:: wikimiki.org ::
| 1917 |
1917Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1917
----
Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).
En la jaro 1917 post Kristo okazis, inter alie:
Eventoj
- 16-a de aprilo : Pollando : Entombigo de Zamenhof;
- 31-a de oktobro: Urbo Rio-de-Ĵanejro homaĝis Zamenhof per strata nomo.
- Saldanha Jorge de CARREIRA estis la unua Esperantista oficiro, kiu havis la permeson oficiale uzi la Esperantan distingilon sur sia maniko.
- Eklernis Esperanton: Karl KULTMAN;
- Rusio : Je la 23-a de februaro komenciĝis la Rusa Revolucio. La caro renversitas. Aleksandr POSTNIKOV liberigita. Je la 7-a de novembro, Lenino prenas la regon de la unua komunisma ŝtato de la mondo - iompostiome iĝonta la Soveta Unio.
- 5-a de februaro: Meksiko akiras sian konstitucion.
- 6-a de decembro: Finnlando proklamas sin sendependa de Rusio.
- Kreitaj planlingvoj American, Mundelingvo kaj Etem.
Naskiĝoj
- 25-a de januaro: Jânio QUADROS
- 25-a de februaro : Anthony BURGESS
- 29-a de majo : John F. KENNEDY
- 5-a de oktobro : SZABÓ Magda, Hungario
- 21-a de decembro : Heinrich BÖLL,Germanio
- TAKÁCS Elza
- Alcibiades GONZÁLEZ MEANA
Mortoj
- 31-a de marto : Emil Adolf VON BEHRING
- 14-a de aprilo : Ludwik Lejzer ZAMENHOF, iniciatinto de Esperanto mortis en Varsovio, Pollando.
- 20-a de septembro : Emile BOIRAC
- 15-a de oktobro : Mata Hari, Francio
- 30-a de decembro: Nikolaj Aleksandroviĉ KAZI-GIREJ
----
1912 | 1913 | 1914 | 1915 | 1916 | 1917 | 1918 | 1919 | 1920 | 1921 | 1922
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
ja:1917年
ko:1917년
simple:1917
th:พ.ศ. 2460
HistorioLa historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitaj informoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio.
(NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.)
----
:Historio de Scienco kaj Teknologio
Historiistoj (kaj historiaj pensintoj)
:Diodoro Sicila - Norbert ELIAS - Gibbon - Hamilton - Hekateo el Mileso - Herodoto - Josephus - ibn-Khaldun - Keynes - Lev GUMILEV - Makiavelo - Markso - Montesquieu - Plutarko - Rousseau - Adam SMITH - Suetonio - Tacito - Toqueville - Toynbee - Gloraj virinoj
Historiistaj sciencoj kaj teĥnikoj
: datadmetodoj - arĥivoj
Antikvaj Gentoj kaj Ŝtatoj
:Akadanoj - Akado - Amoreoj - Arameoj - Asirianoj - Asirio - Aztekoj - Babilonio- Elamo - Etruskoj - Frankoj - Gaŭloj - Galatoj - Gepidoj - Geto-dakoj - Ĝermanoj - Habiroj -Hunoj - Iberia - Induso-civilizo - Judoj - Kasitoj - Karirioj-Kuŝanoj kvadoj- Maŭroj - Ostrogotoj - Panonio - Parthoj - Peĉenegoj - Piktoj - Seleŭkio - Sumeranoj - Sumero - Urartu - Vandaloj - Visigotoj -
:Feŭdismo - Historio de Pratempo - Historio de Antikveco - Historio de Mezepoko - Kavaliro
vidu ankaŭ:
- Listo de papoj
- Listoj de Imperiestroj
- Francaj reĝoj
- Reĝoj de Hispanio
- (por caroj de Rusio aŭ aliaj imperiestroj, vidu ene de Listoj de Imperiestroj)
- Historio de Afriko
- Historio de Ameriko
- Historio de Aŭstralio
- Historio de Azio
- Historio de Eŭropo
:Gregoria Kalendaro - Luna Kalendaro - Hebrea Kalendaro - Hinda Kalendaro - Islama Kalendaro - Persa Kalendaro - Julia Kalendaro - Franca Respublika Kalendaro - Bahaa Kalendaro
Imperioj
Imperiestro (inkluzive ĉiuj la listoj)
:Araba Imperio - Bizanca Imperio - Brita Imperio - Ĉina Imperio - Kolĥeti - Grandmoravia regno - Meŝika imperio - Otomana imperio - Romio - Rusa Imperio - Sovetunio - Tria Regno - Usona Imperio
Mapoj
:[http://www.roman-emperors.org/Index.htm Eŭropo kaj Mediteraneo politike, en la jaroj 1-1500]
Vidu ankaŭ: Geografio
Diaoyu-Insularo De Ĉinio
vidu la Listo de militoj
Nuntempaj Etnoj: Vidu ĉe Etnoj
Nuntempaj Ŝtatoj: Vidu ĉe Nacioj
Okazintaĵoj
:Hipia revolto - Franca Revolucio - R.M.S. Titanic - 11-a de septembro 2001 - Koloniigado - Krucmilito - Sorĉopersekuto
:Anatolio - Antiloj - Mezopotamio - Palestino - ktp
Rolantoj
:Antonio - Breĵnevo - Osama Bin-Laden - Napoléon BONAPARTE - Marko Bruto - Aŭgusto Cezaro - Julio Cezaro - Charles DE GAULLE - Vo Nguyen GIAP - Gorbaĉevo - Herodo la Granda - Hipioj - Jelcino - Katono - Robert F. Kennedy - Lenino - Nasser - Pompejo - Sargono - Stalino - Vercingetorix - Usonaj Prezidentoj - Meksikaj prezidantoj
Komparu kun:
arkeologio, analo...
fiu-vro:Aolugu
ja:歴史
ko:역사
ms:Sejarah
simple:History
th:ประวัติศาสตร์
zh-min-nan:Le̍k-sú
20-a jarcentoHistorio > Jarcentoj: 19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
Jaroj:
ja:20世紀
ko:20세기
simple:20th century
Normala jaro komenciĝanta lundeNormala jaro komenciĝanta lunde.
