:: wikimiki.org ::
| Bill GATES |
Bill GATESKomputiko > Bill GATES
----
William Henry GATES, III, pli bone konata kiel Bill GATES [gejts] (naskiĝis la 28-an de oktobro, 1955), estas la kunfondinto (kun Paul ALLEN) de la firmao Mikrosofto.
Li estis unuenaskito kaj nura filo en familio de bonfama juristo el Seattle. Lia patrino ankaŭ okupis altan pozicion en la socio. Li havis du pli junajn fratinojn. En 7-a klaso Bill entuziasmiĝis pri komputiloj kaj revis iĝi profesoro pri matematiko.
Bill kun sia lerneja kunulo Paul ALLEN tiom entuziasmiĝis pri procezo, ke li pasigis tutan tempon antaŭ komputilo. Laŭ vortoj de Allen ili restis en lernejo ĝis la 4-a horo matene kompilante programojn kaj pasigis ripozajn tagojn antaŭ komputilo.
Je aĝo de 15 jaroj Gates kaj Allen iĝis entreprenistoj. Ili skribis programon por regulado de trafiko kaj fondis entreprenon por disvastigo de la programo. La entrepreno nomiĝis "Traf-O-Data" [Tref-O-Dejta]. Ili laborakiris 20 000 dolarojn kaj forlasis lernejon. Aĝe de 17 jaroj Gates jam famiĝis kaj ricevis oferton krei programan staplon por distribuo de energio de digo de Bonnevill.
ja:ビル・ゲイツ
ko:빌 게이츠
ms:Bill Gates
simple:Bill Gates
th:บิลล์ เกตส์
KomputikoKomputiko estas la studado de konstruado, aplikado kaj ecoj de komputiloj (ank komputoro).
Komputiko estas relative nova fako kun radikoj en elektra inĝenierarto, matematiko kaj lingvistiko. Nur dum la lasta triono de la 20-a jarcento ĝi ekestis konsiderata kiel aparta fako kaj disvolvigis siajn proprajn metodojn kaj terminaron.
Komputada leksikono en Esperanto legeblas en la TTT ĉe http://www.esperanto.mv.ru/KompLeks/KOVRILO.html.
Maŝinoj
:$100 Laptop - Amiga - Apple - Atari Portfolio - Basic PC - BeBox - Commodore SX-64 - Compaq Portable - DynaBook - Mac mini - Makintoŝo - NC - Osborne 1 - Palm - Pegasos - PC - PK - PDP-11 - Retilo - Tekokomputilo - Turingilo - VAX - WebPad
:Disko - Koncentrilo - Muso - Modemo - Printilo - procesoro - Skanilo
Programoj
Nocioj
:Buso - CISC - Datumo - Dosiero - Dosierujo - RAID - RISC
:Asembla Komputillingvo - Amiga-E - APL - ASP - BASIC - Brainfuck - C - ColdC - C++ - C# - Delphi - Ejfelo(Eiffel) - Fortran - Haskell - INTERCAL - Ĝavo(Java) - JavaScript - JSP - Lispo(Lisp) - MMIX - Objective C - Pascal - Perl - PHP - Pitono(Python) - Scheme - SQL - Ŝelaj programetoj - Ruby - Tcl - Smalltalk
:AmigaOS - AROS - AtheOS - BeOS - BSD - DOS - eCS - GNU - JavaOS - Linukso - LinxOS - Mac OS - MorphOS - OS/2 - Osborne Sistem One - PalmOS - Plan9 - QNX - Syllable - Unikso - Vindozo - z/OS
Metio
:Artefarita inteligenteco - Bio-komputiko - Datumbazo - Interreto - Komputila grafiko - Lingvokomputiko - Matematika komputiko - Parolsintezo
Temoj kaj laborprocedoj
:Komputika Sekureco - Libera Programaro
:Merise - RUP - UML
Homoj, institucioj
Organizoj
:CELF - DCMI - IEEE - IrDA - W3C
Konkursoj, premioj
Premio Turing
Entreprenistoj
:Andreas BECHTOLSHEIM - Bill GATES - Steve JOBS
Komputikistoj
: Marc ANDREESSEN - Charles BABBAGE - Tim BERNERS-LEE - Alonzo CHURCH - Edsgar DIJKSTRA - Federico FAGGIN - Kurt GÖDEL - Bill JOY - Alan KAY - Stephen KLEENE - Donald KNUTH - Lenna - John McCARTHY - Jay MINER - Marvin MINSKY - Blaise PASCAL - Larry PAGE - Emil POST - Eric RAYMOND - Claude SHANNON - Richard STALLMAN - Ken THOMPSON - Linus TORVALDS - Alan TURING - Niklaus WIRTH - John VON NEUMANN - Phil ZIMMERMAN
Pripensiga kaj instrudona citaĵo:
:"Mi opinias, ke estos mondmerkato por eble kvin komputiloj."
:Thomas WATSON, Prezidanto de firmao IBM en 1943.
Kategorio:Komputiko
ja:計算機科学
28-a de oktobroHistorio > Tagoj > la 28-a de oktobro
----
La 28-a de oktobro estas la 301-a tago de la jaro (la 302-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 64 tagoj restas.
