Historio > Mezopotamio > Kasitoj
----
Antikva popolo en sud-okcidenta Azio, kiu estas konata pro la establo de dinastio, reganta Babilonion dum 450 jaroj, komencante de 1600 a.K. Multo estas nekonata pri Kasitoj, pri ilia kulturo kaj origino. Tamen, oni konsideras, ke ili venis en Mezopotamio de Zagros-montaro (moderna Irano). En la komenco de sia apero en Mezopotamio, Kasitoj fondis Dar Kurizgalu kiel sia ĉefurbo, je 150 km norde de Babilono. Oni pensas, ke ilia socio estia feŭda.
La ĉevalo estis sankta animalo de Kasitoj kaj probable ili enkondukis ĝin en Mezopotamio. Ekzistas malmulte da informoj pri ilia arto kaj arkitekturo, kiu estis specife Kasita. Plimulto, kion ili konstruadis, estis babilonstila.
Historio
- 18-a jc - Kasitoj provis penetri Babilonion, sed estis forpelitaj. Ili direktas sin instaliĝi en Mezopotamio, norde de Babiloniaj bordoj.
- Mezo de 18-a jc - Gandaŝ fariĝis la unua reĝo de Kasitoj.
- 1600 - Kasitoj konkeras Babilonion kaj ilia reĝo fariĝas reganto de Babilonio. De tiu tempo, dum 400 jaroj Kasitoj dominas ĉi tie.
- 1160 - Elamanoj konkeras Babilonion, kio signifas finon de Kasita dinastio.
Kategorio:Etnoj
Historio
La historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitajinformoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio.
(NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.)
----
:Historio de Scienco kaj Teknologio
Historio > Mezopotamio > Babilonio > Babilono
----
Antikva urbo, situanta ĉe la orienta bordo de Eŭfrato, estis ĉefurbo de Babilonio en 2-a kaj 1-a jarmiloj a.K. Ĝi estis fama pro siaj muregoj, sia zigurato kaj la pendĝardenoj. La ruinoj de Babilono estis malkovritaj 90 km-ojn sude de la moderna Bagdado en Irako.
La ĉefa fundamento por la Babilona ekonomio estis komercvojoj inter Persa Golfo kaj Mediteraneo, same kiel la evoluinta agrokulturo de la Eŭfrata valo. Babilono estas konata laŭ sia amplekso kaj arkitekturo de la periodo de Nebukadnecaro 2-a, en la 6-a a.K., kiu kovris areon ĉ. 10 kv.km kaj estis la plej granda urbo de la mondo.
Babilona zigurato, plej probable, estis la bazo por la biblia legendo pri la Babela Turo. Ziguratoj estis templo-turoj, tre impresaj konstruaĵoj de sia tempo, kiuj superis 50 metrojn en alteco. La alia konata arkitekturaĵo de Babilono estas la Pendĝardenoj de Semiramisa, kiuj estas unu el la sep mirindaĵoj de la antikva mondo.
Historio de la urbo
- 2200 a.K. - Babilono estis urbo de templo.
- 2050 - Babilono estas parto de la ŝtato, regata de la urbo Ur.
- 1894 - Babilono fariĝas sendependa urbo-ŝtato, sub la amorea reĝo Sumu-abum.
- 1792-1750 - Regno de Hamurabo, kiu etendis de Persa Golfo al Mediteraneo.
- 1595 - Babilono estis kaptita de Hititoj.
- 1590 - Babilono estis kaptita de Kasitoj. Sub ilia regado, Babilono fariĝas ĉefurbo, administracia kaj religia centro de Babilonio.
- 1158 - La urbo estis kaptita de Elamanoj.
- 730- Babilono kaj Babilonio falas pro la Asirianoj, kaj fariĝas provinco de Asiria Imperio.
- 689 - Reĝo Sennacherib de Asirio detruis Babilonon.
- 675 - Babilono estis restarigita de Asiria reĝo Esarhaddon.
- 625 - Babilono estis kaptita de Ĥaldeoj.
- 605-562 - Regno de Nebukadnecaro 2-a, kiu vastigis Babilonian Regnon en Palestino kaj Sirio. Dum lia regado, novaj temploj kaj placoj estis konstruitaj, ankaŭ muroj kaj pordoj.
- 539 - Babilono estis konkerita de Persa reĝo Ciro la Granda, kaj fariĝis provincurbo de Persa Imperio. Baldaŭ ĝi estiĝis rezidejo de Persaj reĝidoj.
- 482 - Pro loka ribelo, Persa reĝo Kserkso 1-a detruis kelkajn gravajn religiajn konstruaĵojn de Babilono.
- 330 - Okupis Aleksandro la Granda, sed liaj planoj redoni al la urbo ĝian iaman gloron, ne efektiviĝis pro lia morto.
- 312 - Babilono estis kaptita de Seleŭkidoj, kiuj igis ĝin sia ĉefurbo.
- 290 - Babilono ne plu estas ĉefurbo, ĉar nova urbo Seleŭcio anstataŭas ĝin. Tio signifis la finan regreson de Babilono.
Religio > Rastafarianismo > Babilono
----
En la religio Rastafarianismo, Babilono estas la subprema strukturo de potenco, kiu laŭ la kredantoj respondecas pri ilia restado en malriĉeco kaj povreco dum generacioj. La termino estas ofte uzata kun la signifo ke blankuloj estas la supremantoj, kvankam ĉi tio ne ĉiam validas.
ja:バビロン
Elamo
Elamo provinco estas uno de la plej antikvaj regnoj de Irano situas en la okcidento de ĉi tiu lando.
La loĝantoj de Elamo provinco parolas dialekton de kurda lingvo.
