William WILBERFORCE (naskiĝis la 24an de aŭgusto, 1759, mortis la 29an de julio, 1833) estis angla evangelia protestanto kiu gvidis la batalon kontraŭ la sklavkomerco.
Li naskiĝis en Hull kaj estis edukita ĉe Kembriĝo. Li elektiĝis al la parlamento kiel reprezentanto por Hull en 1780.
Dum li vojaĝis tra Eŭropo en 1784 li spertis religion konvertiĝon kaj komencis kampanjon kontraŭ sklaveco kun la subtenado de la Kvakeroj (anglalingve Quakers). La parlamento fine aboliciis la vendadon de sklavoj en 1807. Post 1807 li daŭre batalis por la plena emancipiĝo de sklavoj en la Brita Imperio.
Li nur havis grupeton da subtenantoj en la parlamento sed pro la nestabila situacio, la grupo, konata kiel la Sanktuloj (anglalingve The Saints) aŭ la Sekto Clapham (anglalingve Clapham Sect) ofte havis la decidpovon.
Wilberforce ankaŭ batalis por aliaj socie progresemaj aferoj ekz. reformo de la punsistemo kaj helpo por senhavuloj.
Pro lia fortostreĉado dum la lukto kontraŭ sklaveco li suferis sankolapson kaj pro tio li rezignis en 1825. Li mortis en 1833 kaj estis enterigita ĉe la Abatejo Westminster en Londono.
Lia naskiĝdomo nun estas la Muzeo Wilberforce.
Hull, plena nomo Kingston-upon-Hull sed konata kiel Hull estas havenurbego ĉe la konfluejo de la riveroj Hull kaj Humber.
Loĝantaro – 271000.
Ĝi estas grava komerca kaj fiŝista haveno kun 11 kilometroj de dokoj. Unu el la plej grandaj kontenerhavenoj en Britio.
Regulaj pramŝipoj (tage) al Roterdamo kaj Zeebrugge.
Ĉefaj industrioj – kemiaĵoj, papero, fiŝo, farmaciaĵoj.
Du universitatoj. Universitato de Hull kaj Universitato de Lincolnshire kaj Humberside.
Naskiĝloko de William WILBERFORCE( 1759-1833) parlamentano kaj batalanto kontraŭ sklaveco kaj Amy JOHNSON (1903-41), aviadisto.
Vizitindaĵoj
- The Deep (grandega akvario kaj marcentro)
- Domo de William Willberforce
- Ponto Humber - Artgalerio Ferens
Eksteraj Ligoj
- [http://www.hullcc.gov.uk/visithull/snapshots_of_hull.php Fotoj de Hull]
- [http://www.thedeep.co.uk/index.php The Deep (en diversaj lingvoj)]
Kategorio:Urboj de Britio
Sklavo estas homo sen personaj aŭ civilaj rajtoj, apartenanta kiel objekto al alia homo, kiu lin aĉetis aŭ kaptis en milito. Ili formis gravan socian tavolon en la antikvo, poste parte en la koloniaj landoj. koloniaj
Sklaveco estas stato de sklavo, elformiĝanta post la prakomunumo kun apero de la agrikulturo kaj bestobredado. Dum tiu epoko la sklavoj estis tute posedaĵoj de sia superulo, kiu decidis pri iliaj sortoj.
La sklavoj estis ĉefe militkaptitoj, kiujn oni poste vendis sur bazaroj aŭ simple sklavigis ilin. Ili laboris komence ĉedome kiel helpantoj kaj en la metiejoj. Ili laboris en la grandaj konstruaĵoj kiel ĉe konstruado de piramidoj, irigaciaj kanaloj. (Kelkaj opinias, ke tiuj laboristoj estis servutuloj, duonsklavoj.)
Tiu socia statuso ekzistis diversskale ĉe preskaŭ ĉiuj la civilizacioj de antikveco, de Ĉinio ĝis Romia imperio (kie ili estis aprte multaj) pasante tra Hindio kaj Persa imperio.
La subpremo de la sklavoj kondukis kelkfoje al ribeloj, el kiuj la plej fama estis la sklavribelo de Spartako (73-71 a.K.). Tiuj ribeloj estis ĉiam venkitaj far la pli bone organizitaj kaj ekipitaj potenculoj.
La vera sklaveco malfortiĝis dum ekapero de feŭdismo, sed restis heredaĵoj de tio (servuteco).
La sklaveco reviviĝis pro la koloniado de Ameriko. La koloniistoj volis laborigi fortajn, kaj malmultekostajn laboristojn sur la bienegoj, en la minejoj de la novaj teritorioj. Tiel ili ekigis la sklavkomercon en la komenco de la 16-a jarcento.16-a jarcento
La sklavkomerco tuŝis ĉefe la afrikajnnigrulojn. Oni kalkulas nombrojn de 15 milionoj da afrikaj sklavoj (onidire 80 % mortis dumvoje) ĝis la komenco de la 19-a jc., kiuj estis transportitaj per simplaj aŭ speciale ekipitaj sklavoŝipoj en Amerikon.