Je la 28-a de oktobro okazis, interalie:
Eventoj
Naskiĝoj
- 1896: Ivan H. KRESTANOV
- 1903: Evelyn WAUGH
- 1909: Francis BACON, pentristo
- 1960: Kim HENRIKSEN, muzikisto por Esperanto Desperado
- 1967: Julia ROBERTS
- 1974: Joaquin PHOENIX
Mortoj
- 1704: Locke
- 1858: Ida PFEIFFER
- 1928: Paul FAST
Specialaj tagoj kaj festoj
----
Vidu ankaŭ:
- Historio - Tagoj.
ja:10月28日
ko:10월 28일
simple:October 28
th:28 ตุลาคม
1955Historio > Jarcentoj > 20-a jarcento > 1955
----
Ĉi tiu jaro estas normala jaro komenciĝanta sabate (ligilo montras kalendaron).
En la jaro 1955 post Kristo okazis, interalie:
Eventoj
- 40-a Universala Kongreso de Esperanto en Bolonio.
- 3-a Landa Kongreso de ELNA.
- Translokiĝo de la Centra Oficejo de UEA el Anglio al Roterdamo.
- Reviviĝo de la Esperanto-movado en Sovetunio
- Eklernis Esperanton: Leopoldo KNOEDT.
- James Cooke BROWN ekkreis Loglanon.
- Kreita Eŭropa lingvo.
- 1-a Kongreso de Interlingvao.
- La argentina piloto Juan Manuel FANGIO gajnis la mondan ĉampionecon de Formulo Unu.
- 1-a de januaro: fondita la unua Kampara Ligo en Brazilo.
- 1-a de januaro: Sudano sendependiĝis.
- 15-a de januaro: Inaugurita la Hidreletrikejo de Paŭlo-Afonso.
- 20-a de marto: sendependenco de Tunizio.
- 5-a de aprilo: Winston CHURCHILL eksiĝis ĉefministro de Britio.
- 15-a de aprilo: komisiono elektas lokon kie estis konstruota Braziljo.
- 15-a de majo: Aŭstrio : Sendependeco unuafoje postmilite ekrekonata.
- 19-a de majo: Aŭstrio deklaris porĉiaman neutralecon.
- 23-a de septembro: Argentino : Juan Domingo PERÓN eksprezidentiĝas pro puĉo.
- Aniĝas al UNO: Albanio, Aŭstrio, Bulgario, Finnlando, Hispanio, Hungario, Irlando, Italio, Jordanio, Kamboĝo, Lanko, Laoso, Libio, Nepalo, Portugalio, Rumanio.
- Japanio : Ekregas LDP.
- Anglio : Liverpool : ekesto de Beatles
- Usono : Aŭtobusa bojkoto en Montgomery, Alabamo, por civilaj rajtoj por nigruloj.
Naskiĝoj
- 18-a de januaro : Kevin COSTNER
- 20-a de januaro : JORGOS
- 9-a de marto : Ornella MUTI
- 11-a de marto : Nina HAGEN
- 19-a de marto : Bruce WILLIS
- 12-a de aŭgusto : Heintje
- Solen'
- Gaston Hoessélo EBOE
Mortoj
- José GARZÓN RUIZ
- Josef BARVÍŘ
- Jan Amos KAJŠ
- 11-a de marto : Alexander FLEMING
- 10-a de aprilo : Pierre TEILHARD DE CHARDIN
- 18-a de aprilo : Albert EINSTEIN
- 12-a de aŭgusto : Svislando : Thomas MANN
- 25-a de aŭgusto : Heinrich SPOERL
- 30-a de septembro : Usono : James DEAN
- 1-a de novembro : Dale CARNEGIE
- 23-a de decembro : Francisco GAVIDIA
----
1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959 | 1960
19-a jarcento - 20-a jarcento - 21-a jarcento
ja:1955年
ko:1955년
simple:1955
th:พ.ศ. 2498
MikrosoftoEkonomio > Komputiloj > Komputila programaro > Firmaoj pri komputila programaro > Microsoft
----
La Mikrosofta Korporacio (Microsoft Corporation [mAjkrosoft karporEjŝn]) estas la plej granda firmao laŭ produktado de komputila programaro tutmonde, sed ne la plej granda pri komputiloj. Ĝia ĉefa ejo situas en 1 Microsoft Way Redmond (antaŭurbo de Seattle), Vaŝingtonio - Usono.
Bill GATES kaj Paul ALLEN fondis la firmaon en 1975 por programi kaj vendi BASIC-programaron.
Kiam IBM preparis novan malgrandan komputilon IBM PC, ĝi bezonis operaciumon. Mikrosofto estis kontaktita, sed ne havis tian produkton. Tamen, Seattle Computers jam havis 86-DOS, kiu estas operaciumo simila al CP/M por procezoroj Intel 8086. Mikrosofto akiris 86-DOS, ŝanĝetis ĝin, kaj konvinkis IBM uzi ĝin kiel "PC-DOS". En la kontrakto IBM ne devigis ekzkluzivecon pri la programo. Poste, kiam Compaq imitis IBM PC, kaj vendis siajn klonojn, Mikrosofto povis kunvendi sian operaciumon MS-DOS, identan al PC-DOS. Tiel Mikrosofto ekkreskegis, igonte Bill Gates la plej riĉa homo en la mondo dum pluraj jaroj.
Aliaj gravaj produktoj de Mikrosofto estis Microsoft Windows, OS/2 (kun IMB), Microsoft Office kaj Internet Explorer.