Ĉi tiaj jaroj estas (laŭ gregoria kalendaro):
1590 1601 1607 1618 1629 1635 1646 1657 1663 1674 1685 1691 1703 1714 1725 1731 1742 1753 1759 1770 1781 1787 1798 1810 1821 1827 1838 1849 1855 1866 1877 1883 1894 1900 1906 1917 1923 1934 1945 1951 1962 1973 1979 1990 2001 2007 2018 2029 2035 2046 2057 2063 2074 2085 2091 2103 2114 2125 2131 2142 2153 2159 2170 2181 2187 2198
Kalendaro de la jaro kun semajnoj komenciĝantaj je lundo
Kalendaro de la jaro kun semajnoj komenciĝantaj je dimanĉo
kategorio:Kalendaro
PollandoGeografio > Eŭropo > Pollando
----
Pollando (en pola: Polska) estas lando en Centra Eŭropo.
- Adm. divido: 16 distriktoj (vojevodioj) (Dolnośląskie, Kujawsko-Pomorskie, Łódzkie, Lubelskie, Lubuskie, Małopolskie, Mazowieckie, Opola, Podkarpackie, Podlaskie, Pomorskie, Silezia, Świętokrzyskie, Warmińsko-Mazurskie, Wielkopolskie, Zachodniopomorskie).
Vidu Listo de urboj de Pollando
- Kredantoj: katolikoj.
- GNP: totala - 139 mlrd $; pokapa - 2.790 $.
- Eksporto: kupro, karbo, aŭtomobiloj, ŝuoj.
- Organizoj: UNO (1945), NATO (1999), EU (2004).
Historio
Listo de reĝoj de Pollando, Pola-bolŝevika milito, Jozefo PILSUDSKI, Jozefo BEM, Jerzy POPIELUSZKO, Władysław GOMUŁKA
De 1947 Pollandon regis komunismo. En 1989 post demokratiaj elektoj en la administradon de la lando venis laborista partio Solidareco sub gvido de Lech WAŁĘSA
- Heredaĵo: koncentrejo en Oświęcim, nacia parko Białowieża, historia centro de Krakovo, malnova urbo de Varsovio, industria komplekso Nova Huta.
- Historio de Esperanto en Pollando
Pollando estas lando en la mezo de Eŭropo; ĝi havas areon de 312.685 km2, kaj loĝantaron de 39.633.912 (en 2001). Norde de Pollando estas la Balta Maro, Rusio (regiono de Kaliningrado), kaj Litovio; oriente estas Belarusio kaj Ukrainio; sude estas Slovakio kaj Ĉeĥio; kaj okcidente estas Germanio.
Polska, la nomo de la lando en la pola, devenas de vorto signifanta "kampo" aŭ "maldensejo." En la norda parto de Pollando estas malaltejoj kaj lagoj; en la meza parto estas grandaj ebenaĵoj kaj malprofundaj riveraj valoj; kaj en la suda estas altejoj kaj montaroj.
La poloj estas okcidentslava popolo. Post la jaro (?) poloj konstruis urbetojn en la nuntempa Pollando. En 966 Princo Mieszko enloĝis la unuan bone konatan historie polan ĉefurbon ĉe Gniezno, apud Poznan. En 966 je la 4-a de aprilo, Mieszko la 1-a, filo de Lech, kiu estis la filo de Ziemowit, agnoskis la katolikismon kiel la ŝtatan religion per edzidĝo al la Ĉeha kaj Romkatolika princino Dobrawa kaj per tiu geedziĝo oficiale akceptis la romkatolikismon. Lia Filo Bolesław la 1-a (Boleslavo la Valianta) akceptis reĝan kronon de la romkatolika papo kaj oficiala kapo de la Roma Imperio de tiuj tempoj. Iĝinte tiel oficiale laŭ la romkatolika eklezio la unua suverena reĝo de la suverena Regno de Pollando enkadre de la Sankta Roma Imperio li mortis la saman jaron en 1025.
Koperniko, granda astronomo, naskiĝis en Toruno (Thorn) en 1473. En la jaro 1683, Jan SOBIESKI venkis la turkan armeon ĉe Vieno, Aŭstrio.
De 1795 ĝis 1918 la tuta Pollando estis dividita inter Prusio, Aŭstrio kaj Rusio. Sed malgraŭ tio la poloj ĉiam konservis sian nacian lingvon. En 1859 en Bjalistoko naskiĝis Ludoviko ZAMENHOF. Li iniciatis la Lingvon Internacian Esperanto, por parte eviti lingvajn kaj naciajn konfliktojn, kaj en 1887 li eldonis la unuajn librojn pri tiu ĉi lingvo.
En 1916 Pollando fariĝis, kiel reĝolando sed sub germana regado, formale sendependa de Rusio. Nur je la 11-a de novembro 1918 Pollando sendependiĝis.
La ĉefurbo de Pollando estas Varsovio (2.269.000 loĝantoj) ĉe la proksimuma mezo de la fluo de rivero Vistulo (pole Wisła [VISŭa]). Aliaj urboj estas Katowice (344.100), Lodzo (1.055.000), Krakovo ĉe la komenca fluo de Vistulo (857,000), Poznań (590.000) kaj Gdańsk (364.000).
