Flago kaj blazono de Kubo, rimarku en la blazono uzon de Friga ĉapo kiel simbolo de liberiĝo (same en tiuj de Kolombio kaj Argentino).
Kubo (hispanlingve Cuba) estas lando (insularo, arkipelago)
en Kariba Maro, la plej granda el Antiloj.
Heredaĵo: malnova Havano kaj ĝiaj fortifikaĵoj, urbo Trinidad.
Valuto: Kuba peso (CUP)kaj kubaj konverteblaj pesoj(CUC) ambaŭ monunuoj estas uzataj por landanoj kaj esterlandanoj,ĝi egalvaloras 1,10 usonan dolaron.
Devizo: "Esti kleraj por esti liberaj."(Hispane: "Ser cultos para ser libres." José MARTÍ)
- Formoj de leĝa kaj mastrumstrukturoj:
- Ŝtataj bienoj
- UBPC (Unuiĝoj bazaj de kunlaboreca produktado)
- CCS (Kooperativoj de sevoj kaj kredito)
- CPA (kooperativoj de agrikultura produktado)
- Privataj etbienuloj.
Historio
Malkovro kaj kolonia epoko
Sendependiga ribelo kaj usona interveno
kastrisma revolucio
Ekonomia krizo post 1990 kaj ties supero
Ĝis 1990 Agrikulturo de Kubo estis fokusita sur unukultivado de sukero por eksportado al Komunismaj landoj, sed 60% de la necesa manĝo estis importita. La agrikulturo estis intensa agrikulturo dependanta de agrotoksaĵoj, ĥamiaj grundnotrado, ktp, ĉiuj importitaj el Sovetio. Kaj ĝenerale la tuta ekonomio estis dependanta de Sovetio. Post 1990 disfalas la komunista regimo de Sovetio, cetere la ekonomia blokado trudata de Usono pli severigis. Tial severa krizo batis Kubon. kaj la nutrado devis esti porcionita, kaj ege malkreskis.
- Reformoj
- En mastrumado de grundo:
- En pkultivadmetodoj
- Rezultoj
- Kubo kiel monda centro de esploro pri ekologia agrikulturo kaj bioteĥnologio
pluigenda
Sansituacio, kaj iniciatoj
- Kubo estas internacie agnoskita pro ties escepte bonaj (rilate la kompareblaj landoj kaj la mona riĉeco de la lando) prisanaj statistikoj. La prisana zorgado kaj stato de la la kubaj loĝantoj estas kompareblaj al tiuj en riĉaj landoj kaj draste pli altaj ol en aliaj kompareblaj tropikamerikaj landoj. Nome:
pluigenda
- La interamerika lernejo pri medicino de Havano: kreita en 1998, ĝia celo estas liveri senpagan kuracistan kapabligon al nepagipovaj studentoj el ĉiuj landoj de Latinameriko (kaj eĉ el kelkaj malriĉaj tavoloj en Usono). GNun estas 9 600 studentoj en ĝi, el 19 amerikaj landoj (inkluzive 65 el Usono) kaj 4 afrikaj.
Homaj rajtoj
Kubo daŭre persekutas disidentojn, kaj la mortpuno estas ankoraŭ ekzekutata en Kubo. Ne ekzistas sendependa advokataro.
La 16an julio 1997 kvar aŭtoroj de la dokumento La patria es de todos (la patrio apartenas al ĉiuj) estis arestitaj kaj multaj el ili kondamnitaj al multjaraj malliberejaj punoj. Osvaldo Payá kaj aliaj pacemaj batalantoj por civitanaj rajtoj subtenas la t.n. projekton „Varela“ proyecto Varela kolektinte 25.000 subskribojn por ŝanĝo de konstitucio, ĉar la ekzistinta konstitucio permesis ŝanĝon de konstitucio kun 10.000 subskriboj.
Dum junio 2003 - 98% de elektantoj voĉdonis por ŝanĝo de la konstitucio, en kiu socialismo kiel ŝtatformo estis fiksita en la nuna konstitucio. Tamen, la voĉdono estis tute maldemokratia. Tiu plebiscito estis devigita per la kubana registaro kaj estas konsiderata kiel reago al la projekto „Varela“. La balotrezultato de 98% eksplikiĝas per nedirekta balotdevigo. En kazo de ne-partopreno en la elektoj, kubanoj devas atendi malavantaĝojn kaj eĉ sankciojn. Elekto-obzervantoj ne estas allasitaj.