La sukceso de Mikrosofto en la merkato pri personkomputilaj operaciumoj estis etendita al ceteraj programaraj merkatoj. Tial, la usona ministrejo pri komerco, la Komisio pri Konkuro de Eŭropa Unio, pluraj usonaj federacieroj kaj konkurantaj firmaoj plurfoje akuzis ĉe tribunaloj, ke Mikrosofto fiuzas tiun monopolon kaj batalas kontraŭleĝe la sammerkatajn firmaojn.
Mikrosofto ankaŭ posedas retan enhavejon MSN, TTT-poŝtejon Hotmail kaj televidan novaĵokanalon MSNBC.
Eksteraj TTT-ejoj
[http://microsoft.com/ Oficiala TTT-ejo de Mikrosofto]
ja:マイクロソフト
ko:마이크로소프트
simple:Microsoft
th:ไมโครซอฟท์
zh-min-nan:Microsoft
MatematikoMatematiko (de la greka μαθημα [matema] - scienco, lernado) estas logika dedukta scienco, kiu studas aksiome difinitajn abstraktajn strukturojn (kvanto, formo, aranĝo) uzante simbolan logikon. La specifaj strukturoj de matematiko plejofte originas de natursciencoj, ĝenerale de fiziko, sed matematikistoj difinis ankaŭ aliajn konceptojn por pure internaj bezonoj de ĉi tiu scienco. Matematiko jam penetris tra la tuta moderna vivo: modeli precizajn instrumentojn, evolui novajn teknologiojn kaj komputilojn, konstrui domojn, eĉ baki kukon bezonas aplikon de nombroj, geometrio, mezuro kaj spaco.
Ekzistas du ĉefaj branĉoj de matematiko: pura kaj aplika. La pura matematiko esploras objektojn nur pro la teoria intereso, sed aplika matematiko estigas rimedojn kaj teknikojn por solvi specifajn problemojn de negoco kaj inĝenierado aŭ por pli komplika teoria apliko en scienco.
:Matematiko estas la alfabeto per kiu Dio skribis la mondon. (Galileo Galilei, 1564-1642)
:Matematiko estas pli bone speco de arto.(Takakazu Seki, 1642-1708)
:Matematikon oni povas difini kiel la sciencon, kie oni ne scias pri kio oni parolas, nek ĉu tio, kion oni diras estas vera. (Bertrand RUSSELL, 1872-1970)
----
Primaraj Nocioj
:Aksiomo - Aro - Nombro - Postulato - Teoremo
Ĉefkonceptoj
:Algoritmo - Angulo - Bildigo - Derivaĵo - Diferencialo - Distanco - Distribuo - Ekvacio - Esprimo - Formulo - Fraktalo - Funkcio - Fourier-a analizo - Grafeo - Grupo - Integralo - Kartezia Koordinato - Kvanto - Limeso - Linio - Malderivaĵo - Matrico - Operacio - Parametro - Progresio - Punkto - Regresio - Regulo - Rilato - Serio - Skalaro - Spaco - Strukturo - Surfaco - Tabelo - Termo - Variablo - Vektoro - Vico
Matematikaj Sciencoj
:Algebro - Analitiko - Aritmetiko - Aroteorio - Diskreta Matematiko - Geometrio - Grafeteorio - Kalkulo - Kombinatoriko - Logistiko - Matematika Analizo - Trigonometrio - Matematika Programado - Nombroteorio - Statistiko - Stokastiko - Teorio De Kategorioj - Teorio de Komputado - Teorio de Probabloj - Teorio de Grupoj - Teorio de Ludoj - Teorio de Amasaj Servoj - Topologio
Rilataj Sciencoj
:Cibernetiko - Informadiko - Statistiko - Logiko - Mekaniko
Aliaj Temoj
:Historio de Matematiko - Matematikistoj - Filozofio de matematiko
Organizoj kaj Premioj
:Internacia Matematika Unio - IAdEM - Medalo Fields - Medalo Nevanlinna
----
Esperanto kaj matematiko
La unua Matematika terminaro kaj krestomatio de Bricard aperis en 1905, sed ĝin forte influis ia naturisma pensofluo, kaj pluraj vortoj kiel funcio, fracio, binomjo estis poste anstataŭitaj de aliaj pli lingvokonformaj, kiel funkcio, frakcio, binomo. Posta plurlingva terminaro eldonita en Germanio registris pli uzatan lingvaĵon, kaj havis sintezajn difinojn kaj tradukojn al pluraj lingvoj de la tiama Eŭropa Komunumo. La Matematika vortaro
Esperanta-Ĉeĥa-Germana de Werner eldonita de AIS en 1990 enhavis jam 4000 terminojn kaj estis ĝis 2004 la plej aŭtoritata vortaro ĉi-tema (ekzistis ja, sed sen Esperanto, kvinlingva angla-germana-
franca-rusa-slovaka matematika terminaro kun 25 000 terminoj!). La tute nova PIV2 (2002) kodigis novajn principojn pri scienca
vortfarado, inkluzive la utiligon de sciencaj sufiksoj aŭ
pseŭdosufiksoj; kaj ankaŭ REVO (Reta Vortaro) fariĝis
intertempe aŭtoritata kaj estas ĉiam ĝisdatigata.
