La historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitajinformoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio.
(NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.)
----
:Historio de Scienco kaj Teknologio
La Sep pontoj de Königsberg estas logika enigmo inspirita de fakta loko kaj situacio. La urbo Königsberg (Keningsbergo), Prusio (nun Kaliningrado) situas ĉe la rivero Pregel, kaj inkluzivas du grandajn insulojn kiuj estas reciproke konektitaj, kaj kun la ĉeftero, de sep pontoj. La demando estas ĉu eblas promeni laŭ itinero transirante ĉiun ponton nur unufoje, kaj reveni al la komenca punkto. En 1736, Leonhard EULER pruvis ke tio ne eblas.
James WATT (naskiĝis la 19-an de januaro, 1736, mortis la 19-an de aŭgusto, 1819) estis skota maŝinkonstruisto kaj inventisto. Li konstruis la unuan vaste uzeblan vapormaŝinon.
James Watt naskiĝis en Greenock apud Glasgow. Dum sia junaĝo li ofte estis malsana, kaj ĉar li dum longa tempo ne povis viziti lernejon, liaj gepatroj donis al li instruojn. La patrinoj instruis al li legi kaj skribi kaj la patro, kiu laboris kiel komercisto kaj konstruisto de ŝipoj kaj maristaj instrumentoj, donis al li sciojn pri matematiko, teknika desegnado kaj konstruado.
En la jaro 1754 li en Londono lernis la produktadon de instrumentoj por matematikistoj, du jarojn poste li revenis al Glasgow. Tie li ekde 1762 faris eksperimentojn pri la forto de vaporo.
En la jaro 1763 la loka universitato donis al James Watt la taskon, ripari vapormaŝinon evoluigitan de Thomas NEWCOMEN. Dum la riparado Watt rimarkis, ke la maŝino forkonsumis grandan kvanton da brulaĵo kaj apenaŭ donis efikon. Post literaturaj studoj kaj interparoloj kun sciencistoj, kaj per aro da eksperimentoj li en 1765 sukcesis plibonigi la efikon de la vapormaŝino de 0,5 % al 2 %. En 1769 li unuafoje anoncis patenton.
Ĝis 1773 la entreprenisto John ROEBUCK financis la inventojn de Watt. Post lia bankroto Matthew BOULTON transprenis la financadon. Kune ili en 1775 fondis la firmaon Boulton & Watt apud Birmingham, Anglio.
Dum la sekvaj jaroj li konstante plibonigis siajn maŝinojn. En 1800 li retiriĝis kaj transdonis siajn postenojn al siaj du filoj. Kune kun sia dua edzino li ekloĝis en la bieno Heathfield apud Birmingham, kie li en 1819 mortis. La mezurunuo vato estas nomata laŭ li.
ja:ジェームズ・ワットsimple:James Watt
Joseph-Louis de LAGRANGE
Sciencisto > Matematikisto > Joseph-Louis de LAGRANGE < Matematiko
----
Joseph-Louis de LAGRANGE (naskiĝis la (25-an de januaro, 1736, mortis la 10-an de aprilo, 1813) estis matematikisto kaj fizikisto, unu el la plej gravaj sciencistoj de la 18-a jarcento.
Lagrange naskiĝis en Torino, Italio. Li estis brila lernanto en la universitato de sia naskurbo antaŭ esti nur 19-jara nomumita profesoro en la reĝa lernejo pri Artilerio. Kun kelkaj amikoj li kreis en 1757 sciencan societon, estonta Torina scienca Akademio. Du matematikistoj ludos gravan rolon en la vivo de Lagrange. La unua Euler kun kiu li abunde leterkorespndis kuraĝigis kaj inspiris lin en liaj matematikaj esploroj. La dua d'Alembert estas lia amiko. Per lia helpo Lagrange eniras la kortegon de Frederiko la 2-a en Berlino en 1766. Li tie estas nomumita direktoro de la matematika sekcio de la Scienca Akademio post sia protektinto mem foririnta al Sankt-Petersburgo. Post la morto de la imperiestro post dudek jaroj da fekunda laboro, Lagrange akceptas la inviton de la franca estraro kaj forveturas al Parizo. Iĝinte veterana pensiulo de la Scienca Akademio li partoprenas dum la
Revolucio la kreon de la metra sistemo kunlabore kun Lavoisier, kaj kontribuas en la fondo de la Ecole normale (instruista altlernejo), de la Ecole Polytechnique (multteknika altlernejo) kaj de la Bureau des longitudes (buroo de la longitudoj). Admiriata de Napoleono 1-a, li mortis honorita : senatano, imperia grafo kaj granda oficiro de la Légion d'honneur (honora legio), en Parizo en 1813.
