Home About us Products Services Contact us Bookmark
:: wikimiki.org ::
31-a De Aŭgusto

31-a de aŭgusto

---- Historio > Tagoj > la 31-a de aŭgusto ---- La 31-a de aŭgusto estas la 243-a tago de la jaro (la 244-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 122 tagoj restas. Je la 31-a de aŭgusto okazis, interalie:

Eventoj


- 1958 Kubaj revoluciistoj fine konkeris tutan Sierra Maestra kaj preparigis por eliri al malaltaj regionoj de la lando.

Naskiĝoj


- 1870 : Maria MONTESSORI, edukistino
- 1879 : Alma MAHLER, komponisto
- 1907 : Johannes WESTEN
- 1928 : Georges LAGRANGE, franca Esperanto-verkisto

Mortoj


- 1688 : John BUNYAN, poeto
- 1867 : Charles BAUDELAIRE, verkisto
- 1986 : Henry MOORE, brita skulptisto
- 2002 : Lionel HAMPTON, ĵazmuzikisto

Specialaj tagoj kaj festoj

---- Vidu ankaŭ :
- 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- 30-a de aŭgusto | 1-a de septembro
- 31-a de julio | 30-a de septembro
- januaro | februaro | marto | aprilo | majo | junio | julio | aŭgusto | septembro | oktobro | novembro | decembro
- Historio - Tagoj. ja:8月31日 ko:8월 31일 simple:August 31 th:31 สิงหาคม

Historio

La historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitaj informoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio. (NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.) ---- :Historio de Scienco kaj Teknologio

Historiistoj (kaj historiaj pensintoj)

:Diodoro Sicila - Norbert ELIAS - Gibbon - Hamilton - Hekateo el Mileso - Herodoto - Josephus - ibn-Khaldun - Keynes - Lev GUMILEV - Makiavelo - Markso - Montesquieu - Plutarko - Rousseau - Adam SMITH - Suetonio - Tacito - Toqueville - Toynbee - Gloraj virinoj

Historiistaj sciencoj kaj teĥnikoj

: datadmetodoj - arĥivoj

Antikvaj Gentoj kaj Ŝtatoj

:Akadanoj - Akado - Amoreoj - Arameoj - Asirianoj - Asirio - Aztekoj - Babilonio- Elamo - Etruskoj - Frankoj - Gaŭloj - Galatoj - Gepidoj - Geto-dakoj - Ĝermanoj - Habiroj -Hunoj - Iberia - Induso-civilizo - Judoj - Kasitoj - Karirioj-Kuŝanoj kvadoj- Maŭroj - Ostrogotoj - Panonio - Parthoj - Peĉenegoj - Piktoj - Seleŭkio - Sumeranoj - Sumero - Urartu - Vandaloj - Visigotoj -

Bataloj Famaj

Civilizoj

:Feŭdismo - Historio de Pratempo - Historio de Antikveco - Historio de Mezepoko - Kavaliro

Dinastioj

vidu ankaŭ:
- Listo de papoj
- Listoj de Imperiestroj
- Francaj reĝoj
- Reĝoj de Hispanio
- (por caroj de Rusio aŭ aliaj imperiestroj, vidu ene de Listoj de Imperiestroj)

Historio de kontinentoj


- Historio de Afriko
- Historio de Ameriko
- Historio de Aŭstralio
- Historio de Azio
- Historio de Eŭropo

Kalendaroj

:Gregoria Kalendaro - Luna Kalendaro - Hebrea Kalendaro - Hinda Kalendaro - Islama Kalendaro - Persa Kalendaro - Julia Kalendaro - Franca Respublika Kalendaro - Bahaa Kalendaro

Imperioj

Imperiestro (inkluzive ĉiuj la listoj) :Araba Imperio - Bizanca Imperio - Brita Imperio - Ĉina Imperio - Kolĥeti - Grandmoravia regno - Meŝika imperio - Otomana imperio - Romio - Rusa Imperio - Sovetunio - Tria Regno - Usona Imperio

Mapoj

:[http://www.roman-emperors.org/Index.htm Eŭropo kaj Mediteraneo politike, en la jaroj 1-1500] Vidu ankaŭ: Geografio Diaoyu-Insularo De Ĉinio

Militoj

vidu la Listo de militoj

Nuntempaj Etnoj: Vidu ĉe Etnoj

Nuntempaj Ŝtatoj: Vidu ĉe Nacioj

Okazintaĵoj

:Hipia revolto - Franca Revolucio - R.M.S. Titanic - 11-a de septembro 2001 - Koloniigado - Krucmilito - Sorĉopersekuto

Regionoj

:Anatolio - Antiloj - Mezopotamio - Palestino - ktp

Rolantoj

:Antonio - Breĵnevo - Osama Bin-Laden - Napoléon BONAPARTE - Marko Bruto - Aŭgusto Cezaro - Julio Cezaro - Charles DE GAULLE - Vo Nguyen GIAP - Gorbaĉevo - Herodo la Granda - Hipioj - Jelcino - Katono - Robert F. Kennedy - Lenino - Nasser - Pompejo - Sargono - Stalino - Vercingetorix - Usonaj Prezidentoj - Meksikaj prezidantoj

Tempordigo: Famaj aŭ klasikaj epokoj:
- Inter-du-milita epoko (Eŭropo, 20 jarcento)
- "Jarcento de Ludoviko la 14-a (Francio 17-a jarcento)
- Mezepoko
- Renesanco (Eŭropo 15-a jarcento -Italio - aŭ 16-a jarcento - aliaj landoj)