Matematika vortaro kaj oklingva leksikono
Matematika vortaro kaj oklingva leksikono. Marc Bavant. Dobrˇichovice: KAVA-PECH, 2003. 231p. ISBN 8085853655. 21cm.
Inĝ. Bavant zorge kaj kritike, sed tre respekte pri jam firmiĝinta tradicio, utiligas ĉiujn antaŭajn spertojn, kaj proponas tute novan verkon: matematikan vortaron kaj 8-lingvan leksikonon. La listigo estas klasika laŭ la alfabeta listo en Esperanto: ĉiu vorto havas laŭvican numeron, informon pri la aŭtoro kiu jam registris ĝin, difinon, eventuale rimarkon pri la konstruo de la vorto mem, kaj tujan tradukon en la germanan, anglan, francan kaj rusan. Al la laŭvica numero resendas la terminaroj en la ĉeĥa, hungara, kaj pola, tiel ke se iu volas scii kiel oni diras angle kaj pole iun koncepton pri kiu li konas la hungaran vorton, li serĉas la hungaran vorton kaj trovas numeron: ĉi numero sendas lin al la E-vorto, ĉe kiu li trovas la anglan tadukon, aŭ, eĉ ne pasante tra la Esperanta vorto, sendas lin al la pola terminaro, kie li trovas la polan tradukon. Se enestus nur tio, la vortaro ne multe distingi¸us de pluraj bonaj diverslingvaj terminaroj ekzistantaj ekster la Emondo. Distingas ĝin tamen la precizeco de la difinoj kaj, por multegaj konceptoj difineblaj tra ekvacioj, la ekvacioj mem, tiel ke la vortaro alprenas la kvalitojn de konciza enciklopedio. En multaj aliaj difinoj aperas ankaŭ helpaj prezentoj de la vorto mem ene de ekzempla frazo, kaj tre interesaj estas la rimarkoj pri la jam ekzistantaj difinoj en aliaj vortaroj, kiuj ofte montras malsamajn nuancojn: tiujn nuancojn Bavant klarigas tre kompetente, ekzemple ĉe kapvortoj dimensio, diskreta, kartezia produto, plursenca funkcio, se citi nur kelkajn. Plurvortan esprimon oni trovas, eble per resendoj, tra ĉiuj unuopaj vortoj, tiel ke ne eblas maltrafi difinon, eĉ se oni aliras ĝin nur tra unu flanko.
La kapvortoj estas pli ol 1300, sed la subkapaj etendas la
tuton al pli ol 2000 esprimoj. La aŭtoro intence ellasis ĉiujn
terminojn, eĉ la bazajn, pri fakoj marĝenaj al matematiko, kiel
statistiko aŭ ludteorio, prave konsiderante, ke por la bazaj
terminoj PIV2 sufiĉas, kaj ke eniro en ĉi tiujn flankajn kampojn
estus transirinta la difinitan taskon. Aparte utilaj kaj taŭge estas la 15 paĝoj de ilustritaj platoj, kie oni tuj havas
unurigarde ĉiujn nomojn de la simboloj de logiko, de la operaciantoj en analitiko, de la diferencialaj operatoroj ktp.
Klaregaj bildoj prezentas ĉiujn matematikajn konceptojn
renkontatajn en la lerneja studado ĝis la unua jarduo de
universitata scienca fako.
La malgrandaj sed klaraj litertipoj kaj la ege zorga tipografia
aspekto de la simboloj estas atuto ŝuldata al la eldonisto,
kiu en 230 paĝoj kuntenas vere grandan verkon, inter la plej
bonaj fakaj vortaroj pri matematiko ekzistantaj surmerkate.
Fierinde, ke ĝi aparte traktas la Esperantajn terminojn.
Kategorio:Esperanto Kategorio:Esperanto-kulturo
Kategorio:Esperanto-movado Kategorio:Enciklopedio de Esperanto
Kategorio:Enciklopedio de Esperanto M
EdE-M
Matematiko. Inter la E-istoj sin trovas proporcie pli da matematikistoj ol da filologoj, kaj en la komenco de la movado preskaŭ ŝajnis, se oni juĝis laŭ la adeptoj, ke E estas ne lingva sed nombra afero. Carlo BOURLET, Briand, Meray, Berdelle, Dombrowski, Saussure, Bricard, Laisant, Th. Rousseau kaj multaj aliaj estis matematikistoj, kiuj sopiras al klareco, simpleco, logikeco. La matematikistoj preskaŭ trovas la idealon en matematika skribmaniero. La pazigrafio, precipe en decimala sistemo, kontentigas eĉ altajn postulojn. Krom tio la matematiko en ĉiu nacio havas nur malgrandan adeptaron, kaj mem la revuoj de la matematikistoj preskaŭ ĉiuj suferas finance pro deficito. Ne estas sen intereso, ke la matematika terminaro de Bricard (1905) estis la unua faka vortaro de la E-istoj. Jam antaŭ la milito aperis kelkaj (eĉ gravaj) mat. verkoj en E (v. IL: n-roj 4629, 4637, 4979, 4980, 4982-4.)