Kontraste al la tre malbona stato de la politikaj kaj civitanaj rajtoj, menciindas ke kelkaj el la ekonomiaj kaj socialaj homaj rajtoj estas sekvataj pli ol en multaj aliaj samregionaj landoj. Ekzemple, la edukado kaj la sansistemo por la ĝenerala publiko estas pli bonaj en Kubo ol en ĉiuj aliaj latinamerikaj landoj.
La grandegaj subvencioj por la sansistemo kaj aliaj prestoj en Kubo estas kompensitaj en la ŝtata budĝeto inter alie per la salajropolitiko. La averaĝa monata salajro estas 250 kubanaj pesoj (ĉirkaŭ €10) La edukado- kaj sanosistemoj apartenas al la t.n. atingaĵoj de la revolucio, kiujn la interna disedenteco taksas kritike (en la hispana) http://www.cubdest.org/0012/cmitlogr.html
Medioj
Kiel konsekvenco de antaŭa stato, antau 1959 kiam la kubaj amasmedioj apartenis al grandaj inform-monopoloj je la servo de kapitalo, unu el la ĉefaj decidoj de la nova revolucia registaro estis naciigi la amasmediojn tial ke de tiam ili apartenas al la ŝtato laŭ la konstitucio de 1976, ĉap.VI, art. 52. kaj konfirmita en 1992. Konsekvence la komunista partio de Kubo posedas striktan monopolon pri informado. La centra organo de la komunisma partio estas la ĉiutaga gazeto Granma.Ekzistas pluraj naciaj gazetoj de la laboristoj, junularo kaj provincaj. Ankau la nacia televidkanalo kun kvar tutlandaj kanaloj el kiuj du estas edukaj ofertas plurajn edukajn kaj didaktikajn programojn. Eksterlande oni konsideras kiel kontraŭpezan la hispanlingva stacio Radio Martí el Usono, ret-ĵurnaloj kiel Cubanet [http://www.cubanet.org/], kiuj ricevas jare kelkajn milionojn da dolaroj el la usona kongreso kiel parto de la politika konflikto kiu markas la ambaŭlandajn rilatojn. Kutime pluraj gazetoj kaj agentejoj el eksterlando http://www.abyznewslinks.com/cuba.htm, raportas preskaŭ senescepte kritike kaj pri apartaj temoj je politika intereso pri Kubo kaj ties registaro.Agentejoj kiel CNN kaj BBC havas raportejojn konstantan en Havano.
- [http://www.cubadebate.cu/ Cubadebate (hispane)]
- [http://www.cubanet.org/ hispanlingve novaĵgazeto kontraŭkomunisma] Cubanet
- [http://www.martinoticias.com/ hispanlingve organo de la kontraŭkomunismaj] Radio TV Martí
- [http://www.cubasource.org/index_e.asp - anglalingve idem angle]
- [http://www.rebelion.org/seccion.php?id=14 novaĵoj el favora vidpunkto (hispane)]
- [http://www.ain.cubaweb.cu/idioma/esperanto/principalesperanto.htm Kuba ŝtata novaĵagentejo en Esperanto] kubana ŝtata kontraŭpropagando en Esperanto
- [http://www.travel-impressions.de/cuba/cuba_mix/waves.htm Kubo Fotos]
- [http://www.rebelion.org/noticia.php?id=14858 pri la agrikultura krizo kaj nova provo de ekologia agrikulturo
ktp]
Kategorio:Kuboja:キューバko:쿠바ms:Cubasimple:Cuba
----
Geografio (geγη "tero", grapheinγραφειν "priskribi") estas scienco, kiu pristudas geografian medion de la Tero, ĝian strukturon kaj dinamikon, influon kaj distribuon de ĝiaj komponentoj en la spaco.
Ĉefceloj de la geografio estas eltrovo de manieroj de racia teritoria organizo de la socio kaj naturekspluatado, kreado de fundamentoj por strategio de ekologie sendanĝera evoluo de la socio. Gravaj objektoj de geografiaj esploroj estas interagoj de la homo kaj la naturo, regularo de dislokigo kaj influo de la komponentoj de geografia medio en loka, regiona, nacia, kontinenta, oceana kaj globala niveloj.
La mondpartoj: Ameriko - Azio - Eŭropo - Afriko - Oceanio - Antarkto
----
La friga ĉapo estas konus-forma ĉapo, kies vertico mole refalas antaŭen, tiel nomita ĉar ĝi estis surmetita de la loĝantoj de Frigio, antikva popolo en Malgranda Azio. En la pentraĵoj sur la helenaj vazoj la friga ĉapo signas la trojanojn.