Mapo de Pollando kun la limoj de la distriktoj (vojevodioj):
right
- Varmio-Mazurio (Warmińsko-Mazurskie) [1]
- Granda Polio (Wielkopolskie) [2]
- Sanktakrucio (Świętokrzyskie) [3]
- Antaŭkarpatio (Podkarpackie) [4]
- Malgranda Polio (Małopolskie) [5]
- Kujavio-Pomerio (Kujawsko-Pomorskie) [6]
- Lubuŝio (Lubuskie) [7]
- Lodzio (Łódzkie) [8]
- Lublinio (Lubelskie) [9]
- Mazovio (Mazowieckie) [10]
- Malsupra Silezio (Dolnośląskie) [11]
- Opolio (Opola) [12]
- Podlasio (Podlaskie) [13]
- Pomerio (Pomorskie) [14]
- Silezia vojevodio (Śląskie) [15]
- Okcidenta Pomerio (Zachodniopomorskie) [16]
Tyniec
Memorindaĵoj
Image:Varsovie04-32.jpg|Warszawa
Image:Warsaw modern buildings.jpg|Warszawa
Image:Wilanow palace.jpg|Warszawa
Image:Warsaw palace.jpg|Warszawa
Image:Warszawa Namiestnikowski.png|Warszawa
Image:Warszawa Copernicus.png|Warszawa
Image:Warsaw church.jpg|Warszawa
Image:Warsaw church1.jpg|Warszawa
Image:Krakow_Sukiennice.jpg|Krakow
Image:Piazza_del_Mercato_di_Cracovia.JPG|Krakow
Image:Krakow-Wawel-Courtyard.jpg|Krakow
Image:Krakow-Wawel_cathedral.jpg|Krakow
Image:Kalplica wawel.jpg|Krakow
Image:Krakow nagrobek Kazimierza W.jpg|Krakow
Image:Krakau_PeteruPaul.jpg|Krakow
Image:Krakow_Boze_Cialo-2.jpg|Krakow
Image:Teatr Slowackiego.JPG|Krakow
Image:Gothic altar veit stoss.jpg|Krakow
Image:Pl-gdansk-neptun2004.jpg|Gdansk
Image:ZURAW-Gdansk 2004 ubt.jpeg|Gdansk
Image:Bazylika mariacka gdansk ubt.jpeg|Gdansk
Image:Gdansk Radhuset.jpg|Gdansk
Image:Oliwa kathedraal.jpg|Gdansk
Image:Wroclaw 1.jpg|Wroclaw
Image:Breslau-rathaus.jpg|Wroclaw
Image:Wroclaw-Katedra-3.jpg|Wroclaw
Image:Wroclaw-AulaLeopoldina4.jpg|Wroclaw
Image:Torun-Rynek-ratusz-2.jpg|Torun
Image:Torun-palac-dambskich.jpg|Torun
Image:Ratusz Poznan od Wielkiej.jpg|Poznan
Image:Poznan Fara 106-07.jpg|Poznan
Image:Lublin Archikatedra.jpg|Lublin
Image:Bydgoszcz Spichrze.jpg|Bydgoszcz
Image:Rogalin palac (1).jpg|Rogalin
Image:Pulawy palac czartoryskich.jpg|Pulawy
Image:Poland - Ksiaz castle.jpg|Ksiaz
Image:Zamek w Pszczynie003 kpjas.jpg|Pszczyna
Image:Jasna Góra 20050919.JPG|Czestochowa
Image:Kielce palace 2.jpg|Kielce
Image:Zamosc ratusz.jpg |Zamosc
Image:Poland Baranow - Castle.jpg|Baranow Sandomierski
Image:Kazimierz Dolny (kamienica pod sw Mikolajem i Krzysztofem) 01.jpg|Kazimierz Dolny
Image:Janowiec dziedziniec.jpg|Janowiec
Image:Nowy Wiśnicz.jpg|Nowy Wisnicz
Image:Ogrodzieniec.jpg|Ogrodzeniec
Image:Rzeszów zamek 2004b.jpg|Rzeszow
Image:Malbork zamek zblizenie.jpg|Malbork
Image:Poland Frombork - Cathedral Hill.jpg|Frombork
Image:Golub-Dobrzyn2.jpg|Golub-Dobrzyn
Image:Kwidzyn zamek.JPG|Kwidzyn
Image:Moszna zamek4.jpg|Moszna
Image:Tatry Panorama01xxx.jpg|Tatry
als:Polen
fiu-vro:Poola
ja:ポーランド
ko:폴란드
ms:Poland
simple:Poland
th:ประเทศโปแลนด์
zh-min-nan:Polska
ZamenhofPluraj homoj havas aŭ havis la familian nomon Zamenhof:
- La iniciatinto de Esperanto
- L. L. ZAMENHOF
- Edzino de Ludoviko
- Klara ZAMENHOF
- Gefiloj de Ludoviko
- Adamo ZAMENHOF
- Leono ZAMENHOF
- Lidja ZAMENHOF
- Bofilino de Ludoviko
- Wanda ZAMENHOF
- Nepo de Ludoviko
- Louis-Christophe ZALESKI-ZAMENHOF
- Frato de Ludoviko
- Felikso ZAMENHOF
- Frato de Ludoviko
- Henryk ZAMENHOF
- Nevino de Ludviko
- Romana ZAMENHOF
- Nevo de Ludoviko
- Stephen ZAMENHOF
- Nepino de kuzo de Ludoviko
- Zoja M. ZAMENHOF
- Nepo de kuzo de Ludoviko
- Lev Miĥajloviĉ ZAMENHOF
Kompleta verko pri ĉiuj Zamenhofoj: "La familio Zamenhof" de Zofia Banet FORNALOWA, postparolo de Giorgio SILFER, eldonis LF-koop, 2000.
Ankaŭ vidu: Grava esperantisto
Eksteraj ligoj
- [http://nikst.boom.ru/Esperante/zmz.htm Zoja Miĥajlovna Zamenhof] : Pri geparencoj de L. L. ZAMENHOF en Rusio.
- [http://donh.best.vwh.net/Esperanto/Literaturo/Revuoj/nlr/nlr51/nomata.html Kiel estis nomata Zamenhof ?] de N. Z. MAIMON
Kategorio:Esperanto Kategorio:Esperanto-kulturo
Kategorio:Esperanto-movado Kategorio:Enciklopedio de Esperanto
Kategorio:Enciklopedio de Esperanto Z
EdE-Z
----
Zamenhof. Verkis Ernest DREZEN, SAT, 1929, 49 p. Enhavo: Z-a junaĝo. La interna ideo. Sionismo. Religiaj konceptoj, Idealismaj kontraŭdiroj, Personeco, Lasta tragedio de Z. - La principoj de racia gramatiko kaj de int. vortaro. Z kiel filologo. Kolektivismo en la kreado de la lingvo. Z kaj reformoj en E. Lingva unueco de E-istoj, ktp.
31-a de oktobroHistorio > Tagoj > la 31-a de oktobro
----
La 31-a de oktobro estas la 304-a tago de la jaro (la 305-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 61 tagoj restas.
Je la 31-a de oktobro okazis, interalie:
Eventoj
- 1517 : Germanio : Martin LUTHER najlis sian 95 Tezojn al la pordego de preĝejo de Wittenburg, protestante la koruptecon en la katolika eklezio
- 1864 : Nevado fariĝis la 36-a ŝtato de Usono
- 1917 : Strato en Rio-de-Ĵanejro ricevis nomon Zamenhof.
Naskiĝoj
- 1795 : John KEATS, Anglio
- 1821 : Karel HAVLICEK Borovsky
- 1864 : Einar BENEDIKTSSON, Islando
- 1884 : Jean COUTEAŬ
- 1919 : Ben METCALFE
- 1920 : Helmut NEWTON
- 1947 : Frank SHORTER
Mortoj
- 1993 : Federico FELLINI, Italio
- 1993 : River PHOENIX, Usono
Specialaj tagoj kaj festoj
- Hallowe'en, origine kelta festo, festiĝas de multaj usonanoj kaj kanadanoj.