O. SIMON.
Eksteraj Ligoj
- [http://www.math.uu.se/~kiselman/matstat.pdf Proponitaj ŝanĝoj pri matematiko kaj statistiko por la PIV]
- [http://www.geocities.com/matematikistoj/ TTT-ejo de la Internacia Asocio de Esperantistaj Matematikistoj]
als:Mathématiques
ja:数学
ko:수학
ms:Matematik
simple:Mathematics
th:คณิตศาสตร์
阿爾達年表
阿爾達年表 Timeline of Arda，是英國作家約翰·羅納德·瑞爾·托爾金的史詩式奇幻小說系列中的世界年表。
時間未開始之前
- 一如·伊露維塔創造了永恆大殿和埃奴種族。
- 埃奴唱出埃奴的大樂章，大樂章的音符化成現實，成為阿爾達（世界）。最強大的埃奴米爾寇，創造自己的音樂，破壞大樂章，思想開始背叛伊露維塔。
- 伊露維塔在空虛之境中創造了一亞（宇宙），在宇宙中心點燃秘火。
- 許多埃奴進入一亞。
阿爾達創造之後
在維拉時代到太陽紀之間的所有事件未必是精確地標上日期，因為那時維拉沒有特別記錄時間。事件在這樣的情況下，按年代順序放到已知的日期之中。
- 維拉和邁雅在一亞努力勞動，包括維拉光之女神瓦爾妲創作星辰，維拉們在創作完成後進入阿爾達。
- 第一場戰爭開始：米爾寇攻擊其他維拉，表示獨占阿爾達，但被擊退，戰爭打亂大陸的勻稱。
- 1500年，埃奴托卡斯聽見阿爾達的動亂事件，表示助一臂之力，進入阿爾達，成為最後一個進入阿爾達的的維拉，米爾寇在托卡斯的笑聲之下逃走，托卡斯被視為戰鬥之神。
- 維拉重新創作大陸和海洋。
- 1900年，位於中土大陸的兩盞巨燈伊露因和歐爾莫建造完成，為世界提供光源。
- 阿爾達完成創造，維拉定居奧瑪倫島。
- 阿爾達的春天：第一個森林出現，動物被喚醒。
- 米爾寇的間諜，原先跟隨維拉大地之神奧力的索倫，向他報告維拉因為過度勞力而疲乏。
- 3400年，托卡斯和維拉舞蹈女神妮莎舉行婚禮，米爾寇與他的追隨者秘密返回一亞，開始建造要塞烏塔莫。
- 米爾寇開始腐化阿爾達的大地和生靈，把他們變成病弱或怪異。
- 3450年，兩盞巨燈和奧瑪倫島被米爾寇與他的追隨者破壞，阿爾達的春天結束。
- 當維拉追逐米爾寇，米爾寇逃入烏塔莫隱藏。
- 維拉西遷阿門洲，建造佩羅瑞山脈防衛。
- 3500年，維拉植物女神雅凡娜創造雙聖樹。
為使年表一貫性，依然使用維拉時代的紀年，維拉時代4580年之後，多是已經確定了的紀年。
- 3501年，被視為雙樹紀元年。
- 維拉大地之神奧力等不及伊露維塔的孩子出生，自行創作矮人，當矮人的七個祖先製作完成後，被伊露維塔發現，伊露維塔指明奧力創作超越權限，奧力悔過和懇求，結果伊露維塔收矮人為養子，並在首生的孩子甦醒之後才會醒來。奧力妻子維拉植物女神雅凡娜知道事情後焦慮不安，害怕矮人砍伐樹木，要求伊露維塔保護樹木，結果伊露維塔創作樹之牧者，樹人。
- 4500年，維拉們討論雅凡娜和維拉狩獵之神歐羅米從中土大陸帶回的消息，米爾寇建造安格班，托卡斯要求發動戰爭，但是維拉冥王曼督斯表示時期未到，因為伊露維塔的孩子尚未出生，否決托卡斯的提議。
- 瓦爾妲收集雙聖樹之露水，創作星座。
- 瓦爾妲設置米涅爾瑪卡（即現實的獵戶座）和其它星座於天空上。
- 4550年，瓦爾妲完成星座創作，創作星座維拉科卡（意思為「維拉的鐮刀」，即現實的大熊座，北斗七星），對米爾寇挑戰，維拉科卡成為米爾寇厄運難逃的記號。
第一伊露維塔的孩子時代在瓦爾妲創作星座完成開始。
- 4550年，伊露維塔喚醒精靈。
- 邁雅美麗安，離開維林諾，到達中土大陸。
- 4580年，米爾寇發現了精靈甦醒。
- 米爾寇將精靈擄走，扭曲成半獸人和食人妖，矮人的七個祖先中，矮人中第一個被造的都靈一世首先甦醒，建造了摩瑞亞礦坑。
- 4585年，歐羅米發現了精靈。
- 4586年，歐羅米返回維林諾，通知維拉精靈有危險，然後立即前往庫維因恩保護精靈。
- 4590年，維拉為精靈的安全，對米爾寇發動戰爭。
- 4592年，維拉大軍圍困烏塔莫。
- 美麗安定居艾莫斯谷森林，關心貝爾蘭被喚醒的生靈。
- 4599年，烏塔莫攻破，維拉活捉米爾寇，索倫逃脫入安格班，繁殖半獸人和食人妖。
- 4600年，維拉審判米爾寇，米爾寇被判囚禁在曼督斯城堡三百雙聖樹年。
- 4601年，維拉決定邀請精靈居住阿門洲，但維拉大海之神烏歐牟反對，但贊成的維拉比反對的多。
- 4602年，歐羅米帶凡雅族的使者英格威，諾多族的使者芬威，帖勒瑞族的使者埃盧·庭葛進入維林諾視察環境，用以遊說各族的精靈西遷阿門洲。
- 4604年，三族使者返回中土大陸，說服各族的精靈西遷，很多人跟隨他們。