Historio enklasigata laŭ dato


- Jarcentoj
  - 19-a jarcento
  - 20-a jarcento
  - 21-a jarcento
  - ...
- Tagoj
  - januaro
    - 1, 2, 3, ... Komparu kun:

arkeologio, analo... fiu-vro:Aolugu ja:歴史 ko:역사 ms:Sejarah simple:History th:ประวัติศาสตร์ zh-min-nan:Le̍k-sú

Tagoj

Historio > Tagoj ----

Tagoj en historio:

laŭ aranĝo de 2005

Sentabele:


- januaro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- februaro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, (30)
- marto
  - 1, 2, 3, 4, 5,6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- aprilo
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- majo
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- junio
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- julio
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- aŭgusto
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- septembro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- oktobro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31
- novembro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30
- decembro
  - 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31

Vidu ankaŭ


- Tago
- Festa kaj Feria Tago Kategorio:Almanako ja:365日 ko:366일 zh-cn:历史上的今天 zh-tw:歷史上的今天

1958

Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1958 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1958 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- 49-a Universala Kongreso de Esperanto en Majenco.
- Penka BATOEWA kaj Anatolij GONĈAROV eklernis Esperanton.
- Vuk ECHTNER enkarceregita.
- 1-a de januaro : Eŭropo : La du Romaj Traktatoj starigas la Eŭropan Ekonomian Komunumon (EEK) kaj la Eŭropa Atom-Energia Komunumo (EAEK, Eŭratom) inter la membroŝtatoj-fondintoj : Francio, Germanio, Belgio, Italio, Luksemburgo kaj Nederlando -- "Eŭropo de la Ses".
- 28-a de septembro : Francio : La francoj adoptas per referendumo sian nunan konstitucion ; ĝi estas promulgita la 4-an de oktobro 1958.
- 4-a de oktobro : Francio : La ĵus adoptita, nuna konstitucio de Francio estas promulgita. Ĝi tiel estas la 18-a konstitucio de Francio ekde 1789. Estigante parlamentan reĝimon, ĝi starigas la nunan Kvinan Francan Respublikon.
- Francio : Charles DE GAULLE estas elektita prezidento de la Franca Respubliko. Li tiel estas la unua prezidento en la Kvina Respubliko.
- Kolombio : Stabiliĝo.
- Gvineo sendependiĝas sub Ahmed Sekou TOURE, aniĝante al UNO.
- Kreita Romanido.
- La brita piloto Mike HAWTHORN gajnis la mondan ĉampionecon de Formulo Unu.

Naskiĝoj


- 29-a de aprilo : Michelle PFEIFFER
- 29-a de aŭgusto : Michael JACKSON (muzikisto)
- 16-a de oktobro : Tim ROBBINS

Mortoj


- Josef ŠILHART
- 21-a de decembro Usono : Lion FEUCHTWANGER
- 24-a de decembro : William Ebenezer THOMSON ----
1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959 | 1960 | 1961 | 1962 | 1963
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
ja:1958年 ko:1958년 simple:1958 th:พ.ศ. 2501

Kubo

Por aliaj uzo de la vorto Kubo, vidu Kubo (apartigilo) Geografio > Ameriko > Antiloj > Grandaj Antiloj > Kubo < Nordameriko
Dosiero:cu.gifDosiero:Cuba_coa.png
Flago kaj blazono de Kubo, rimarku en la blazono uzon de Friga ĉapo kiel simbolo de liberiĝo (same en tiuj de Kolombio kaj Argentino). Kubo (hispanlingve Cuba) estas lando (insularo, arkipelago) en Kariba Maro, la plej granda el Antiloj.

Ĝeneralaj informoj

Provincoj

Dosiero:CubaProvincaro.png 1: Isla de la Juventud - 2: Pinar del Río - 3: La Habana - 4: Ciudad de La Habana - 5: Matanzas - 6: Cienfuegos - 7: Villa Clara - 8: Sancti Spíritus - 9: Ciego de Avila - 10: Camagüey - 11: Las Tunas - 12: Granma - 13: Holguín - 14: Santiago de Cuba - 15: Guantánamo ---------------------------------------------------------------------------

Ekonomio

agrikulturo


- Formoj de leĝa kaj mastrumstrukturoj:
  - Ŝtataj bienoj
  - UBPC (Unuiĝoj bazaj de kunlaboreca produktado)
  - CCS (Kooperativoj de sevoj kaj kredito)
  - CPA (kooperativoj de agrikultura produktado)
  - Privataj etbienuloj.

Historio

Malkovro kaj kolonia epoko

Sendependiga ribelo kaj usona interveno

kastrisma revolucio

Ekonomia krizo post 1990 kaj ties supero

Ĝis 1990 Agrikulturo de Kubo estis fokusita sur unukultivado de sukero por eksportado al Komunismaj landoj, sed 60% de la necesa manĝo estis importita. La agrikulturo estis intensa agrikulturo dependanta de agrotoksaĵoj, ĥamiaj grundnotrado, ktp, ĉiuj importitaj el Sovetio. Kaj ĝenerale la tuta ekonomio estis dependanta de Sovetio. Post 1990 disfalas la komunista regimo de Sovetio, cetere la ekonomia blokado trudata de Usono pli severigis. Tial severa krizo batis Kubon. kaj la nutrado devis esti porcionita, kaj ege malkreskis.
- Reformoj
  - En mastrumado de grundo:
  - En pkultivadmetodoj
  - Rezultoj
- Kubo kiel monda centro de esploro pri ekologia agrikulturo kaj bioteĥnologio pluigenda