----
Vidu ankaŭ :
- 30-a de oktobro | 1-a de novembro
- 30-a de septembro | 30-a de novembro
- Historio - Tagoj.
ja:10月31日
ko:10월 31일
simple:October 31
th:31 ตุลาคม
Saldanha Jorge de CARREIRAEdE-C - Portugala esperantisto
Saldanha Jorge de CARREIRA (karejra), portugalo, bankoficisto. Naskiĝis en la 12-an de januaro 1887, mortis la 7-an de februaro 1970 pro aŭtoakcidento).
Esperantisto de 1913. Li estis la unua Esperantista oficiro, kiu havis la permeson oficiale uzi la Esperantan distingilon sur sia maniko. (1917). Dum la milito en la tranĉeoj de Fauquissart li nomis la koridoron paralelan al la unua tranĉeo Zamenhof-Esperanto-Avenuo. Lia komandanto en sia verko: "En la centra roto estas du kuriozaj figuroj, du vicleŭtenantoj. Unu, Saldanha Carreira, malgrandeta, maldika, ĉiam modera, montrante ion samtempe malgajan kaj malsanan. Li havas la Esperantan pasion, kiu devigas lin eĉ propagandi al la serĝentoj, kun kiuj li parolas kaj al kompatindaj mallertaj soldatoj, kiuj lin rigardas surprizataj ktp. Li helpis starigon de PEA. De 1932 malfermis dialogan kurson kaj serion da paroladetoj pri Esperanto ĉe Radio Stacio CT IAA-Lisbono. LK de 1930, Ĉefdelegito de UEA. Ĉefkunlaboranto de la Enciklopedio. (laŭ EdE)
Dum multaj jaroj li estis kvazaŭ la personigo de Esperanto en Prtugalujo. Li lernis la lingvon en 1913 kaj klopodis disvastigi ĝin eĉ en militaj tranĉeoj. Li estis unu el la fondintoj de Portugala Esperanto-Asocio, ĉefdelegito de UEA de 1932 ĝis 1949, iama membro de la Lingva Komitato kaj kunaŭtoro de sukcesa lernolibro "Curso Elementar de Esperanto". En 1951 la Komitato de UEA nomis lin Honora Membro de la Asocio. Li gvidis diversajn kursojn, interalie en lisbona radio-stacio (1932), kaj li estis unu la ĉef-kunlaborantoj de "Enciklopedio de Esperanto" (1933-34). Ĉiujn Esperantajn librojn de sia riĉa biblioteko li postlasis al la Biblioteko de UEA, "honore al d-ro Edmond Privat". (laŭ E 775)
Verkoj
- Curso elementar de Esperanto (1919)
- Esperanto al infanoj (1967)
- Li kaj mi
- Gramática aplicada (1916)
- Historio de Esperanto en Portugalujo: kelkaj notoj por kompleta studo (1953)
Tradukoj
- Einstein, Leopold: Esperanto? : A idéia de uma lingua aŭiliar internacional desde Leibniz até hoje (Trad. de Saldanha Carreira e Mário de Caires, 1942)
- Nascimento, Manuel do: Nenio grava
Karl KULTMANKarl KULTMAN, estono, bankoficisto. Naskiĝis en la 20-a de aŭgusto 1890 en Puhkovo. Esperantiĝis en 1917. Gvidis multajn kursojn. Prez. de la Narva Esperanto-Unuiĝo de 6-7 jaroj.
Kategorio:Esperanto Kategorio:Esperanto-kulturo
Kategorio:Esperanto-movado Kategorio:Enciklopedio de Esperanto
Kategorio:Enciklopedio de Esperanto K
23-a de februaroHistorio > Tagoj > la 23-a de februaro
----
La 23-a de februaro estas la 54-a tago de la jaro laŭ la Gregoria kalendaro. 311 tagoj restas (312 en superjaroj).
Je la 23-a de februaro okazis, interalie:
Eventoj
- 1917 : Rusa Revolucio komenciĝis.
- 1944 : ĉeĉena kaj inguŝa popoloj estis dum unu tago translokigitaj al stepoj de Kazaĥio.
- 1947 : Internacia Standartiga Organizo (ISO) estis fondita.
- 1981 : (23-F) Puĉaj policistoj konkeras Kongresejon kaj malliberigas parlamentanojn en Madrido (Hispanio).
- 1987 : Supernovao eksplodas en la Granda Maĝelana Nubo.
Naskiĝoj
- 1443 : Matiaso la 1-a Korvino
- 1633 : Samuel PEPYS
- 1899 : Erich KÄSTNER, germana verkisto
- 1903 : Julius FUCIK
- 1911 : Yokaanam
Mortoj
- 1821 : John KEATS, angla poeto
- 1848 : John Quincy ADAMS
- 1848 : Wilhelmine REICHARD
- 1934 : Edward ELGAR, angla komponisto
- 1945 : Aleksej Nikolajeviĉ TOLSTOJ
- 2001 : Carlo MUSAZZI
Specialaj tagoj kaj festoj
- Gvajano : nacia tago
- Rusio : Tago de Defendantoj de Patrio omaĝe al fondiĝo de volontula Ruĝa Armeo. Feritago.