Komence de la 19-a jarcento la sklaveco estis baro antaŭ la evoluo de kapitalismo; tiel ekis la movado de aboliciismo. La sklavecon forviŝis Unuiĝinta Reĝlando en 1807 (en la Brita Imperio nur en 1833), Francio en 1816 (en la kolonioj je la 27-a de aprilo1848). En Usono oni liberigis la sklavojn en plimulto de la ŝtatoj en la 1860-aj jaroj, kiel rezulto de la Usona Enlanda Milito1861-1865.200px
Kvankam la sklaveco oficiale estis malpermesita en la 19-a jarcento en plimulto de la landoj, la sklaveco pluvivis kiel servuto, trudlaboro (Sovetunio, Nazia Germanio) aŭ laborigo de infanoj (infana sklaveco en Azio) kaj seksa sklaveco en la 20-a kaj 21-a jarcentoj. Ofte laboristoj estas kvazaŭsklavigitaj pro ŝuldoj (inside kaj false aranĝitaj intence de la mastroj) en Brazilo aŭ Nepalo (kie ŝuldoj povas estis "elaĉetitaj" de aliaj bienistoj, tiel fakte "aĉetantaj" la laboristojn).
ja:奴隷ko:노예simple:Slavery
Kvakero
Kvakerismo (aŭ Religia Socio de Amikoj) estas Kristana religia movado fondita en la 17-a jarcento en Britio de [http://www.cix.co.uk/~antony/Esp/Kvakeroj/georgfox.htm George FOX].
[http://www.cix.co.uk/~antony/Esp/Kvakeroj/libreto.htm Enkonduko al Kvakeraj Kredoj kaj Kutimoj], de Hans WEENING (tradukita el la angla).
Kategorio:EsperantoKategorio:Esperanto-kulturoKategorio:Esperanto-movadoKategorio:Enciklopedio de EsperantoKategorio:Enciklopedio de Esperanto SEdE-S
Societo de Amikoj (Kvakeroj.) „La Religia Societo de Amikoj“ troviĝas plejparte en Ameriko kaj Britujo. Kiel Kristanoj ĝiaj anoj rifuzas partopreni ian ajn militadon. Ili ne ĵuras, ĉar Kristo tion malpermesas. Ili ne partoprenas eksterajn sakramentojn, kredante, ke Kristo ordonis nenion tian. Ĉe siaj religiaj kunvenoj troviĝas neniu pastro, neniu preĝlibro aŭ ceremonio: ĉiu ĉeestanto, viro, aŭ virino, kunvenas en plena egaleco, kaj la sola kunvenestro estas Jesuo Kristo. La elstara diferenco inter la Amikoj kaj aliaj Kristanoj estas (a) ili pli forte akcentas la individuan respondecon; (b) la kredo, ke Dio senpere parolas al ĉiu homo; (c) la celo reveni al pura Kristanismo de la primitiva eklezio sen postaj aldonaĵoj. Diversaj libretoj pri la Societo aperis en E: precipe „La Fundamentoj de la Kvakerismo“ (Stephens, trad. Butler). Ekzistas Kvakera E-ista Societo. Sekr. J. T. Harrod, 66 Kineton Road, Olton, Birmingham.
M. C. BUTLER.
Kategorio:Protestantismoja:クエーカーsimple:Religious Society of Friends
Emancipiĝo
Emancipiĝo, laŭ Spiritismo, estas senvualeco de koscio pri superaj realaĵoj atingota de Spirito post la elkarniĝo. La emancipiĝo per la morto malfermas al ni vastajn kaj senfinaj novajn horizontojn
Por akiri sian imperion, Britio konkuris kontraŭ aliaj imperioj
16-a jarcento
Hispana imperio koloniis Amerikon. Britio kreis korsarojn, kiuj rabis la ŝipojn portantajn valorajn metalojn al Eŭropo. Britio ankaŭ ekkoloniis en Norda Ameriko.
En la Unua Mondmilito, Britio kaj iam malamika Francio batalis kontraŭ imperioj rusa, germana kaj otomana. Pro ĝia venko, Britio ekadministris multe de la disfalinta otomana imperio (Irako, Kuvajtio, Egiptio, Palestino, ktp.) kaj afrikan parton de la germana imperio. Per la akiro de eksgermana Tanganjiko, Britio realigis la afrikan senrompan imperion de Egiptio al Sudafriko kaj de Siera-Leono al Zanzibaro.
Por la milito, Britio bezonis la rimedojn de la kolonio. La landoj kie blankuloj estis plimulto ekakiris memregon kiel dominioj. La neblankaj kleruloj el aliaj partoj de la imperio ankaŭ deziris memregon.
En la Dua Mondmilito la imperio staris sole kontraŭ Hitler en 1940 kaj 1941, sed poste venkis Germanion en alianco kun Usono kaj Sovetunio. Sed pro la milito la imperio bankrotis.
Post Dua Mondmilito, la kolonioj akiradis sendependecon, ĉu tute ĉu en Brita Komunumo.
En 1997, Britio cedis Honkongon, la lastan gravan pecon de la imperio, al Ĉinio.
Marktl
Marktl am Inn, ( "Marktl nad rzeką Inn"), miejscowość w Bawarii.
- 2691 mieszkańców (31.12.2002)
- powierzchnia 27,84 km²
- gęstość zaludnienia 97 osób/km²
Miejsce urodzenia niemieckiego kardynałaJosepha Ratzingera, który 19 kwietnia
Zespół powstał w roku 1997. Obecnie śpiewa w nim blisko piećdziesięcioro dziewcząt i chłopców w wieku od 4 do 14 lat.
----
Linki zewnętrzne :
- [http://www.serca.ofmconv.opoka.org.pl/ Strona Of
Duchy domowe Kategoria:Zwyczaje
Duchy domowe to według wierzeń ludowych, powszechnych jeszcze sto lat temu, istoty nadprzyrodzone zamieszkujące w każdym domu.
Wiara ta miała swe zakorzenie w kulcie przodków, którzy nawet po śmierci pozostawali blisko swoich siedzib: grzebano ich w otoczeniu domu lub nawet pod podłogą izby.
Duchy domowe dzielono na dwie kategorie: przyjazne i niebezpieczne. Rola niektórych z nich nie była do końca jednoznaczna: dobrym ludziom pomagały, natomiast sprawiały kłopoty złym. Zwłaszcza celowały w tym