Sansituacio, kaj iniciatoj


- Kubo estas internacie agnoskita pro ties escepte bonaj (rilate la kompareblaj landoj kaj la mona riĉeco de la lando) prisanaj statistikoj. La prisana zorgado kaj stato de la la kubaj loĝantoj estas kompareblaj al tiuj en riĉaj landoj kaj draste pli altaj ol en aliaj kompareblaj tropikamerikaj landoj. Nome: pluigenda
- La interamerika lernejo pri medicino de Havano: kreita en 1998, ĝia celo estas liveri senpagan kuracistan kapabligon al nepagipovaj studentoj el ĉiuj landoj de Latinameriko (kaj eĉ el kelkaj malriĉaj tavoloj en Usono). GNun estas 9 600 studentoj en ĝi, el 19 amerikaj landoj (inkluzive 65 el Usono) kaj 4 afrikaj.

Homaj rajtoj

Kubo daŭre persekutas disidentojn, kaj la mortpuno estas ankoraŭ ekzekutata en Kubo. Ne ekzistas sendependa advokataro. La 16an julio 1997 kvar aŭtoroj de la dokumento La patria es de todos (la patrio apartenas al ĉiuj) estis arestitaj kaj multaj el ili kondamnitaj al multjaraj malliberejaj punoj. Osvaldo Payá kaj aliaj pacemaj batalantoj por civitanaj rajtoj subtenas la t.n. projekton „Varela“ proyecto Varela kolektinte 25.000 subskribojn por ŝanĝo de konstitucio, ĉar la ekzistinta konstitucio permesis ŝanĝon de konstitucio kun 10.000 subskriboj. Dum junio 2003 - 98% de elektantoj voĉdonis por ŝanĝo de la konstitucio, en kiu socialismo kiel ŝtatformo estis fiksita en la nuna konstitucio. Tamen, la voĉdono estis tute maldemokratia. Tiu plebiscito estis devigita per la kubana registaro kaj estas konsiderata kiel reago al la projekto „Varela“. La balotrezultato de 98% eksplikiĝas per nedirekta balotdevigo. En kazo de ne-partopreno en la elektoj, kubanoj devas atendi malavantaĝojn kaj eĉ sankciojn. Elekto-obzervantoj ne estas allasitaj. Kontraste al la tre malbona stato de la politikaj kaj civitanaj rajtoj, menciindas ke kelkaj el la ekonomiaj kaj socialaj homaj rajtoj estas sekvataj pli ol en multaj aliaj samregionaj landoj. Ekzemple, la edukado kaj la sansistemo por la ĝenerala publiko estas pli bonaj en Kubo ol en ĉiuj aliaj latinamerikaj landoj. La grandegaj subvencioj por la sansistemo kaj aliaj prestoj en Kubo estas kompensitaj en la ŝtata budĝeto inter alie per la salajropolitiko. La averaĝa monata salajro estas 250 kubanaj pesoj (ĉirkaŭ €10) La edukado- kaj sanosistemoj apartenas al la t.n. atingaĵoj de la revolucio, kiujn la interna disedenteco taksas kritike (en la hispana) http://www.cubdest.org/0012/cmitlogr.html

Medioj

Kiel konsekvenco de antaŭa stato, antau 1959 kiam la kubaj amasmedioj apartenis al grandaj inform-monopoloj je la servo de kapitalo, unu el la ĉefaj decidoj de la nova revolucia registaro estis naciigi la amasmediojn tial ke de tiam ili apartenas al la ŝtato laŭ la konstitucio de 1976, ĉap.VI, art. 52. kaj konfirmita en 1992. Konsekvence la komunista partio de Kubo posedas striktan monopolon pri informado. La centra organo de la komunisma partio estas la ĉiutaga gazeto Granma.Ekzistas pluraj naciaj gazetoj de la laboristoj, junularo kaj provincaj. Ankau la nacia televidkanalo kun kvar tutlandaj kanaloj el kiuj du estas edukaj ofertas plurajn edukajn kaj didaktikajn programojn. Eksterlande oni konsideras kiel kontraŭpezan la hispanlingva stacio Radio Martí el Usono, ret-ĵurnaloj kiel Cubanet [http://www.cubanet.org/], kiuj ricevas jare kelkajn milionojn da dolaroj el la usona kongreso kiel parto de la politika konflikto kiu markas la ambaŭlandajn rilatojn. Kutime pluraj gazetoj kaj agentejoj el eksterlando http://www.abyznewslinks.com/cuba.htm, raportas preskaŭ senescepte kritike kaj pri apartaj temoj je politika intereso pri Kubo kaj ties registaro.Agentejoj kiel CNN kaj BBC havas raportejojn konstantan en Havano.