En la antikva Romio, la sklavoj, kiuj estis liberigitaj de siaj mastroj, devis surhavi tiun ĉapon dum la liberigo. Tial ĝi estis poste rigardita kiel simbolon de liberiĝo kvankam tion postulis la romia leĝo kiel signo ne tiom pri liberigo, kiom pri antaŭa sklaveco. Oni ekfaris ĝin por ke la liberigitoj, ankoraŭ 'makulita' de sia devena statuso, ne povu pretendi al la samaj honoroj ol la deorigine liberaj.
La friga ĉapo estis unue abunde uzita dum la Franca Revolucio de 1789. Estis periodo de ĝi kiam ĉiuj devis nepre surhavi tion surkape, tiuj, kiuj ne faris tiel, estis suspektitaj pro malbona revoluciismo.
Poste ĝi estis uzata de ĉiuj respublikaj reĝimoj de Francio. La virino, kiu simbolas la franca respubliko, t.e. Marianne, surhavas frigan ĉapon.
Poste, la friga ĉapo estis ankaŭ uzata sur la naciaj blazonoj de Argentino, Kubo kaj Kolombio. Ankaŭ, en Usono la subŝtato Nov-Ĵerzejo.
Nacilingvoj: La hispana lingvo estas plejofte uzata. Eblas trovi personojn parolantajn aliajn eŭropajn lingvojn, ĉefe italan kaj germanan, Restas malmultaj parolantoj de indianaj lingvoj, ĉefe: keĉua (900 000 parolantoj), mapudunguna (40 000), amuzgoa (27 000), chatinoa (21 000).
Historio: En 1816 akiris sendependecon de Hispanio. Juan PERÓN estis prezidanto 1946-1955 kaj 1973-1974. En 1976 okazis milita renverso kontraŭ la prezidantino Isabel Peron, la tria edzino de Peron. En la postaj jaroj, multaj homoj "malaperis", verŝajne kaŝe murditaj de la registaro. En 1982 partoprenis en la Falklanda milito kontraŭ Britio. En 1989 Argentino suferis pro hiperinflacio kaj denove en 2002. Pro grandaj eksterlandaj ŝuldoj kaj registaro malŝparema, la ekonomio estas tre nestabila. Inter 1991-2001, la peso estis ligita al la usona dolaro, sed la ŝuldoj de la registaro kreskis tro kaj en decembro 2001 la ligo al la dolaro rompiĝis, kaj la ekonomio disfalis.
Heredaĵo: Naciaj parkoj de Iguazu kaj Los Glaciares.
rightrightright]
D-ro Fidel Alejandro CASTRO RUZ [fiDEL aleĤANdro KAStro rus] (naskiĝis la 13-an de Aŭgusto, 1926) estas la ŝtatestro de Kubo.
Kiel juna revoluciisto Castro faligis la diktaturon de Fulgencio BATISTA kune kun sia frato Raúl CASTRO kaj la argentinano Ernesto Che GUEVARA. Li fariĝis ĉefministro de Kubo la 16-an de Februaro, 1959 kaj estas la prezidento de la KubaRespubliko ekde l
/a 3-an de Decembro, 1976. Komence Usono aprobis la novan registaron, sed baldaŭ estiĝis malkonsento inter la du registaroj pro la eksproprietigado de proprieto de grandaj usonaj korporacioj (ĉefe United Fruit). Post renkontiĝo kun la vicprezidento de Usono Richard NIXON tiu diris ke Castro estas "naiva" sed ne necese komunisto.
Post kiam Castro signis kontrakton kun Sovetunio por aĉeti petrolon, la rilatoj inter Usono kaj Kubo pli kaj pli malboniĝis, ĝis kiam Usono rompis la diplomatiajn rilatojn inter la du landoj. Tial Castro sin turnis pli kaj pli al Sovjetunio, kaj ekde tiam la okcidentaj landoj nomas lian registaron komunista, kvankam ĝi vere praktikas tre alian formon de socialimo ol la tiama Sovetunio.
Castro enkondukis kampanjon por alfabetigi la kuban loĝantaron, kaj ege sukcesis, tiel ke nuntempe la loĝantaro de Kubo estas la plej multe alfabetigita en la tuta Latinameriko.
Ankaŭ en la kampo kuracista li sukcesis. Kubo havas plej elstare malalta mortokvoto en Latinameriko, tiom bona kiom tiu de riĉa lando, kaj nun eĉ ricevas malsanulojn el aliaj landoj aŭ sendas kuracistojn helpe al apudaj landoj.