Tagoj de semajno
La 23-a de februaro estas (laŭ gregoria kalendaro):
- Lundo en jaroj: 1587 1598 1604 1609 1615 1626 1632 1637 1643 1654 1660 1665 1671 1682 1688 1693 1699 1705 1711 1722 1728 1733 1739 1750 1756 1761 1767 1778 1784 1789 1795 1801 1807 1818 1824 1829 1835 1846 1852 1857 1863 1874 1880 1885 1891 1903 1914 1920 1925 1931 1942 1948 1953 1959 1970 1976 1981 1987 1998 2004 2009 2015 2026 2032 2037 2043 2054 2060 2065 2071 2082 2088 2093 2099;
- Mardo en jaroj: 1582 1588 1593 1599 1610 1616 1621 1627 1638 1644 1649 1655 1666 1672 1677 1683 1694 1700 1706 1712 1717 1723 1734 1740 1745 1751 1762 1768 1773 1779 1790 1796 1802 1808 1813 1819 1830 1836 1841 1847 1858 1864 1869 1875 1886 1892 1897 1904 1909 1915 1926 1932 1937 1943 1954 1960 1965 1971 1982 1988 1993 1999 2010 2016 2021 2027 2038 2044 2049 2055 2066 2072 2077 2083 2094;
- Merkredo en jaroj: 1583 1594 1600 1605 1611 1622 1628 1633 1639 1650 1656 1661 1667 1678 1684 1689 1695 1701 1707 1718 1724 1729 1735 1746 1752 1757 1763 1774 1780 1785 1791 1803 1814 1820 1825 1831 1842 1848 1853 1859 1870 1876 1881 1887 1898 1910 1916 1921 1927 1938 1944 1949 1955 1966 1972 1977 1983 1994 2000 2005 2011 2022 2028 2033 2039 2050 2056 2061 2067 2078 2084 2089 2095;
- Ĵaŭdo en jaroj: 1584 1589 1595 1606 1612 1617 1623 1634 1640 1645 1651 1662 1668 1673 1679 1690 1696 1702 1708 1713 1719 1730 1736 1741 1747 1758 1764 1769 1775 1786 1792 1797 1804 1809 1815 1826 1832 1837 1843 1854 1860 1865 1871 1882 1888 1893 1899 1905 1911 1922 1928 1933 1939 1950 1956 1961 1967 1978 1984 1989 1995 2006 2012 2017 2023 2034 2040 2045 2051 2062 2068 2073 2079 2090 2096;
- Vendredo en jaroj: 1590 1596 1601 1607 1618 1624 1629 1635 1646 1652 1657 1663 1674 1680 1685 1691 1703 1714 1720 1725 1731 1742 1748 1753 1759 1770 1776 1781 1787 1798 1810 1816 1821 1827 1838 1844 1849 1855 1866 1872 1877 1883 1894 1900 1906 1912 1917 1923 1934 1940 1945 1951 1962 1968 1973 1979 1990 1996 2001 2007 2018 2024 2029 2035 2046 2052 2057 2063 2074 2080 2085 2091;
- Sabato en jaroj: 1585 1591 1602 1608 1613 1619 1630 1636 1641 1647 1658 1664 1669 1675 1686 1692 1697 1704 1709 1715 1726 1732 1737 1743 1754 1760 1765 1771 1782 1788 1793 1799 1805 1811 1822 1828 1833 1839 1850 1856 1861 1867 1878 1884 1889 1895 1901 1907 1918 1924 1929 1935 1946 1952 1957 1963 1974 1980 1985 1991 2002 2008 2013 2019 2030 2036 2041 2047 2058 2064 2069 2075 2086 2092 2097;
- Dimanĉo en jaroj: 1586 1592 1597 1603 1614 1620 1625 1631 1642 1648 1653 1659 1670 1676 1681 1687 1698 1710 1716 1721 1727 1738 1744 1749 1755 1766 1772 1777 1783 1794 1800 1806 1812 1817 1823 1834 1840 1845 1851 1862 1868 1873 1879 1890 1896 1902 1908 1913 1919 1930 1936 1941 1947 1958 1964 1969 1975 1986 1992 1997 2003 2014 2020 2025 2031 2042 2048 2053 2059 2070 2076 2081 2087 2098.
Vidu ankaŭ jenon:
- 22-a de februaro | 24-a de februaro
- 23-a de januaro | 23-a de marto
- Januaro | Februaro | Marto | Aprilo | Majo | Junio | Julio | Aŭgusto | Septembro | Oktobro | Novembro | Decembro
- Historio - Tagoj
kategorio:Almanako
kategorio:Februaro
ja:2月23日
ko:2월 23일
simple:February 23
th:23 กุมภาพันธ์
Aleksandr POSTNIKOVGravaj esperantistoj>>Rusaj esperantistoj
Aleksandr' Alekse'jeviĉ PO'STNIKOV ruso, kapitano de Rusa Gvardio (1880-1925). Fama Rusa esperantisto, energia propagandisto de Esperanto. En 1909 li fondis Ruslandan Ligon Esperantan, revivigis la gazeton „Ruslanda Esperantisto“. aranĝis kaj okazigis la unuan Rusian Kongreson de Esperantistoj en 1910 en Peterburgo.
Aristokrato, kavaliro de multaj ordenoj pro partopreno en 28 bataloj dum la Japana Milito, Aleksandr POSTNIKOV estis brila kaj neordinara persono en la Rusia Esperano-movado en la komenco de la 20-a jarcento, sed dum multaj jardekoj tiun nomon kovris la kurteno de prisilentado. Li uzus Esperanton „ankaŭ por la malhonora kontraŭregna agado“ (laŭ esprimo de Ŝirjaev) kaj tio kaŭzis al la plua Esperanto-movado en Rusio tre senteblan ekbaton. En 1911 li estis arestata kaj akuzata pri spionado. La 26-an de aŭgusto 1911 la Juĝistaro de Peterburga Milit-Distrikta Juĝejo deklaris la verdikton. A. Postnikov estis senigita de ĉiuj rangoj, ordenoj, surbrusta akademia signo, posedrajtoj kaj kondamnita al 8-jara bagnado. La Ligo kun siaj filioj estis fermata de la registaro.
Biografio
Aleksandr POSTNIKOV naskiĝis la 23-an de julio 1880 en Kovno en nobela familio. La familio de Alekse'j Postnikov (lia patro), ekskolonelo estis granda: Aleksandr havis kvar fratojn kaj fratinojn (Rigardu Feodor POSTNIKOV).
La patro, dizirante vidi siajn filojn heredantoj de militista dinastio, sendis ilin, unu post alia, en Pskovan Kadetan lernejon. Aleksandr finis tiun en 1897, poste finis la Militan Altlernejon en Pavlovsk, apud Sankt-Peterburgo en 1899. La signojunkro Postnikov elstaris ne nur pro sukcesa studado de artileria merito, sed ankaŭ pro perfekta posedo de fremdaj lingvoj kaj pro verkado de patriotismaj poemoj.
Post finstudo Aleksandr militservis en Transkaŭkazio. En 1900 li trafis la Unuan Orient-Siberian Artilerian brigadon kaj partoprenis la Ĥinujan militiron, enterprenitan de internaciaj trupoj por subpremi la "Bokseran" ribelon.
En 1903 A. Postnikov sukcesis pasi selekton por studentiĝi en la Akademio de la Ĉafŝtabo Pro sukcesa studado A. Postnikov estis honorigita per la surbrusta signo de la Akademio. Krom studado, li ekde marto 1904 ĝis septembro 1905 partoprenis la Rus-Japanan militon Dum tiu milito la subleŭtenanto Postnikov partoprenis 27 batalojn kaj kelkfoje ricevis honorigon de la registaro. En la aĝo de 25 jaroj li ricevas la rangon de stab-kapitano.