- 4605年，精靈的偉大旅程開始，大部分精靈前往阿門洲，但小部份拒絕，請參見精靈族大分裂。
- 4615年，精靈到達一條巨大的河，那條河後來被命名為安都因河，是為分界中土大陸東西兩面的界河。
- 4615年3月，一小隊帖勒瑞族精靈在藍威（或他的兒子丹耐索）帶領下，放棄西遷之行，定居於安都因河，成為後來的南多精靈。
- 伊露維塔喚醒矮人的七位祖先其餘六人，和第一名樹人。精靈發現樹人，並教他們語言。
- 4625年，凡雅族和諾多族到達貝爾蘭。
- 4628年，帖勒瑞族到達貝爾蘭，但卻流連伊利雅德的巨大森林中，耽擱了行程。
- 4630年，帖勒瑞族之王埃盧·庭葛進入艾莫斯谷森林，遇見美麗安，並愛上了她，結果在子民之中失蹤。
- 4632年，烏歐牟不願意待到埃盧·庭葛被發現，先一步利用伊瑞西亞島運送凡雅族和諾多族到阿門洲，留下帖勒瑞族尋找他們的君王。
- 4633年，凡雅族和諾多族定居在維利瑪附近的提理安城。
- 4640年，凡雅族之王英格威帶同族人遷居維林諾，與維拉之首曼威同住。
- 4642年，雅凡娜送白樹佳拉西理安給諾多族。
- 4649年，烏歐牟返回中土大陸運送帖勒瑞族，但部份帖勒瑞族因為依然找不到埃盧·庭葛而拒絕上伊瑞西亞島，成為後來的辛達族；另一部份的帖勒瑞族因邁雅波濤之神歐希的請求，留在中土大陸，成為法拉斯精靈（海洋精靈），首領是造船者瑟丹。
- 4651年，烏歐牟帶肯上伊瑞西亞島的帖勒瑞族前往阿門洲，他們選埃盧·庭葛的弟弟歐威為王，他們懇求烏歐牟將伊瑞西亞島停泊在艾爾達瑪灣，以便看到中土大陸的星光。
- 4652年，埃盧·庭葛重新在子民中出現，其後定居於多瑞亞斯。
- 芬威和迷瑞爾結婚。
- 4661年，伊瑞西亞島的帖勒瑞族學會做船技術，橫越艾爾達瑪灣到達阿門洲，其後在伊瑞西亞島興建澳闊隆迪港。
- 4665年，凡雅族完全遷離提理安城，留下諾多族，諾多族選芬威為王。
- 4679年，迷瑞爾誕下費諾後死亡。諾多族哲人盧米爾發明了書寫文字，他也是《埃奴的大樂章》作者。
- 矮人建成諾格羅德城和貝磊勾斯特堡。
- 芬威迎娶茵迪絲，誕下芬迪絲。
- 4690年，芬威和茵迪絲之子芬國昐誕生。
- 埃盧·庭葛和美麗安之女露西安誕生。
- 芬威和茵迪絲之女伊迷誕生。
- 法拉斯精靈加入辛達族，成為一份子。
- 4730年，芬威和茵迪絲之子費納芬誕生。
- 芬國昐和伊雅絲之子芬鞏誕生。
- 芬國昐和伊雅絲之子特剛誕生。
- 4750年，諾格羅德城和貝磊勾斯特堡的矮人進入貝爾蘭，與精靈建立貿易關係。費諾發明談格瓦文字。
- 4780年，費納芬迎娶歐威之女伊珥雯。
- 費納芬和伊珥雯之子芬羅德·費拉剛誕生。
- 4850年，南多精靈在丹耐索帶領下到達貝爾蘭，成為歐西瑞安的萊昆第（綠精靈）。
- 費納芬和伊珥雯之女凱蘭崔爾及芬國昐和伊雅絲之女雅瑞希爾誕生。
- 4900年，米爾寇被釋放，獲准以自由人身份居住在維林諾，首先補救自己所作的破壞。維拉和精靈在米爾寇的幫助下獲得重大益處，但暗地裡，米爾寇開始腐化諾多族。
- 4950年，費諾完成精靈寶鑽的創作。
- 4990年，在米爾寇的流言下，費諾和兄弟們幾乎大打出手，因此費諾被逐出圖納。他的父親芬威跟隨他流放到佛密諾斯。維拉找到流言源頭，米爾寇逃亡。
- 4992年，米爾寇出現在費諾在佛密諾斯的家門前，費諾看出他心中所思，喝令他離開。米爾寇其後到達阿門洲荒蕪的南方，說服墜落的邁雅昂哥立安助他一臂之力。
- 4995年，曼威嘗試癒合諾多族的仇隙，在維林諾的節日中召喚費諾到維利瑪。米爾寇和昂哥立安破壞雙聖樹，殺害芬威竊取精靈寶鑽；憤怒的費諾將米爾寇易名魔苟斯。費諾和他的兒子發誓收復精靈寶鑽，大多數諾多族跟隨費諾離去；諾多族同時殺害許多帖勒瑞族，繳獲他們的船，是為第一次殘殺親族。
- 4996年，殘殺親族使曼督斯極度憤怒，他親自在諾多族前出現，向諾多族詛咒，是為曼督斯之詛咒，費納芬感到害怕，返回維林諾。諾多族從此驅逐出阿門洲，維拉在阿門洲海岸設置魔法島嶼，加高佩羅瑞山脈到險峻地步。
- 特剛和埃蘭薇之女，伊綴爾·凱勒布琳朵誕生。
- 4997年，魔苟斯返回安格班，設法奪取貝爾蘭控制權：貝爾蘭發生第一次戰爭；萊昆第之王丹耐索被殺害，法拉斯海港被圍攻。諾多族到達阿門洲和中土大陸連接之處西爾卡瑞西海峽；費諾和兒子們背叛了茵迪絲的兒子，自行航行到中土大陸，然後燒船。諾多族回歸到達中土大陸。魔苟斯得知費諾前來，下令大軍攻打費諾。努因吉利雅斯戰役開始。費諾在安格班門前被炎魔勾斯魔格殺害。
- 維拉創造太陽和月亮。
- 5000年，被遺棄的諾多族在芬國昐帶領下，到達中土大陸。月亮升起。
太陽紀的紀年是以正常的時間來進行，但在維林諾，時間則不易確定。
- 1年，太陽飛船啟航，曆法上視為太陽紀第一紀元元年。同時，伊露維塔於中土大陸極東處的希爾多瑞恩喚醒人類。
- 50年，烏歐牟向兩諾多族王侯特剛和芬羅德·費拉剛報夢，命令他們興建貢多林王國和納國斯隆德王國。