----
Historio > Civilizoj > Elamo
Civilizoj
Elamo estis antikva regno en sud-okcidento de moderna Irano, oriente de Tigriso kaj norde de Persa Golfo. Por antikvuloj ĝi estis konata kiel 'huwaja' (perse), 'elimais' (greke), 'elam' (hebree), mem elamanoj ĝin nomis 'haltamtu'. Al Elamo apartenis kvar urboj: Awan, Anshan, Simash kaj Susa (Suzo), la ĉefurbo. Nuntempe la regiono nomiĝas Ĥuzestano, kaj troviĝas en Irano, ankaŭ Elamo estas nomo de provinco de tiu lando, pli norde.
Elamo estas konata per ĝia matrilinia sistemo de heredsinsekvo. Kulture, Elamo estis malpli sukcesa, ol ĝiaj najbaroj - Sumero kaj Babilonio kaj multon importadis de ili. Ekzemple, la skribo estis prenita de sumeranoj, arkitekturo de babilonianoj. Ekzistas malmulte da literaturaĵoj de Elamo kaj nenio estas konata de ilia religio.
Elama lingvo estas malbone pristudita de sciencistoj, sed ĝi neniel rilatas al sumera, semida kaj hindeŭropaj lingvoj, kaj nenia moderna lingvo originas de ĝi. Kelkaj fakuloj provis kunligi ĝin kun la Dravida lingvaro. Antaŭ 3000 jaroj Elamanoj kreis duonpiktografan skribsistemon, nomita Proto-Elama. Pli poste kojnoskribo estis enkondukita.
Dum longaj tempintervaloj nenio aŭdeblis pri Elama historio, ĝia situo kaj statuso.
Historio de Elamo
- 6-a jarmilo a.K.: Unuaj spuroj de civilizacio - la teritorio de Elamo estis unu el antikvaj centroj de monda civilizo.
- pr. - 2700: datoj pri la unuaj konitaj reĝoj de Elamo
- 22-a jarcento a.K. Elamo estas sub kontrolo de Ur.
- ĉ. - 2000 : Elamo estas forta regno, kiu konkeris kaj ruinigis Sumeran urbon Ur.
- ĉ. - 1600: Oni kredas, ke Kasitoj, kiu kaptis Babilonion, ankaŭ detruis Elamon.
- ĉ. - 1160: Dum la regado de reĝo Shutruk-Nahhunte, Elamo plifortigas kaj forpelas Kasitojn. Kreiĝas unua Elama Imperio, kiu ekzistis nelonge.
- ĉ. - 1120: Suzo kaj Elamo estis invadita de babilona reĝo Nabuko 1-a. Tio kondukas al la falo de Elama Imperio.
- ĉ.- 750: La nova Elama reĝlando stariĝas, sed ĝi ne estis tiel forta, kiel antaŭa. Ĝin ofte minacis Asirio.
- 645 - Elamo estis konkerita de Asirio kaj aneksita. Post tio Elamo neniam sukcesis restariĝi kaj ĝia plia historio ests ligita kun Medio kaj Persio.
- ĉ. - 320: plejlastaj surskriboj en la elama lingvo.
Wildstorm
La Wildstorm o per esteso Wildstorm Productions, è una casa editrice di fumettistatunitense fondata da Jim Lee nel 1991 come studios interno dell'Image Comics, una casa editrice indipendente creata da alcuni famosi autori con l'intenzione di gestire personaggi autoprodotti.
I primi titoli lanciati da Lee come Wildcats e Gen 13 (disegnata da J. Scott Campbell uno dei tanti disegnatori lanciati dalla fucina di Lee) diventano subito dei best-seller scavalcando testate storiche di Marvel e DC. Sull'onda del successo lancia altri titoli come Storwatch, Deathblow e Wetwork's disegnata da Whilce Portacio.
Successivamente la casa editrice comincia a diversificare le proprie produzioni con la Homage Comics dedicata a prodotti più raffinati e la Cliffhanger altra sottoetichetta dedicata ai nuovi talenti del fumetto statunitense (come Madureira e Ramos).
Nel 1998 la Wildstorm viene venduta alla DC Comics e sotto l'egida della casa editrice di Superman escono titoli innovativi come Planetary di Warren Ellis e John Cassaday e Authority di Ellis e Bryan Hitch.
Viene inoltre lanciata la linea ABC (America's Best Comics) di Alan Moore, un universo fumettistico totalmente gestito e creato dall'autore inglese.
Nel corso del tempo la Wildstorm è riuscita a produrre fumetti adatti sia per un pubblico di adolescenti amanti della fiction supereroica, sia a produrre opere più mature e complesse, realizzate da alcuni dei più quotati sceneggiatori sulla piazza come Ellis, Garth Ennis, Scott Lobdell, Joe Casey, Andy Diggle e altri ancora.
America's Best Comics
Idrija
Idria (in slovenoIdrija, in tedescoHidria) è un comune di 11.990 abitanti della Slovenia occidentale.
È nota per le sue miniere di mercurio (oggi non più attive), e per la produzione di pizzi. Il mercurio vi venne scoperto nel 1497, e l'estrazione venne messa in mani g
Nova Gorica
Nova Gorica (pop. 35.640) è una città della Slovenia.
Nuova Gorizia (in slovenoNova Gorica, pronunciato nova gorìza) è la controparte slovena di Gorizia, città posta sul confine tra Italia e Slovenia. Le due città sono separate dalla frontiera e da un tratto di terreno inferiore al chilometro. Sono comunque molto diverse, essendo la slovena più recente e con un'aria di "nuovo", proprio come nel nome. La conoscenza d