Post reveno en Sankt-Peterburgon, A. Postnikov provizore estas roton de la Preobraĵenskij regimento ĝis oktobro 1909. De tie li foriras al rezervo.
Esperanta agado
La E-agadon de A. Postnikov ni povas sekvi ekde 1907. Li laboris tre aktive, multe vojaĝis, propagandis Esperanton en Volga regiono kaj ĉe la bordo de la Nigra maro.
En 1908 dank' al unuiĝo de la Peterburgaj societoj " Espero" kaj " Esperanto" estis fondita la Ruslanda Ligo Esperantista (RLE) Kiel pezidanto de tiu ligo estis elektita A. Postnikov. Aleksandro ankaŭ revivigis la revuon "Ruslanda Esperantisto", farinte ĝin oficiala organo de RLE. En 1909 li reprezentis Ruslandon en la V-a Tutmonda Kongreso de Esperanto (Barcelono, Hispanio).
En 1910, A. Postnikov aranĝis la unuan Rusian Kongreson de Esperantistoj, kiuj kunigis diversajn societojn de Rusujo. En la kongreso partoprenis ankaŭ doktoro L. L. ZAMENHOF. A. Postnikov opiniis, ke por disvastigo de Esperanto tre gravas ricevi subtenon de la regnestro. Li tiurilate atingis kelkajn gravajn sukcesojn: li ricevis dankleteron de la imperiestrino Aleksandra Fjodorovna Romanova pro la donaco (lernolibroj kaj vortaroj de Esperanto), kiun li faris al la grandprincino Olga Nikolajevna; en majo Postnikov aranĝis la decidon de la Ministerio de Komerco kaj Industrio pri sendado de oficiala reprezentanto de la Minesterio al la VI-a Tutmonda kongreso (Vaŝington).
En 1910 Aleksandr POSTNIKOV ankaŭ fondis la "Universalan Ligon". Dum la Vaŝingtona kongreso okazigis unuan kunvenon de ĝi.
Posta sorto
Subite, 28-an de marto 1911 li estis arestata. Post la aresto de la prezidanto de RLE en Peterburgo okazis traserĉoj en la loĝejoj de multaj esperantistoj. Aleksandr POSTNIKOV estis akuzata pri spionado, ĉar en unu el bankoj oni trovis 200-rublan kvitancon kaj konstatis, ke tiun sumon pagis eksterlanda agento.
La 26-an de aŭgusto la Juĝistaro de Peterburga Milit-Distrikta Juĝejo deklaris la verdikton. A. Postnikov estis senigita de ĉiuj rangoj, ordenoj, surbrusta akademia signo, posedrajtoj kaj kondamnita al 8-jara bagnado.
Ruslanda Esperanto-movado tuj distanciĝis de A. Postnikov, nomante lin "hazarda persono en la movado". Sed RLE estis malfermita.
Aleksandr POSTNIKOV estis liberigita aprile 1917 pro Februara revolucio. Li estis amnestiita kiel politika ekzilito.
Post reveno al Petrogrado oni al Postnikov reatribuis la kapitanan rangon, poste en la sama jaro li ricevis la rangon de kolonelo de Ĉefstabo.
En decembro 1917, Postnikov okupiĝis pri socia agado: li estis elektita de la Ligo de Socialistoj-Universaljeroj kiel membro de Petrograda Soveto. En 1919 li havis postenon de stabestro en la Stabo pri defendo de fervojoj kaj poste -- ĉefo de la stabo de interna gardo.
Junie 1919 Postnikov estis arestita, kaŭze ke li estas "blankgvardiano kaj nefidinda persono". Poste li estis liberigita kaj denove oficis, sed decembre oni denove arestis lin, akuzis pri "kontraŭrevolucia agado" kaj restis en koncentrejon. La Centra Plenumkomitato nuligis la juĝverdikton en oktobro 1920. Postnikov estis liberigita kaj ĝis novembro 1921 instruis militarton en la kursoj por militistaj gvidantoj en Mogiljov. En novembro 1921, A. Postnikov estis denove arestita. Oni suspektis lin pri spionado kaj kondamnis al 2 jaroj da ekzilo en koncentrejo, sed subite oni nuligis la verdikton kaj en majo 1922 li estis liberigita. Ĝis oktobro 1924 A. Postnikov instruis strategion diversloke. En oktobro 1924 li restis sen laboro. En la fino de marto 1925 estis arestitaj multaj membroj de la Ligo de Socialistoj-Universaljeroj; inter ili ankaŭ la prezidanto de la Ligo, Aleksandr Postnikov. Oni opiniis la Ligon kontraŭrevolucia organizaĵo. La juĝproceso kontraŭ la membroj de la Ligo okazis la 19-an de junio 1925.
Edzino de Postnikov, estinte sekretario de la Ligo de Socialistoj-Universaljeroj, estis kondamnita al 3-jara ekzilo en koncentrejo. La similajn verdiktojn ricevis aliaj socialistoj. Nur unu persono estis kondamnita al pafekzekuto. Tiu persono estis Aleksandro Postnikov. La saman nokton la verdikto estis plenumita.
Ĉiuj kondamnitoj de la juĝproceso estis rehabilititaj nur en 1993.
Fontoj
- Anatolo SIDOROV "A. A. Postnikov: vivo kaj agado de rusa oficiro"
- Mikaelo BRONŜTEJN "Dek tagoj de kapitano Postnikov" (originala historia romano en Esperanto pri eventoj en Rusia Esperantujo antaŭ cento da jaroj (2004). ISBN 5-86038-027-5.
LeninoHistorio > Sovetunio > Lenin
|SovetunioVladimir Iljiĉ ULJANOV, Владимир Ильич Ульянов,(naskiĝis la 22-an de aprilo, 1870, mortis la 21-an de januaro, 1924) estis rusia revoluciisto, ŝtata aganto kaj politika pensulo. Li unufoje uzis pseŭdonimon "Lenin" por sia gazeta artikolo, publikigita en 1901. Ankaŭ li havis aliajn pseŭdonimojn: V.Iljin, K.Tulin k.a. Li subskribis oficialajn dokumentojn aŭ per pseŭdonimo "N.Lenin" (Nilolao Lenin) aŭ per kombino "V.I.Uljanov (Lenin). Poste oni kombinis ilin en nomon "Vladimir Iljiĉ Lenin", per kiu oni kutime nomas lin ĝis nun.