Esperanto-movado

Vidu apartajn artikolojn: Esperanto-movado en Kubo kaj Kubaj esperantistoj

Eksteraj ligoj


- [http://www.cubadebate.cu/ Cubadebate (hispane)]
- [http://www.cubanet.org/ hispanlingve novaĵgazeto kontraŭkomunisma] Cubanet
- [http://www.martinoticias.com/ hispanlingve organo de la kontraŭkomunismaj] Radio TV Martí
- [http://www.cubasource.org/index_e.asp - anglalingve idem angle]
- [http://www.rebelion.org/seccion.php?id=14 novaĵoj el favora vidpunkto (hispane)]
- [http://www.ain.cubaweb.cu/idioma/esperanto/principalesperanto.htm Kuba ŝtata novaĵagentejo en Esperanto] kubana ŝtata kontraŭpropagando en Esperanto
- [http://www.travel-impressions.de/cuba/cuba_mix/waves.htm Kubo Fotos]
- [http://www.rebelion.org/noticia.php?id=14858 pri la agrikultura krizo kaj nova provo de ekologia agrikulturo ktp] Kategorio:Kubo ja:キューバ ko:쿠바 ms:Cuba simple:Cuba

Maria MONTESSORI

Maria MONTESSORI (naskiĝis la 31-an de aŭgusto de 1870 en Chiaravalle, Italio, kaj mortis la 6-an de majo de 1952) estis itala pedagogino. Montessori fariĝis kuracistino kaj ricevis la laboron pruvi eduki "idiotojn" kaj "needukeblajn" infanojn en Romo. Ŝi malfermis sian unuan lernejon en Romo en la 6-a de januaro de 1907, la "Casa dei Bambini" (Domo de Infanoj). Jam en 1913 ŝia metodo estas konata en Usono. Montesori estis ekzilata de Benito MUSSOLINI por refuzo al kunlaboro al faŝismo kaj iris al Hindio, kaj ŝia metodo suferis kritikojn de anoj de totalitarismo. En Hindio ŝi fundis la "Association Montessori Internationale" (Internacian Montessori-Societon). Ŝi mortis en Noordwijk aan Zee. La Metodo Montessori de eduko kiun ŝi kreis estas tre divastigita en la tuta mondo. Malgraŭ la kritikoj kontraŭ la metodo en la 30-a kaj 40-a jardekoj, la metodo ankoraŭ hodiaŭe estas uzata. Nancy McCormick Rambusch revivis la metodo en Usono en 1960 per kreado de "Montessori Society" (Montessori-Societo).

Pedagogio

La pedagogia vidpunkto de Montessori inkluzivas:
- instruadon de infanoj en aĝaj grupoj de 3 jaroj (ekz.: 3-5, 6-9, 9-12) kaj speciala programo por adoleskantoj.
- rigardon de infanoj kiel kompetentaj estoj kiuj povas decidi.
- observon de l' infano en sia medio kiel bazo por disvolviĝo de l' kurikulo.
- uzon de movelaro konvena al infanoj kaj la kreadon de medio favora al kompetenca produktado de propra funkcia mondo.
- partoprenon de gepatroj por inkluzivi bazan kaj propran atenton al higieno kiel antaŭkondiĉo al edukado.
- projektadon de skalo de staĝoj de sentiva disvolvigo, kio antaŭzorgas fokuson por laboroj instruaj konvenaj al disvolvigo de lingvaĵo, perfektiĝo de movoj kaj socia interagado.
- gravecon de "absorba" menso, t. e., la motivado sen limo de l' infanoj por akiri kompetenco sur sia propra medio kaj perfektigi siaj kapabloj kaj komprenoj en ĉiuj sentiva periodo.
- instruajn materialojn por mem-korektado.

Ekstera ligo


- http://www.montessori.edu Montessori, Maria ja:マリア・モンテッソーリ

1907

Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1907 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1907 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- 3-a Universala Kongreso de Esperanto en Kembriĝo.
- 1-a Brazila Kongreso de Esperanto en Rio-de-Ĵanejro.
- Fonditaj Brazila Esperanto-Ligo, Societo Sankta Katarino kaj La Verda Stelo Antverpeno.
- Aperis Internacia Krestomatio kaj Unua Legolibro, ambaŭ de Kabe.
- Henri VALLIENNE publikigis la unuan E-an originalan romanon " La Kastelon de Prelongo".
- Ivan ŜIRJAEV publikigis la E-an originalan rakonteton "La Ciganino" en brajla preso.
- Paul BOULET publikigis Francan Gramatikon por Esperantistoj kaj Tri Monologojn.
- Eklernis Esperanton: Aldo Ferdinando SCHMUCKER, Albin SANDSTRÖM, Péter TÖRÖK, Lehman WENDELL, Carl Johan JOHANSSON, Josep M. TERRICABRAS, Anders ROSENBERG, Rolf BUGGE PAULSEN, John Edgar McFADYEN, Albin Henning HALLDOR, Josep ALBAGÉS VENTURA, Julius GLÜCK, Julia FERNANDES kaj Peteris KIKAUKA.
- René de SAUSSURE proponas spesmilon.
- Fonditaj la Esperanto-Grupoj de Kenigsbergo kaj Santiago.
- Ido, Novslava lingvo, Novilatiino, Magistra lingvo kaj Apolema kreitaj.
- Fundamento tradukita al Slovaka lingvo.
- Ekaperis Brazila Revuo Esperantista.
- Fondita Brazila Ligo Esperantista.
- SIFO bombatencis Manchu-admiralon en Kantono.
- 23-a de januaro: Usono: Charles CURTIS fariĝis la unua usona indiana senatano.
- Usona subŝtato Indianao kiel unua proklamas leĝon pri truda steriligado de kelkaj malsanuloj kaj de la "vaguloj" kaj "nenitaŭguloj". Pliposte ĝis 30 subŝtatoj kaj aliaj landoj starigos similan leĝon.
- 16-a de novembro : Oklahomo fariĝis la 46-a ŝtato de Usono.
- Butano: monarkio establiĝis.
- The iron heel ("La fera kalkanumo") de Jack LONDON
- En islama universitato de Aligarh (Hindio) kreitis lernejo por la virinoj.