- 65年，芬羅德·費拉剛於法拉斯地區貝松巴和伊葛拉瑞斯特之間的岬角建造寧瑞斯塔（白角塔）。
- 75年，阿格烈瑞伯戰役開始，芬國昐圍困安格班，是為安格班之圍。
- 100年，納國斯隆德王國建立完成，芬羅德·費拉剛從希斯隆遷入納國斯隆德。
- 126年，隱藏王國貢多林建立完成，特剛從內佛瑞斯特秘密遷入貢多林。
- 265年，格勞龍破壞貝爾蘭，但被擊退返回安格班。
- 305年，比歐帶領伊甸人第一家族進入貝爾蘭，芬羅德·費拉剛成為第一個發現人類的精靈。
- 341年，哈達德之子女，哈達爾及哈麗絲誕生。
- 345年，雅瑞希爾及其子梅格林返回貢多林，雅瑞希爾及其丈夫伊奧同年逝世。
- 389年，多爾露明之首領哈索之子哈多誕生。
- 443年，巴拉漢及艾米迪爾之子，貝倫·艾爾哈米昂誕生。
- 445年，歐洛隹斯之子，吉爾加拉德誕生。
- 455年，魔苟斯於班戈拉赫戰役中打破安格班之圍，芬國昐單挑魔苟斯，但戰敗殞落。芬鞏即位成為諾多族最高君王。人類英雄胡爾和胡林被巨鷹之王索隆多帶到隱藏王國貢多林。
- 456年，胡爾和胡林離開隱藏王國貢多林，返回多爾露明。
- 457年，索倫入侵納國斯隆德王國領地西瑞安島，守衛的歐洛隹斯逃回納國斯隆德，索倫將之易名堝惑斯島（狼人之島）。
- 461年，巴拉漢與十二名同伴逃避魔苟斯追殺，最後只有巴拉漢之子貝倫生還。
- 462年，在命運安排下，貝倫成功越過美麗安設下的異空間美麗安環帶，進入黑暗精靈的多瑞亞斯王國。
- 463年，胡林和莫玟之子，圖林·圖倫拔誕生。貝倫遇見埃盧·庭葛和美麗安之女露西安。
- 465年，凱勒鞏和庫路芬經過納國斯隆德王國，進入辛姆拉德。
- 468年，芬羅德·費拉剛和貝倫被監禁在堝惑斯島，芬羅德·費拉剛被狼人殺害，但露西安和胡安擊敗索倫，救出貝倫。
- 469年，貝倫和露西安繼續尋找精靈寶鑽的旅程。貝倫死去，露西安悲哀過度而死，靈魂去到曼督斯的廳堂，露西安懇求曼督斯，結果露西安放棄精靈的永生，與貝倫在原先的肉身上重生，但美麗安讀到露西安的命運，悲哀的離去，其後兩人遷居歐西瑞安的嘉蘭島，那裡後來被稱斐恩·伊·古伊納地區，生與死之地。
- 471年，尼南斯·阿農迪亞德戰役爆發，芬鞏殞落，胡爾於西瑞安通道被殺，胡林被魔苟斯擄走，胡林公開蔑視譏笑他，結果魔苟斯詛咒胡林和莫玟，以及他們的子子孫孫。
- 472年，法拉斯地區貝松巴和伊葛拉瑞斯特被圍攻，化成廢墟，造船者瑟丹及百姓逃到巴拉爾島。
- 473年，胡林和莫玟之女妮諾爾·奈妮爾誕生。瑞安逝世。
- 475年，貝倫和露西安之子，迪歐·埃盧希爾於嘉蘭島誕生。
- 494年，自安格班逃出的葛溫多遇見圖林，圖林成為納國斯隆德王國的大將摩米吉爾，「黑劍」的意思。
- 495年，烏歐牟於內佛瑞斯特現身，召見圖爾，命令圖爾進入隱藏王國貢多林警告特剛曼督斯之詛咒將快應驗。
- 497年，迪歐迎娶寧羅絲。
- 498年，圖林於貝西爾殺死格勞龍，圖林和妮諾爾自盡而死。
- 499年，魔苟斯假裝仁慈，釋放胡林，但暗中監視胡林所到之處。胡林去到環抱山脈，找不到隱藏王國貢多林，但使魔苟斯猜測到貢多林的大致位置。胡林去到貝西爾，他兒女自盡身亡之處，在圖林和妮諾爾墓前見到莫玟，莫玟逝世，葬於子女墓旁。後來胡林來到納國斯隆德廢墟，找到諾格萊迷爾項鍊。在他經過多瑞亞斯王國之時，被埃盧·庭葛接見，胡林辱罵他，將諾格萊迷爾項鍊丟在他面前，表示是他照顧自己妻兒的禮物，美麗安告知胡林所有真相。同年，埃盧·庭葛被貝磊勾斯特堡的矮人殺死，貝倫、萊昆第、樹人擊退了矮人，美麗安悲哀地返回維林諾，美麗安環帶消失。露西安佩帶精靈寶鑽，迪歐成為多瑞亞斯之王。
- 500年，迪歐和寧羅絲之女，愛爾溫誕生。
- 502年，貝倫和露西安被精靈寶鑽耗盡力量，雙雙離世。迪歐繼承精靈寶鑽。胡林跳下西邊大海自盡身亡。
- 505年，第二次殘殺親族事件發生，費諾的兒子為精靈寶鑽攻擊多瑞亞斯，迪歐和寧羅絲及兒子死去。但迪歐也殺死了費諾七子中的凱勒鞏、庫路芬和卡蘭希爾。愛爾溫帶住精靈寶鑽逃到西瑞安河口。
- 511年，梅格林向魔苟斯告知隱藏王國貢多林所在之處，貢多林陷落，特剛殞落。葛羅芬戴爾力戰而亡，勾斯魔格和艾克希里昂同歸於盡。圖爾和伊綴爾·凱勒布琳朵帶住貢多林遺民逃到西瑞安河口。
戰爭
第一紀元
第二紀元
第三紀元
其他列表
真正發生過的事情年表
第六紀元及第七紀元
注釋
外部鏈接
參見
- 魔戒
- 精靈寶鑽
Category:托爾金作品
ja:アルダの年表
Hotel Genoa tekst penisy wycieczki szkolne tani sylwester
|
|
|
| :: RELATED NEWS :: |
|
Tweelingenparadox