Lenin estris la Rusan Revolucion de Oktobro en 1917, fondinte la partion de bolŝevikoj en 1903. Li estis la unua, kiu sukcese aplikis la ideojn de Karl MARX al reala nacio, farinte Rusion komunisma. Li estas unu el la plej sukcesaj revoluciistoj el historio kaj, klare, unu el la plej influaj homoj de la 20-a jarcento. Li estris Rusion kaj ĝian imperion (en 1922 pliampleksigitan je Sovetunio) de 1917 ĝis 1922. En la lastaj du vivojaroj li estis grave malsana.
Liaj komunistaj ideoj disvastiĝis al Ĉinio, kie Mao Zedong ŝanĝis kaj aplikis ilin al sia lando.
Lenin naskiĝis en Simbirsk kiel Vladimir Iljiĉ ULJANOV en 1870 al edzino de instruisto, kiu fariĝis lernejestro. En 1887 lia frato partoprenis en komploto por mortigi la caron, Aleksandro la 3-a de Rusio, kaj estis mortpunita. Tio radikaligis Leninon, kiu studis la leĝon kaj fariĝis advokato, sed baldaŭ fariĝis revoluciisto, predikante marksismon al la proletaro, precipe en Peterburgo.
En 1895, li estis ekzilita al Siberio, kie li edziĝis kaj li
prenis la plumnomon Lenin. Li estis liberigita en 1905 kaj foriris
Rusion, loĝinte en okcidenta Eŭropo, precipe Germanio kaj, dum la
Unua Mondmilito, Svislando.
En 1917 la caro falis pro Rusia Revolucio de Kerenskij. Germanio celante saboti sian malamikon Rusio, veturigis Leninon al Rusio en ŝlosita vagono, post du jardekoj da ekzilo. En julio, li, kun Lev TROCKIJ, penis renversi la malfortan demokration estritan de Vladimir KERENSKIJ, kiu anstataŭigis la caron. Ili fiaskis. Lenino estris la bolŝevistojn ("plimultanoj"), la plej granda kaj plej radikala el la du tiamaj komunistaj partioj. Fine en novembro (oktobro laŭ la julia kalendaro oficiala en Rusio), la bolŝevistoj sukcesis kaj renversis la registaron. Lenino retiris Rusion el la mondmilito kaj grade metis la landon, kiu estis disŝirita de interna milito, sub sian regon.
Kvankam Marx diris, ke komunista revolucio estus farita de la proletaro, Lenino kredis, ke grupo de profesiaj revoluciistoj necesus. Li kreis tian grupon kaj sukcesis. La grupo kaj ĝia registaro, diris Lenin, grade forvelkus, anstataŭigote de socio sen klasoj, sen propraĵo, sen registaro. Dume, lia komunista registaro regis pro la proletaro, forprenite la bienojn, bankojn, fabrikojn, ktp, for de la riĉularo kaj en la manon de
la ŝtato, kaj persekutanta per la Ĉeka ĉiajn la "malamikoj al la revolucio", formante kion li nomis proletara diktaturo.
Lenin vidis la imperiismon de Britio kaj Francio kiel la fina
etapo de kapitalismo kaduka.
Li mortis apud Moskvo en malgranda loĝloko Gorki, kie li estis por kuracado en 1924. Post lia morto potenco en la Sovet-unio prenis Iosif STALIN. Laŭ decido de la bolŝevika partio la kadavro de Lenin estis balzamita kaj ekspoziciita en Mauzoleo sur la Ruĝa Placo en Moskvo.
Lenin estis objekto de kulto al personeco dum vivo kaj poste. La nomo de Petrogrado estas ŝanĝita al Leningrad ("Leninurbo"). Ankaŭ en Armenio, oni nomis Leninakan. Personnomoj kiel Ninel aŭ Vladlen estis kreitaj de fervoraj gepatroj por iliaj gefiloj. Du ekzemploj ekster Sovetio estas la perua eks-policestro Vladimiro Íllich MONTESINOS kaj la venezuela teroristo Ílich RAMÍREZ.
(Vidu ankaŭ Leninabad kaj la premio Lenin.)
La vojaĝo de Svisio al Rusio estas temo de unu ĉapitro de Sternstunden der Menschheit de Stefan ZWEIG.
Kvankam Lenin estis konsiderata politika genio, kapitalismo ne falis kaj lia komunista ŝtato ne forvelkis. Anstataŭ, komunismo en Rusio mem kadukiĝis kaj, en 1991, falis. Kaj kun komunismo, falis la statuoj de Lenin. Tamen necesas aldoni, ke statuoj de Lenino ĝis nun ornamas multajn placojn de nuntempa Rusio. En kelkaj lokoj eĉ estis restarigitaj la monumentoj al Lenin eĉ kiam ili estis antaŭe demuntitaj. En nuntempa Rusio ŝajne pli dominas nun sobra rilato al propra historio, kiu ja estis multkolora, ne nigra-blanka.
Verkoj en Esperanto
- Ŝtato kaj Revolucio, (trad. Gregoro DEMIDJUK), SAT, 1926
Vidu ankaŭ leninismo, NEP, Suomio.
kategorio:komunismo kategorio:laborista movado Kategorio:Diktatoroj
ja:ウラジーミル・レーニン
ko:블라디미르 레닌
simple:Vladimir Lenin
th:วลาดิมีร์ เลนิน
Meksiko
Geografio > Ameriko > Nordameriko > Meksiko
----
Geografio
Situo: 23 No, 102 Ok (suda Nordameriko)
Areo: 1.923.040 km²
semotaŭga: 12%
Demografio
Loĝantaro: 97,483,412 (2000)
% urbana: 74% (2000)
homoj je kv. km: 52,2 (2000)
homoj je kv. km da semotaŭga tero: 434,9 (2000)
ekonomia kresko: 1,53% (2000, takso)
naskoj: 23,15 je 1000 homoj en jaro (2000, takso)
mortoj: 5,05 je 1000 homoj en jaro (2000, takso)
migrantoj: -2,84 je 1000 homoj en jaro (2000, takso)
mortokvanto de beboj: 26,19 mortoj je 1000 naskoj (2000, takso)
infanoj po virino: 2,67 infanoj naskita je virino (2000, takso)
meza vivo longeco: 71,49 jaroj (68,47 viroj, 74,66
virinoj) (2000, takso)
oficiala nomo: "Estados Unidos Mexicanos" (unuiĝintaj ŝtatoj meksikaj)
Ĉefurbo: Meksikurbo
La plej grandaj urboj: milionoj en 2000 (takso):
Etnoj: 60% mestiza (miksitoj de eŭropana kaj amerikana sango),
30% amerikana, 9% eŭropana, 1% aliaj
Religio:
95% kristanismo
(89% katolikismo,
6% protestantismo)
5% aliaj
Lingvo:
la
hispana, la
naŭatla,
dialektoj de la
majaa, aliaj indianaj lingvoj
alfabeta: 89,6% (91,6% viroj, 87,6% virinoj) (1995 takso)
Politika sistemo
Registaro: demokrata federa respubliko
Prezidanto elektita pere de universala kaj sekreta balotado por sesjara periodo
Duĉambra kongreso: deputitoj (tri jaroj) kaj senatanoj (ses jaroj)
Sendependiĝo: la 16-an de septembro 1810 de Hispanio
Internaciaj organizaĵoj: UNO (1945)
konstitucio: la 5-an de februaro 1917
Politikaj partioj (ĉefaj):
- Revolucia Institucia Partio (fondita 1929)
- Partio de Nacia Agado (1939)
- Partio de la Demokrata Revolucio (1988)
Ekonomio: 198 [8Gd]] (1998, takso)
po kapo: 1,97 kd (1998, takso)
kreskanta procento: 3,7% (1999, takso)
inflacio: 15% (1999)
senokupa: 2,5% en urboj (1998, takso)
registara buĝeto: 41,06 Gd (1994, takso)
Valuto: 1 peso (Mex$, MXN) ([http://www.xe.com/ valoro])
Provincoj
Meksiko dividiĝas en 31 provincojn kaj la
Federacian Distrikton
ĉirkaŭ la ĉefurbo:
Vidu ankaŭ: Mapo de la subŝtatoj de Meksiko.