Naskiĝoj


- Donald R. DUNCAN
- Roberto das NEVES
- Milivoje PAVLOVIĆ
- Hasan KOCAMAN
- Adolf BARTOŠÍK
- 1-a de februaro : Günter EICH
- 19-a de februaro : Pierre Paul Ferdinand Mourier NEERGAARD
- 11-a de marto : Georg MAURER
- 14-a de aprilo : Ladislav BOHÁČ
- 12-a de majo : Katharine HEPBURN
- 13-a de majo : Daphne DU MAURIER
- 22-a de majo : Britio : Laurence OLIVIER
- 26-a de majo : John WAYNE
- 31-a de majo : Britio : Peter FLEMING
- 10-a de junio : Petro FIRU
- 6-a de julio : Frida KAHLO
- 16-a de julio : Barbara STANWYCK
- 31-a de aŭgusto: Johannes WESTEN
- 15-a de septembro : Fay WRAY
- 14-a de novembro : Svedio : Astrid LINDGREN
- 28-a de novembro : Italio : Alberto MORAVIA

Mortoj


- 2-a de februaro : Rusio : Dmitri Mendeleev
- 16-a de februaro : Giosuè CARDUCCI
- 7-a de septembro : Sully PRUDHOMME
- 29-a de novembro: Marko ZAMENHOF
- 17-a de decembro: William THOMSON, pli bona konata Lordo KELVINO, inventisto de la absoluta sistemo por temperaturo.
- Norvegio : Edvard GRIEG
- E. Martyn WESTCOTT ----
1902 | 1903 | 1904 | 1905 | 1906 | 1907 | 1908 | 1909 | 1910 | 1911 | 1912
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
ja:1907年 ko:1907년 simple:1907 th:พ.ศ. 2450

Johannes WESTEN

Kategorio:Esperanto Kategorio:Esperanto-kulturo Kategorio:Esperanto-movado Kategorio:Enciklopedio de Esperanto Kategorio:Enciklopedio de Esperanto W EdE-W Johannes WESTEN (vesten), H. Th J., nederlandano, studento. Naskiĝis en la 31-a de aŭgusto 1907 en Groningen. Estrarano de la NKEL, konsulo de IKUE. Kunlaboris al „Espero Katolika“, „Katolika Vivo“ kaj „Brita Katoliko“.

1928

Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1928 ---- Ĉi tiu jaro estas superjaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1928 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- 20-a Universala Kongreso de Esperanto en Antverpeno.
- Unua lernolibro de Esperanto por Albanoj verkita de Skanderbeg.
- Fondo de Internacia Esperanto-Muzeo en Vieno.
- Eklernis Esperanton: George Markham HAYTON, Ángel LUNA CÁRDENAS kaj OOHAŜI Kaiziro .
- Kreita Etem.
- Interreligia Konferenco por Paco en Hago.
- Gregoria kalendaro lanĉita en Egipto
- 25-a de januaro: Getúlio VARGAS iĝis ŝtatestro de Suda Rio-Grando
- 21-a de februaro: Benito MUSSOLINI enigis la faŝisman milicion je itala armeo.
- 22-a de februaro: Fondita la Sociedad Espiritismo Verdadero, Argentino
- 28-a de aprilo: Fondita Samba Lernejo Estação Primeira da Mangueira
- 17-a de majo: eko de Olimpiaj ludoj de Amsterdamo
- 5-a de oktobro: arestita Sankta Tranquilino UBIARCO ROBLES
- 22-a de oktobro: João PESSOA iĝis ŝtatestro de Paraibo
- Kreitaj Ojropapiĉno kaj Serva lingvo

Kulturaj eventoj


- Fondita gazeto La Ora Epoko
- Kornvalo: Gorsedh Kernow fondita de Henry JENNER.
- Usono : Walt DISNEY kreis Mikĉjon Muson
- 11-a de januaro: Tarsila do AMARAL finfinis la pentraĵon O Abaporu

Naskiĝoj


- Usono : Carl WOESE.
- 23-a de januaro : Jeanne MOREAU
- 27-a de februaro: Cláudio CORRÊA e CASTRO
- 1-a de marto : Francio: Jacques RIVETTE
- 3-a de marto : Gudrun PAUSEWANG
- 4-a de marto : Alan SILLITOE, verkisto
- 6-a de marto : Kolombio: Gabriel GARCIA MARQUEZ
- 12-a de marto : Edward ALBEE
- 21-a de marto : Peter HACKS
- 6-a de aprilo : Usono : James WATSON, unu el la malkovrintoj de la strukturo de DNA-molekulo.
- 23-a de aprilo : Shirley TEMPLE, aktorino
- 1-a de majo: Antônio DELFIM NETTO
- 14-a de majo: Ernesto Che GUEVARA
- 4-a de junio: Antônio Ermírio de MORAES
- 5-a de junio : Otto F. WALTER, svisa verkisto
- 23-a de julio : Hubert SELBY, verkisto
- 6-a de aŭgusto: Andy WARHOL, artisto
- 7-a de aŭgusto : Erika LAGRANGE
- 31-a de aŭgusto : Georges LAGRANGE, franca Esperanto-verkisto
- 9-a de novembro : Anne SEXTON