De tweelingenparadox of tweelingparadox is een gedachte-experiment in de speciale relativiteitstheorie (SR). Een van twee tweelingbroers maakt een lange ruimtereis, terwijl de andere op aarde blijft. Wanneer de reiziger terug aankomt op aarde, blijkt hij jonger te zijn dan zijn tweelingbroer, die op aarde is gebleven.
Dit resultaat, de tijdsdilatatie van bewegende klokken, wordt voorspeld door de SR. Tijddilatatie is ex
|
Gewone melkdistel
Alle soorten van het geslacht Sonchus zijn rijk aan wit melksap. Vandaar de naam melkdistel. Het gedeelte van de naam 'distel' komt van de getande en stekelige bladeren, zoals bij een distel. De melkdistel is verwant aan de wilde sla (Lactuca). Het verspreidingsgebied omvat Eurasië en Noord-Afrika.
Tot dit geslacht behoren de Moerasmelkdistel, de Akkermelkdistel, de Ruwe melkdistel en de Gewone melkdistel
|
Michail Froenze
Michail Vasiljevitsj Froenze (Pisjpek, 2 februari 1885 – Moskou, 31 oktober 1925), was een Sovjet-Russisch militair. Hij stamde uit een Groot-Russische familie die in Turkestan woonde. In
|
Jan van Gent
:Dit artikel gaat over de historische persoon Jan van Gent. De naam van de gelijknamige vogel wordt gespeld als jan-van-gent.
----
Jan van Gent (Engels: John of Gaunt; Gent maart 1340 - Londen 3 februari 1399) was de vierde zoon van koning Het Klooster van Osios (of Hosios) Loukas is in architectonisch opzicht een der mooiste Byzantijnse bouwwerken van Griekenland.
Het klooster bevindt zich in de nomos Viotia (= Boeotië), een tiental km zuidoostwaarts van de hoofdweg
|
Tweelingen paradox
De tweelingenparadox of tweelingparadox is een gedachte-experiment in de speciale relativiteitstheorie (SR). Een van twee tweelingbroers maakt een lange ruimtereis, terwijl de andere op aarde blijft. Wanneer de reiziger terug aankomt op aarde, blijkt hij jonger te zijn dan zijn tweelingbroer, die op aarde is gebleven.
Dit resultaat, de tijdsdilatatie van bewegende klokken, wordt voorspeld door de SR. Tijddilatatie is ex
|
Froenze
Michail Vasiljevitsj Froenze (Pisjpek, 2 februari 1885 – Moskou, 31 oktober 1925), was een Sovjet-Russisch militair. Hij stamde uit een Groot-Russische familie die in Turkestan woonde. In
|
|
