La historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitajinformoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio.
(NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.)
----
:Historio de Scienco kaj Teknologio
Ĉefartikolo: Historio de Aŭstrio
Iam la pova centro de la granda aŭstra-hungara imperio, Aŭstrio post la malvenko en la unua mondmilito kaj la pactraktato de Saint Germain estis reduktita al malgranda respubliko. Post la anekso al la HitleraGermanio en 1938 kaj sekva okupado de la venkintaj aliancitaj potencoj en 1945, la statuso de Aŭstrio restis neklara dum unu jardeko. La en 1955 subskribita ŝtata traktato finis la okupadon, agnoskis la sendependecon de Aŭstrio kaj malpermesis la aliĝon al Germanio. Konstitucia leĝo en la sama jaro deklaris la "ĉiaman neŭtralecon" de la lando kiel antaŭkondiĉo de la formarŝo de la soveta armeo. La neŭtraleco, kiu iam estiĝis parto de la aŭstria identeco, estas forte diskutata ekde la kolapso de Sovetunio en 1991 kaj la aliĝo al la Eŭropa Unio en 1995. Kiel bonhava lando Aŭstrio aliĝis en 1999 al la Eŭropa Mona Unio.
Politiko
Aŭstrio estas laŭ la federacia konstitucio de 1920 federacia, parlamenta-demokratia respubliko, konsistante el naŭ federaciaj landoj. Ŝtatestro estas la Federacia Prezidento, kiu estas elektita ĉiujn 6 jarojn rekte de la civitanoj. Unu rekte sekvanta reelekto estas permesata. Li nomumas la Federacian Kancelieron. La prezidento povas libere elekti la kandidaton por la federacia kanceliero, sed li devas fakte orientiĝi je la proporcioj de la partioj en la Nacia Konsilio. La federacia kanceliero estas la estro de la federacia registaro, kies membroj estas nomumitaj de la prezidento laŭ la proponoj de la kanceliero. La federacia registaro povas esti revokita de la Nacia Konsilio per voĉdono pri malkonfido.
La aŭstria parlamento konsistas el du ĉambroj. La konsisto de la Nacia Konsilio estas determinita ĉiujn 4 jarojn per ĝenerala balotado. La membroj de la Federacia Konsilio estas senditaj de la landaj parlamentoj. La Nacia Konsilio estas la dominanta ĉambro en la aŭstria leĝdonado. La Federacia Konsilio posedas en la plej multaj kazoj nur prokrastigan vetorajton, kiu povas esti malvalidigita per persistrezolucio de la Nacia Konsilio.
:Ĉi tiu artikolo temas pri la eŭropa nacio, Francio. Por la kemia elemento de la sama nomo, vidu Francio (elemento).Geografio > Eŭropo > Francio
----
Eŭropo
Francio : franceFrance [frãs]; Franca nomo de la loĝantoj: français [frãsè']
(o) Franca Respubliko (République Française [repüblik' frãsèz'])
Ŝtato en okcidenta Eŭropo.
Geografio
Loko: okcidenta EŭropoAreo: 545.630 km²
Semotaŭga: 33%
Loĝantaro: 61.387.038 (2003, takso),
% urbana: 76% (2000)
Homoj po km²: 112,5 (2003)
Homoj po km² da semotaŭga tero: 329,5 (2000)
Kreskanta procento: 0,38% (2000, takso)
Naskoj: po 12,27 por 1000 homoj en jaro (2000, takso)
Mortoj: po 9,14 por 1000 homoj en jaro (2000, takso)
Migrantoj: po 0,66 por 1000 homoj en jaro (2000, takso)
Mortokvanto de beboj:po 4,51 mortoj por 1000 naskoj (2000, takso)
Infanoj por virino:po 1,75 infanoj naskita por virino (2000, takso)
Meza vivo longeco: 78,76 jaroj (74,85 viroj, 82,89
virinoj) (2000, takso)
Etnoj: plejparte franca (keltolatina), germana, slava, araba,
hindoĉina, eŭska, cataluno
Religio: Inter la kredantoj :
- 90% katolikismo (almenaŭ en nomo),
- 2% protestantismo,
- 1% judismo,
- 1% islamo,
- 6% aliaj
- Ateismo : 33%
Lingvo: 100% la franca.
Lingvoj kun pli ol 500 mil parolantoj:
okcitana, germana, araba, itala, portugala, berbera, bretona. cataluna
Pri regionaj lingvoj vidu ankaŭ: Alzaco, Bretonio, Eŭskio, Flandrio, Korsiko, OkcitanioAlfabeta: 99% (99% viroj, 96% virinoj) (1980 takso)
Historio > Tagoj > la 25-a de marto
----
La 25-a de marto estas la 84-a tago de la jaro (la 85-a en superjaroj) laŭ la gregoria kalendaro. 281 tagoj restas.