Privata vivo
Li havas nur unu filon, kun Mirta DÍAZ-BALART, naskitan la 1-an de septembro 1949, kaj nomitan Fidel same kiel sia patro.
<1> Historie, en la Romia regno oni donis la titolon
municipo (latinemunicipium)
al urboj, kiuj konservis sian propran juron,
sed kies anoj posedis la romian civitanecon.
<2> Municipo estas distrikto, urbo aŭ komunumo,
kiun oni konsideras kiel relative memstaran aŭ eĉ
sendependan administran unuon,
kiu do sur loka aŭ regiona nivelo havas pli da memstareco
ol ordinaraj urboj.
Havano
Geografio > Ameriko > Kubo > Havano < Urbo
----
Havano (hispane: La Habana; malofte plennome: San Cristóbal de la Habana) estas la ĉefurbo de Kubo.
Historio
En la jaro 1515 la hispana konkeranto Diego VELÁZQUEZ DE CUELLAR fondis urbon nomatan La Habana je la suda marbordo de la insulo. En 1519 oni movis la urbon al la nuna loko, kaj pro sia bona situo ĝi evoluiĝis al grava havena centro. En 1607 Havano fariĝis la ĉefurbo de la hispana kolonio Kubo. En la jaro 1762Britio okupis la urbon kaj ŝanĝis ĝin kontraŭ Florido. Kiam la hispanoj ĝin reokupis, ĝi ricevis la plej grandan fortikaĵon de Ameriko.
Dum la prohibicio en Usono Havano fariĝis grava feria centro por usonanoj. La noktaj amuzejoj kaj ludsalonoj ja transvivis la finon de la prohibicio, sed fermiĝis post la revolucio en 1959.
Nuntempo
Nuntempe Havano estas la industria centro de la lando: Krom maŝinojn, vestaĵojn kaj kemiajn produktojn oni produktas tie ekz. cigarojn kaj rumon.
Vidinda estas la malnova urbocentro, kun siaj barokaj kaj novklasikismaj monumentoj. Ekde 1982 la Unesko subtenas la restaŭradon de tiuj ĉi valoraĵoj, kel Monda Kulturheredaĵo.
La 75-a UK 1990 estis organizita en Havano, kaj en marto 2004 la 6-a Tut-Amerika Kongreso de Esperanto okazis tie.
Geografio > Ameriko > Kubo > Havano < Urbo
----
Havano (hispane: La Habana; malofte plennome: San Cristóbal de la Habana) estas la ĉefurbo de Kubo.
Historio
En la jaro 1515 la hispana konkeranto Diego VELÁZQUEZ DE CUELLAR fondis urbon nomatan La Habana je la suda marbordo de la insulo. En 1519 oni movis la urbon al la nuna loko, kaj pro sia bona situo ĝi evoluiĝis al grava havena centro. En 1607 Havano fariĝis la ĉefurbo de la hispana kolonio Kubo. En la jaro 1762Britio okupis la urbon kaj ŝanĝis ĝin kontraŭ Florido. Kiam la hispanoj ĝin reokupis, ĝi ricevis la plej grandan fortikaĵon de Ameriko.
Dum la prohibicio en Usono Havano fariĝis grava feria centro por usonanoj. La noktaj amuzejoj kaj ludsalonoj ja transvivis la finon de la prohibicio, sed fermiĝis post la revolucio en 1959.
Nuntempo
Nuntempe Havano estas la industria centro de la lando: Krom maŝinojn, vestaĵojn kaj kemiajn produktojn oni produktas tie ekz. cigarojn kaj rumon.
Vidinda estas la malnova urbocentro, kun siaj barokaj kaj novklasikismaj monumentoj. Ekde 1982 la Unesko subtenas la restaŭradon de tiuj ĉi valoraĵoj, kel Monda Kulturheredaĵo.
La 75-a UK 1990 estis organizita en Havano, kaj en marto 2004 la 6-a Tut-Amerika Kongreso de Esperanto okazis tie.
Granma estas la nomo de diversaj konceptoj kun rilato al Kubo:
Ŝipo
Granma estis la nomo de ŝipo kiu ludis gravan rolon en la kubarevolucio. Ĝin utiligis la revoluciuloj por vojaĝi en 1956 al Kubo el Meksiko, kun aro de armiloj, tiel komencante la gerila lukto. Inter la vojaĝantoj troviĝis Fidel CASTRO, Raúl CASTRO kaj Ernesto GUEVARA, la Che. La ŝipo nun montriĝas en muzeo en Havano.