Lagrange troviĝas ĉe la fonto de multaj progresoj en diversaj matematikaj sferoj. Li estas, kun Euler, unu el la fondintoj de la variadkalkulo. Li pruvis la teoremojn de Wilson kaj de Bachet kaj fondis la teorion de kvadrataj formoj (Recherches arithmétiques, 1775). Sed la precipa verko de Lagrange sendube estas lia Mécanique analytique (Analiza meĥaniko), eldonita en 1788. En ĉi tiu verko li sistemigis la uzon de diferencaj ekvacioj kiujn li aplikis al problemoj de pura meĥaniko. El lia metodo fontos multaj postaj esploroj el kiuj tiuj de Hamilton. Fine en ĉiela meĥaniko Lagrange faris gravajn esplorojn : pri la problemo de la tri korpusoj la luna libracio kaj la planedmovoj.
Eksteraj ligoj
- [http://www.infoscience.fr/histoire/biograph/biograph.php3?Ref=69 Biografio] (franclingve) - [http://almez.cnice.mecd.es/~agos0000/Lagrange.html] kaj [http://www.mat.usach.cl/histmat/html/lagr.html] Biografioj (hispanlingve) - [http://www.geometry.net/scientists/lagrange_joseph-louis_page_no_3.php Listo de retaj artikoloj diverslingvaj]
ja:ジョゼフ=ルイ・ラグランジュLagrange, Joseph-Louis deLagrange, Joseph-Louis deLagrange, Joseph-Louis de
Gabriel Daniel FAHRENHEIT
Sciencisto > Gabriel Daniel FAHRENHEIT
----
Gabriel Daniel FAHRENHEIT [GABriel DAniel FArenhajt], laŭ aliaj fontoj Daniel Gabriel FAHRENHEIT (naskiĝis la 24-an de majo, 1686 en Danzig, mortis la 16-an de septembro, 1736 en Hago) estis pola fizikisto kaj konstruisto de mezuriloj.
Post la frua morto de la gepatroj Gabriel Daniel Fahrenheit komencis komercistan karieron en Amsterdamo, sed lia intereso pri natursciencoj fariĝis tiel granda, ke li pli kaj pli dediĉis sin al fizikaj eksperimentoj kaj al la konstruado de instrumentoj.
Por ampleksigi siajn sciojn, li vojaĝis i.a. tra Skandinavio, Anglio, Germanio kaj Francio. Ekde 1718 li tre sukcese prelegis pri natursciencaj temoj kaj en la jaro 1724 li fariĝis membro de la LondonaRoyal Society.
Fahrenheit kreis areometron, piknometron, hipsobarometron kaj termometron kun skalo, kiu ankoraŭ nuntempe en kelkaj landoj estas uzata por mezuri temperaturon.
ja:ガブリエル・ファーレンハイト
Universal Mobile Telecommunications System
Universal Mobile Telecommunications System, besser bekannt unter der Abkürzung UMTS, ist ein Mobilfunkstandard der dritten Generation (3G).
Standardisierung
UMTS wurde von der ITU für IMT-2000 ausgewählt und ist somit einer der Standards der dritten Generation für Mobilfunk. Ursprünglich wurde UMTS vom ETSI standardisiert und wird heute von 3GPP (3rd Generation P
Benimmunterricht
Unter Benimmunterricht versteht man die systematische pädagogische Vermittlung von „guten Umgangsformen“, Höflichkeit und Regeln des sozialen Umgangs an Kinder und Jugendliche.
Benimmunterricht wird seit einiger Zeit wieder verstärkt gefordert und zum Teil auch betrieben. Zunehmend wird von Politikern gefordert, dass er in den Unterricht einfließen soll. Insbesondere der saarländische Bildungsminister biblische Gestalt, dessen Körper nach seinem Tod von der Erde verschwunden ist. Aufgrund der unklaren Umstände seines Todes rief er viele unterschiedliche, darunter auch symbolhafte, mystische und esoterischeInterpretationen hervor.
Benimm-Unterricht
Unter Benimmunterricht versteht man die systematische pädagogische Vermittlung von „guten Umgangsformen“, Höflichkeit und Regeln des sozialen Umgangs an Kinder und Jugendliche.
Benimmunterricht wird seit einiger Zeit wieder verstärkt gefordert und zum Teil auch betrieben. Zunehmend wird von Politikern gefordert, dass er in den Unterricht einfließen soll. Insbesondere der saarländische Bildungsminister Metalcore - Band aus Dänemark. Der Name Mnemic ist eine Abkürzung für "Mainly Neurotic Energy Modifying Instant Creation", oder aber von der griechischen/römischen Göttin des Gedächtnisses "Mnemosyne" abgewandelt.
Die Band wurde 1998 gegründet und schaffte im Jahre 2003 mit dem Debütalbum Mechanical Spin Phenomena den Durch