviadistino
- 1977 : Liv TYLER, usona aktorino

Mortoj


- 1925 : Erik SATIE, franca komponisto
- 1974 : Juan Domingo PERÓN, argentina politikisto
- 1983 : R. Buckminster FULLER, arkitekto kaj filozofo
- 2000 : Walter MATTHAU, Usono
- 2000 : Ivon BARBOSA
-