Revuo
La nomo de la ŝipo estas ankaŭ tiu de la oficiala taga gazeto de la Komunista Partio de Kubo. [http://www.granma.cu]
Geografio > Ameriko > Antiloj > Kubo > Santiago de Kubo
:Por aliaj urboj nomataj Santiago vidu apartigilon
----
Santiago de Cuba estas la historie dua plej grava urbo en Kubo. Ĝi estas ĉefurbo de samnoma provinco, en la sudoriento de la insulo.
- Situo: 20,01° N, 75,82° O.
- Loĝantaro: ĉ. 500.0000
Santiago troviĝas ĉe golfeto en la Kariba Maro. Ĝi plu estas grava haveno.
Historio
Santiago de Cuba estis fondita de la hispanakonkerantoDiego VELÁZQUEZ DE CUÉLLAR je la 28-a de junio de 1514. Inter 1522 kaj 1589 Santiago estis la ĉefurbo de la kuba kolonio.
En ĝia golfo okazis la plej grava batalo de la kuba sendependenco, en kiu usonaj kirasŝipoj dronigis la hispanajn navigajn fortojn.
En Santiago troviĝas la Kazerno Moncada, kiu estis atakita je la 26-a de julio de 1953 de grupo de revoluciuloj, sub la komando de juna Fidel CASTRO, kio fariĝis la unua agado post kelkaj jaroj kondukanta al la forigo de la diktatora reĝimo de Fulgencio BATISTA.
Vidindaĵoj
Du gravaj lokoj de Santiago, la fortreso de San Pedro de la Roca del Morro kaj la aro de ruinoj de francaj kafplantejoj, donis al ĝi la kategorion de Monda Kulturheredaĵo de UNESKO.
Aliaj lokoj: la Domo de la Trova (kanto), la Muzeo de la Rumo, la Tombejo de Sankta Ifigenia kaj la Baziliko de la Kupro (Santuario de la Virgen de la Caridad del Cobre).
Ekstera ligo
- [http://www.santiagoencuba.com/ Retejo de la urbo]
Kategorio:Kubo
Droits de l'homme en République Démocratique du Congo
En vue d'avoir une bonne transition en République Démocratique du Congo, il a été décidé de créer de nouveaux mécanismes d'aide et de contrôle du nouvel ordre politique. Parmi ces mécanismes, on compte aussi l'Observatoire national des Droits de l'Homme.
L'article 154 et 155 de la transition consacrent cet observatoire et lui octroient le pouvoir de promouvoir et de protéger les droits de l'homme.
Liens externes
- [http://www.ondh-rdc.org/sommaire.php3 Observatoire national des droits de l'homme, site officiel]
- [http://www.amnestyinternational.be/doc/mot.php3?id_mot=79&Valider=Aller+%E0+ce+pays Amensty International, Belgique : République démocratique du Congo]
- [http://hrw.org/doc/?t=french_africa&c=congo Human Rights Watch : Afrique - République démocratique du Congo]
- [http://www.ohchr.org/french/countries/zr/index.htm Haut-Commissairiat des Nations Unies aux droits de l'homme : République démocratique du Congo]
Motala Express
Motala Express. Ångfartyget med namnet S/S Motala Express levererades 1895 från Jönköpings Mekaniska Verkstad (även kallad Sandwalls Mekaniska Verkstad) vid Munksjön i Jönköping. Hon byggdes för att kunna ta 417 passagerare, men är med dagens strängare krav klassad för max 250.
Motala Express brukar kallas "Vätterns fånge", då ho
Roten ur två
Roten ur 2 (egentligen kvadratroten ur 2) är i matematiken berömt då det ledde det antika Greklands matematiker till insikten att de rationella talen inte är tillräckliga i alla lägen. Beviset för att roten ur 2 är irrationellt sägs ha varit särskilt besvärande för
Kvadratroten ur 2
Roten ur 2 (egentligen kvadratroten ur 2) är i matematiken berömt då det ledde det antika Greklands matematiker till insikten att de rationella talen inte är tillräckliga i alla lägen. Beviset för att roten ur 2 är irrationellt sägs ha varit särskilt besvärande för
Kvadratroten ur två
Roten ur 2 (egentligen kvadratroten ur 2) är i matematiken berömt då det ledde det antika Greklands matematiker till insikten att de rationella talen inte är tillräckliga i alla lägen. Beviset för att roten ur 2 är irrationellt sägs ha varit särskilt besvärande för