Mortoj


- 9-a de januaro : Josep M. TERRICABRAS
- 11-a de januaro : Thomas HARDY
- 12-a de marto : Daniel Ozro Smith LOWELL
- 18-a de junio : Roald AMUNDSEN, norvega esploristo
- 12-a de aŭgusto : Leos JANACEK
- 14-a de aŭgusto : Klabund
- 13-a de septembro : Italo SVEVO
- 14-a de oktobro: Hemann REMERS
- 28-a de oktobro : Paul FAST
- 25-a de decembro: João Augusto ZANI (pioniro de Conceição do Maú - Roraimo)
- Jozsef HALÁSZ ----
1923 | 1924 | 1925 | 1926 | 1927 | 1928 | 1929 | 1930 | 1931 | 1932 | 1933
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
ja:1928年 ko:1928년 simple:1928 th:พ.ศ. 2471

Esperanto-verkisto

Esperanto-kulturo > Esperantlingva Literaturo > Esperanto-verkisto ----- Esperanto-verkisto estas iu kiu verkis aŭ verkas originale aŭ per traduko en Esperanto [http://www.geocities.com/origlit/lit/index.html Originala literaturo en Esperanto] : En la jena ttt-ejo troviĝas listoj de aŭtoroj, originalaj romanoj, noveloj/rakontoj, dramoj kaj poemaroj verkitaj originale en Esperanto kaj aperintaj de 1898 ĝis nun, en multaj kazoj ligitaj al dokumentoj kun pliaj informoj pri aŭtoroj kaj verkoj, inkluzive kelkajn centojn da recenzoj. La tuto formas ampleksan kaj espereble kreskontan datenaron. Esperanto-beletristo originala __NOTOC__

Alfabeta listo

A

Hendrik ADAMSON - William AULD

B

Julio BAGHY - Imre BARANYAI - Penka BATOEWA - Louis BEAUCAIRE - Kazimierz BEIN (Kabe) - Leo BELMONT - BENCZIK Vilmos - Mişu BERARU - Gerrit BERVELING - Marjorie BOULTON - Hindrik Jan BULTHUIS

C

Jorge CAMACHO - Theodor CEJKA

D

Aleksandro DAMBRAUSKAS - Dekerido - Vasilij Nikolajeviĉ DEVJATNIN

E

EMBA - Stellan ENGHOLM - István ERTL

F

Jan FILIP

G

Aldo de' GIORGI - Antoni GRABOWSKI - Paul GUBBINS

H

Marie HANKEL - Nikolaus HOVORKA

K

KALOCSAY Kálmán (Peter Peneter) - Stanislav KAMARYT - Jiri KAREN - Josef KAVKA - Leopoldo KNOEDT - Antoni KOFMAN - Boris KOLKER - Nadina KOLOVRAT - Nikolai KURZENS

L

Georges LAGRANGE - Eŭgeno LANTI - Ivo LAPENNA - Laŭlum - Ĝilberto LEDON - Pál LENGYEL - Rolando LEVRO - Ulrich LINS - Francisko Valdomiro LORENZ - Lorjak

M

Verda Majo - Carmel MALLIA - Jaroslav MAŘÍK - Perla MARTINELLI - MIYAMOTO Masao - Eŭgeno MIĤALSKI - Julian MODEST - Abel MONTAGUT

N

NEMERE István - Mauro NERVI - Gonçalo NEVES - Vlastimil NOVOBILSKÝ - Amalia NÚÑEZ DUBÚS

O

Frantisek OMELKA

P

Karolo PIĈ - Claude PIRON - Brian PRICE-HEYWOOD - Edmond PRIVAT - Frederic PUJULÀ Y VALLÉS - František PYTLOUN

R

Josef RUMLER - Johan Hammond ROSBACH

S

Stanislav SCHULHOF - Richard SCHULZ - Raymond SCHWARTZ - Tibor SEKELJ - Giorgio SILFER - Trevor STEELE - Ezra Clark STILLMAN - Spomenka ŠTIMEC - Julie SUPICHOVA - Jaroslav SUSTR - SZATHMÁRI Sándor - SZILÁGYI Ferenc

Ŝ

Teodoro ŜVARC

T

Poul THORSEN - TÓTH Endre

U

ÚJLAKY-NAGY Tibor - Stefo URBAN - Eli URBANOVA

V

Henri VALLIENNE - Vladimir VANA - Vladimir VARANKIN - Valda VINAŘ

W

Gaston WARINGHIEN - Cor WILLEMS (Dekerido) - Eugen WÜSTER

Z

Ludoviko ZAMENHOF - Felikso ZAMENHOF

Laŭ nacioj

Laŭ ĝenroj

Verkisto Verkisto Verkisto Verkisto Kategorio:Esperanto-verkistoj

1688

Historio > Jarcentoj > 17-a jarcento > 1688 ---- Ĉi tiu jaro estas superjaro komenciĝanta ĵaŭde (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1688 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


-

Naskiĝoj


- 4-a de februaro : MARIVAUX

Mortoj


- ----
1683 | 1684 | 1685 | 1686 | 1687 | 1688 | 1689 | 1690 | 1691 | 1692 | 1693
16-a jarcento - 17-a jarcento - 18-a jarcento
ko:1688년 nb:1688

Charles BAUDELAIRE

Charles Pierre BAUDELAIRE (naskiĝis la 9-an de aprilo 1821 en Parizo - mortis la 31-an de aŭgusto 1867 en Parizo) estis franca poeto. Oni ofte rigardas lin kiel la plej grava franclingva poeto de la 19-a jarcento, eĉ komparata kun Victor HUGO. BAUDELAIRE CHARLES BAUDELAIRE CHARLES ja:シャルル・ボードレール nb:Charles Baudelaire

Henry MOORE

Arto > Skulptarto > Henry MOORE ---- Henry Spencer MOORE (naskiĝis la 30-an de julio, 1898, mortis la 31-an de aŭgusto, 1986), estis mondkonata angla skulptisto. Moore naskiĝis en Castleford, Yorkshire, Anglio. Li fariĝis unu el la plej gravaj skulptistoj kaj estas konata pro grandegaj abstraktaj bronzaj skulptaĵoj. Multe da liaj plej bonaj verkoj troviĝas en unu el du kategorioj; patrino kun infano aŭ kuŝantaj figuroj. Li renkontis Barbara HEPWORTH (poste edzino kaj kunlaboranto) ĉe Leeds Fakultato de Arto. Henry Moore mortis en Much Hadham, Hertfordshire, Anglio en 1986.