Geografio
la plej alta monto estas la Citlaltepetl aŭ Cerro de la Estrella (Stelmonto)...
Historio
La historio de Meksiko dividiĝas en ses ĉefaj periodoj:
- Kulturoj de Mezameriko, kiam floris la olmekoj, toltekoj kaj meŝikoj (1,200 a.K. - 1521 p.K.)
- Konkero kaj koloniigado fare de la hispanoj (1521-1810): la sieĝo de Tenoĉtitlano kaj la fondo de la Vicregno de Nova Hispanio
- Milito por la sendependiĝo kaj unuaj provoj organiziĝi (1810-1824): la alvoko de Dolores fare de pastro Miguel Hidalgo, la milito kontraŭ la reĝa armeo, la atingo de la sendependeco, la Unua Imperio kaj la proklamo de la respubliklo
- Sendependa vivo (1824-1910): la malstabileco de la unuaj jaroj, la perdo de teritorio, la Reformo, la Dua Imperio, la porfiria diktaturo
- La meksika revolucio (1910-1917): la proklamo de Madero, la militantaj ĉefoj, la konvencio de Aguaskalento, la konstitucio
- La registaroj de la institucia revolucio (1917-2000): la stabiligo post la enlanda milito, la fondo de la Nacia Revolucia Partio, la lasta armita subleviĝo kaj la sinsekvo de konstitucie elektitaj prezidantoj
Ankaŭ vidu
- Diskuto pri la nomo de Meksiko en esperanto
- Prezidanto de Meksiko
Kategorio:Nordameriko !
ja:メキシコ
ko:멕시코
ms:Mexico
simple:Mexico
zh-min-nan:México
6-a de decembroHistorio > Tagoj > la 6-a de decembro
----
La 6-a de decembro estas la 340-a tago de la jaro (la 341-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 25 tagoj restas.
Je la 6-a de decembro okazis, interalie:
Eventoj
- 1917 : Finnlando proklamas sin sendependa de Rusio.
- 1978 : La hispanoj aprobas referendume demokratian konstitucion.
- 1989 : La mortigo de 14 virinoj en la Masakro de la École Polytechnique, Montrealo, Kanado, ŝokas la nacion kaj spronas la feminisman kaj kontraŭpafilan movadojn.
Naskiĝoj
- 1896: Elisabeth LÜBEK
Mortoj
- 1976 : João GOULART
Specialaj tagoj kaj festoj
- Finnlando: nacia tago
----
Vidu ankaŭ :
- 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31,
- 5-a de decembro | 7-a de decembro
- 6-a de novembro | 6-a de januaro
- januaro | februaro | marto | aprilo | majo | junio | julio | aŭgusto | septembro | oktobro | novembro | decembro
- Historio - Tagoj.
ja:12月6日
ko:12월 6일
simple:December 6
th:6 ธันวาคม
RusioGeografio > Azio > Rusio < Eŭropo
----
Eŭropo
Eŭropo
Rusio (la dua oficiala formo de la nomo — Rusia Federacio, Rusialingvo: Российская Федерация) estas federacia ŝtato, kiu konsistas de 89 egalrajtaj subjektoj, inter ili estas:
- 21 respublikoj;
- 1 aŭtonoma provinco (ruse - автономная область);
- 8 aŭtonomaj distriktoj (ruse - автономный округ);
- 6 regionoj (ruse - край);
- 49 provincoj (ruse - область');
- 2 federaciaj urboj: Moskvo, Sankt-Peterburgo.
Respublikoj: Adigeio, Respubliko Altaj, Baŝkirio, Burjatio, Ĉeĉenio, Ĉuvaŝio, Dagestano, Ĥakasio, Inguŝio, Kabardio-Balkario, Kalmukio, Karaĉajio-Ĉerkesio, Karelio, Komiio, Mariio, Mordvio, Nord-Osetio, Saĥa Jakutio, Tatarstano, Tuvio, Udmurtio
Aŭtonoma provinco: Hebrea Aŭtonomio
Aŭtonomaj distriktoj: Ĉukotka, Jamalo-Nenecija, Jevenkija, Ĥanti-Mansio, Kamĉatka, Korjakija, Perm-Komi, Tajmirija.
Regionoj: Altaja, Ĉemara, Ĥabarovska, Krasnodara, Krasnojarska, Stavropola.
Provincoj:
Amura, Arĥangelska, Astraĥana, Belgoroda, Brjanska, Ĉeljabinska, Ĉita, Ĥabarovska, Irkutska, Ivanova, Jaroslavla, Kaliningrada, Kaluga, Kamĉatka, Kemerova, Kirova, Kostroma, Kurgana, Kurska, Leningrada, Lipecka, Magadana, Moskva, Murmanska, Niĵnij-Novgoroda, Novgoroda, Novosibirska, Omska, Orenburga, Orela, Penza, Permja, Pskova, Rjazana, Rostova, Saĥalena, Samara, Saratova, Smolenska, Sverdlovska, Tambovska, Tjumena, Tomska, | | |