Je la 25-a de marto okazis, interalie:
Odo BUJWID, polo, d-ro, univ. prof. en Krakovo de 1892. Naskiĝis en la 30-a de novembro1857 en Vilno, mortis en 1932. Kvar jarojn studis en la universitato kun Zamenhof. Studis la bakteriologion ĉe Koch kaj Pasteur. De tiam int. konata eminentulo sur tiu kampo. El lia plumo eliris 250 sciencaj artikoloj en la pola, franca, germana kaj rusa lingvoj. Kune kun sia edzino li organizis multajn prelegojn kaj kursojn pri populara klerigado kaj propagando de higieno kaj sociaj sciencoj. La du urboj, Varsovio kaj Krakovo, kie li ofte laboradis samtempe, antaŭmilite apartenis al diversaj landoj, al Ruslando kaj Aŭstrujo. Post la milito li - kolonelo demobilizita - revenis Krakovon kaj okupiĝas ĝis nun pri fabrikado de vakcinaĵoj. Lia agado por Esperanto komenciĝis en 1912, kiam li fariĝis la prez. de UK en Krakovo. Postmilite prez. de la Tutpola Federacio de Esperanto-Societoj. Li havante gravajn rilatojn kaj konatecojn en la regantaj polaj medioj, ofte atingis favorojn por Esperanto kaj Esperantistoj (pasportoj, vizoj k. a.). Dank' al liaj pledoj la respublika prezidento kaj Piłsudski mem fariĝis favoraj al Esperanto: akceptis la patronecon de la UK en 1931, kies prez. estis li mem. Ankaŭ lia merito estas, ke la pola radio de tempo al tempo aranĝas Esperantajn prelegojn. En 1924 fondiĝis en Krakovo la PED, kaj li fariĝis ĝia prez. En 1927/28 vojaĝis kiel delegito de sia registaro al Brazilo, por studi la vivon de tieaj polaj koloniistoj. Multe helpis lin en la komisio Esperantistoj, kion li raportis al la registaro. En 1930 faris propagandan vojaĝon tra Nederlando, Danujo kaj Svedujo. L. K., prez. de ISAE, honora membro de UEA, ktp. Multaj artikoloj kaj paroladoj en kaj pri Esperanto. De kelkaj jaroj li eldonas proprakoste la Polan Esperantiston kaj ĉiujn publikigaĵojn de PED. Ankaŭ aliaj gravaj materialaj subtenoj por Esperanto. Entute: la ĉefulo de la Esperanto movado en Polujo, lia aŭtoritato ĉe la polaj Esperantistoj estas senescepta. - Lia edzino, Kazimiera BUJWID, pioniro por la virinaj rajtoj, estis fidela helpantino ankaŭ en Esperantaj laboroj; ŝi mortis 8-a de oktobro1932.
Bazita sur teksto de E. WIESENFELD en EdE-B.
Vlag van Zuid-Korea
De vlag van Zuid-Korea (Hangul: 태극기, Hanja: 太極旗) heeft een witte achtergrond en een rood (boven) met blauw Yin Yang-symbool in het centrum; er zijn verschillende zwarte trigrammen uit het oude I Ching (
Untergang
Der Untergang (2004) is een film van de Duitse regisseur Oliver Hirschbiegel. De film toont de laatste tien dagen van Adolf Hitler, gezien door de ogen van Traudl Junge, zijn persoonlijke secretaresse. Basis voor de film zijn het boek Bis zur letzten Stunde en de film Im toten Winkel met in
Taegeukgi
De vlag van Zuid-Korea (Hangul: 태극기, Hanja: 太極旗) heeft een witte achtergrond en een rood (boven) met blauw Yin Yang-symbool in het centrum; er zijn verschillende zwarte trigrammen uit het oude I Ching (
Bidasoa
De Bidasoa (Spaanse en Baskische spelling; Frans: Bidassoa) is een rivier in Spanje, die de laatste tien kilometer de grens vormt tussen Frankrijk en Spanje. De rivier ontstaat in de Navarrese gemeente Baztan uit verschillende berg
Bidassoa
De Bidasoa (Spaanse en Baskische spelling; Frans: Bidassoa) is een rivier in Spanje, die de laatste tien kilometer de grens vormt tussen Frankrijk en Spanje. De rivier ontstaat in de Navarrese gemeente Baztan uit verschillende berg
Djingiz Chan
Dzjengis Khan geboren als Temüjin (Mongools: Тэмүүжин), (1155/1162/1167 - 18 augustus1227) was een Mongools heerser en veroveraar die de Mongoolse stammen verenigde en een imperium stichtte dat zich uitstrekte van 1 april2002. De wet geldt uitsluitend voor gevallen van euthanasie, dus levensbeëindigend handelen en hulp bij zelfdoding op uitdrukkelijk verzoek van de patiënt.
Iedereen van 16 jaar en ouder kan een euthanasieverklaring opstellen, voor het geval hij wilsonbekwaam wordt (dat wil zeggen: niet langer in staat
Salah Tarif
Salah Tarif (Israël, 1954) is een Druzisch-Israëlisch politicus en militair. Hij was de eerste en tot nu toe (2005) enige Arabische minister van Israël.
Tijdens zijn langdurige militaire dienst was hij commandant van parachutisten- en tankeenheden in het Israëlische