Eksteraj ligoj


- [http://www.henry-moore-fdn.co.uk Henry Moore Fonduso]

2002

Historio > Jarcentoj > 21-a jarcento > 2002 ---- Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta je mardo (vidu ĉi tie kalendaron). En la jaro 2002 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj


- 87-a Universala Kongreso de Esperanto en Fortalezo.
- DEGUĈI Kjotaro kaj Evaldo PAULI iĝis honoraj membroj de UEA.
- Oni forlasis Vorlinon; kreitaj planlingvoj Lunio, Inkliŝo, Common Germanic, Proslava, Frionsko, Loneo kaj Aerkanto.
- En la 1-a de januaro: la eŭro fariĝis la sola monunuo de 12 nacioj de la EU.
- Daniel PEARL, usona ĵurnalisto de la Wall Street Journal, estis senkapigita de teroristoj en Pakistano.
- Usono: Prezidento George W. BUSH deklaras Iranon, Irakon kaj Nord-Koreion kiel la akso de kanajloj
- En la 1-a de aprilo: Nederlando kiel unua nacio en la mondo legaligas eŭtanazion.
- Granda skandalo de pederastio inter la katolikaj pastroj en Usono.
- Israelo: Israelo sendas la armeon kontraŭ la urboj de Cisjordanio, post la teroristaj atakoj de memmortigantoj dum Pasko kaj poste.
- Je la 4-a de aprilo: la civila milito en Angolo finfine ĉesas, post la morto de Jonas SAVIMBI. Granda malsato sekvas.
- Francio : aprilo : Jacques CHIRAC estas reelektita prezidento de la Franca Respubliko. Li estas la unua franca prezidento elektita por mandatdaŭro 5-jara (antaŭe : 7-jara).
- Koreio: La 3-a Azia Kongreso de Esperanto en Seulo
- Orienta Timoro: Xanana GUSMÃO gajnas la unuajn prezidentajn elektojn sub aŭspicoj de UNO. Je la 20-a de majo la lando sendependiĝas, enirante kiel membro en UNO.
- Usono: Homoj en Los-Anĝeleso balotos pri apartiĝo de la urbo en maksimume kvar novajn urbojn la 5an de novembro.
- Je la 8-a de julio: Estiĝo de la Afrika Unio, kiu anstataŭis la OAU-on.
- Hans BAKKER honora membro de UEA.
- La germana piloto Michael SCHUMACHER gajnis la mondan ĉampionecon de Formulo Unu.

Naskiĝoj

Mortoj


- 17-a de januaro : Camilo José CELA
- 28-a de januaro : Astrid LINDGREN, Svedio
- 31-a de januaro : Hildegard KNEF, Germanio
- 23-a de marto : Hilda KOŘÍKOVÁ
- 27-a de marto : Billy WILDER, Usono
- 18-a de aprilo : Thor HEYERDAHL,Italio
- 19-a de junio : Vasil STANOVIĈ
- 30-a de junio: Francisco Cândido XAVIER
- 20-a de aŭgusto : Aristóphio ANDRADE ALVES
- 15-a de decembro: Jaroslav DAVID
- Jonas SAVIMBI, estro de la ribelanta UNITA en Angolo
- Himar Al-RASHID
- Nikola ALEKSIEV ----
1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007
20-a jarcento - 21-a jarcento - 22-a jarcento
als:2002 ja:2002年 ko:2002년 ms:2002 simple:2002 th:พ.ศ. 2545 zh-min-nan:2002 nî

1-a de aŭgusto

---- Historio > Tagoj > la 1-a de aŭgusto ---- La 1-a de aŭgusto estas la 213-a tago de la jaro (la 214-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 152 tagoj restas. Je la 1-a de aŭgusto okazis, interalie:

Eventoj


- 1876 : Kolorado fariĝis la 38-a ŝtato de Usono
- 1865 : Unua eldono de La Ĉielo kaj la Infero de Allan KARDEC
- 1937 : Vselovod IVANOV arestita
- 1990 : Irako invadis Kuvajton

Naskiĝoj


- 1744 : Jean Baptiste LAMARCK, sciencisto
- 1819 : Herman MELVILLE, verkisto
- 1883 : Josef SCHMALZL
- 1925 : Ernst JANDL, Aŭstrio

Mortoj


- 1836 : James MADISON
- 1911 : Konrad DUDEN
- 1923 : Warren G. HARDING
- 1934 : Paul von HINDENBURG

Specialaj tagoj kaj festoj


- Benino : Nacia tago ---- Vidu ankaŭ :
- 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30,31
- 31-a de julio | 2-a de aŭgusto
- 1-a de julio | 1-a de septembro
- januaro | februaro | marto | aprilo | majo | junio | julio | aŭgusto | septembro | oktobro | novembro | decembro
- Historio - Tagoj. als:1. August ja:8月1日 ko:8월 1일 simple:August 1 th:1 สิงหาคม

3-a de aŭgusto

---- Historio > Tagoj > la 3-a de aŭgusto ---- La 3-a de aŭgusto estas la 215-a tago de la jaro (la 216-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 150 tagoj restas. Je la 3-a de aŭgusto okazis, interalie:

Eventoj


- 1678 : Robert LASALLE konstruis la unuan ŝipon en Usono, Griffon.
- 1895: BEZERRA de MENESES iĝis prezidanto de Brazila Spiritisma Federacio
- 1914 : Germanio deklaris militon kontraŭ Francio.
- 1916 : Sir Roger CASEMENT

Naskiĝoj


- 1753 : Charles STANHOPE, inventisto de la kalkulilo
- 1867 : Stanley BALDWIN, British Ĉefministro
- 1920 : P.D. JAMES, verkisto
- 1924 : Leon URIS, verkisto
- 1935 : Georgij ŜONIN, kosmonaŭto
- 1946 : Jack STRAW, brita politikisto
- 1950 : Waldemar CIERPINSKI

Mortoj


- 1924 : Joseph CONRAD, verkisto
- 1977 : Episkopo MAKARIOS de Kipro

Specialaj tagoj kaj festoj


- Centr-Afrika Respubliko: Nacia tago ---- Vidu ankaŭ:
- Historio - Tagoj. ja:8月3日 ko:8월 3일 simple:August 3 th:3 สิงหาคม

4-a de aŭgusto

---- Historio > Tagoj > la 4-a de aŭgusto ---- La 4-a de aŭgusto estas la 216-a tago de la jaro (la 217-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 149 tagoj restas. Je la 4-a de aŭgusto okazis, interalie:

Eventoj


- 1693 : Dom PERIGNON inventis ĉampanon.
- 1789 : komence de la Franca revolucio de 1789 tiunokte la Privilegiitaj sociaj ordoj rezignis pri siaj privilegioj.
- 1944 : Anne FRANK estis kaptita.

Naskiĝoj


- 1792 : Percy Bysshe SHELLEY, poeto
- 1859 : Knut HAMSUN, Norvegio, verkisto kaj nobelpremiita pro literaturo en 1920
- 1901 : Louis ARMSTRONG, ĵazmuzikisto
- 1909 : Eva KEMLEIN
- 1912 : Raoul WALLENBERG, sveda diplomato
- 1929 : Yasser ARAFAT

Mortoj


- 1306 : Venceslao la 3-a
- 1753 : Gottfried SILBERMANN
- 1873 : George Armstrong CUSTER, soldato
- 1875 : Hans Christian ANDERSEN, Danio, verkisto
- 1971 : Georg MAURER

Specialaj tagoj kaj festoj


- Burkino : datreveno de la revolucio ---- Vidu ankaŭ :
- 3-a de aŭgusto | 5-a de aŭgusto
- 4-a de julio | 4-a de septembro
- Historio - Tagoj. ja:8月4日 ko:8월 4일 simple:August 4 th:4 สิงหาคม

5-a de aŭgusto

---- Historio > Tagoj > la 5-a de aŭgusto ---- La 5-a de aŭgusto estas la 217-a tago de la jaro (la 218-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 148 tagoj restas. Je la 5-a de aŭgusto okazis, interalie:

Eventoj


- 1915: La Centra Potencoj venkas Varsovion.

Naskiĝoj


- 1802 : Norvegio : Niels Henrik ABEL, matematikisto
- 1813 : Norvegio: Ivar AASEN, iniciatinto de nynorsk
- 1827: Brazilo : Urbo Alagoas : Deodoro da FONSECA
- 1850 : Guy de MAUPASSANT, verkisto
- 1884 : Modesto Eugenio CAROLFI
- 1926 : Per WAHLÖÖ
- 1930 : Usono : Neil ARMSTRONG, astronaŭto

Mortoj


- 1895 : Friedrich ENGELS
- 1962 : Marilyn MONROE, aktorino
- 1964 : Moa MARTINSON
- 1984 : Sir Richard BURTON, aktoro
- 2000 : Sir Alec GUINNESS, aktoro
- Rüdiger EICHHOLZ

Specialaj tagoj kaj festoj


- Burkino : Nacia tago (Tago de sendependiĝo);
- Irlando: Nacia tago ---- Vidu ankaŭ :
- 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30,31
- 4-a de aŭgusto | 6-a de aŭgusto
- 5-a de julio | 5-a de septembro
- januaro | februaro | marto | aprilo | majo | junio | julio | aŭgusto | septembro | oktobro | novembro | decembro
- Historio - Tagoj. ja:8月5日 ko:8월 5일 simple:August 5 th:5 สิงหาคม

6-a de aŭgusto

---- Historio > Tagoj > la 6-a de aŭgusto ---- La 6-a de aŭgusto estas la 218-a tago de la jaro (la 219-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 147 tagoj restas. Je la 6-a de aŭgusto okazis, interalie:

Eventoj


- 1945 : Usono faligis atombombon sur Hiroŝimo, Japanio
- 1962 : Jamajko sendependiĝis

Naskiĝoj


- 1809 : Alfred, Lord TENNYSON, poeto
- 1870 : Josep PRATDESABA
- 1881 : Alexander FLEMING, sciencisto
- 1928 : Andy WARHOL, artisto
- 1928 : Jan KUCERA, verkisto

Mortoj


- 1660 : Diego VELÁZQUEZ, pentristo
-