Home About us Products Services Contact us Bookmark
:: wikimiki.org ::
Heraldiko

Heraldiko

historio > Heraldiko ---- Heraldiko aŭ scienco de blazono estas help-scienco de Historio. Ĝi studas la konsiston kaj la signifon de la blazonoj.

Blazono

Blazono estas abstrakta nocio: ĝi estas la tuto de la insignoj, devizoj, ornamoj, kiuj rolas kiel identigilo de homo, familio, gento aŭ eĉ de ajna grupo. Ĝi konkretiĝas sub du formoj:
- bilda: la blazonŝildo kaj ties ornamoj
- lingva: la blazonado, kiu estas la vorta priskribo (difino) de la blazono La bilda formo de la blazono naskiĝis mezepoke ekde la 12a jarcento en Eŭropo. Ĝi ekis kiel simplaj, kolorklaraj simboloj sur ŝildoj por distingi diversflankajn batalantojn unu disde la aliaj. Poste, la figuroj kaj kolorkombinoj iĝis pli kaj pli komplikaj pro la kreskanta nombro de uzantoj, ne nur nobeloj sed ankaŭ urboj, gildoj kaj eĉ simplaj burĝoj. La lingva formo naskiĝis okaze de la turniroj. Ĝin faris la heroldoj (origino de la vorto heraldiko), kiuj bezonis fidelan lingvan priskribon de la blazonoj, ĉu por komuniki inter si, ĉu por registri en librojn sen desegnoj, almenaù sen koloraj desegnoj. Kadrita de efikaj fiksitaj reguloj, la blazonsistemo konsistigas koheran tuton de identigado, kun "agentoj" (la heroldoj) kaj "registroj" (la blazonlibroj).

Kreado

Ekde la unuaj tempoj, ĉiu ajn rajtis krei por si blazonon, kondiĉe ke oni respektu la regulojn, kaj ĉefe la plej gravan: oni ne uzu jam ekzistantajn blazonojn. Ĉe la komenco sufiĉis homa memoro, sed rapide blazonlibroj - veraj mezepokaj jarlibroj - montriĝis nepre necesaj. Malgraŭ tio, homonimaj blazonoj ekzistas, pli pro nescio ol pro plagiata volo. Oni kutime ordigas la blazonojn en tri kategoriojn, laŭ la gvidlinio de la kreanto:
- laŭnomaj blazonoj kiuj bildigas la nomon de la posedanto per asonancoj, per vortludo aŭ rebus-maniere;
- aludaj blazonoj en kiuj la figuroj uzitaj rememorigas eventon (historian aŭ mitan) aŭ spegulas econ de la posedanto (ofte mem difinitan);
- arbitraj blazonoj kiuj estas kreitaj sen precizaj kialoj aŭ pro kialoj ne konataj.

Evoluigo

Iuj gravaj eventoj kapablas evoluigi blazonon. Eksterordinaraj eventoj (batala granda faro, mirakla okazaĵo, ktp) estis ja motivoj de aldonoj en la blazonon. Sed pli kutime, la eventoj kiuj evoluigas blazonojn estas:
- kunigo: aliancoj, geedziĝoj kaj similaj, el kiuj fontas plej ofte la partigoj;
- heredo: ĝenerale estas pli ol unu heredanto, kaj ne ĉiuj povas heredi la patran blazonon. La "brizuroj" , laŭ la grado de heredeco modifas la hereditan blazonon...
- rekompenco: Feŭdestro povas rekompenci vasalon, permesante al li uzi prestiĝan parton el sia blazono. Tio konsistigas "plibonigon" transdoneblan al la heredantoj.

Flanke

Unuopaj heraldikaĵoj estis ankaŭ transpentrataj al flagoj, standardoj, dekorŝildoj kaj diversaj platoj. Hodiaŭ, oni trovas heraldikaĵojn ĉefe sur flagoj kaj blazonŝildoj de urboj, ŝtatoj kaj asocioj.

Paralele

En Japanio disvolviĝis, eĉ iom pli frue, sistemo simila nomata MON'. Kelkaj modernaj japanaj komercosimboloj estas bazitaj el familiaj blazonoj de firmafondintoj. Ekzemplo estas la tri romboj de Mitsubishi. ja:紋章学

Historio

La historio ampleksas ĉiujn pasintajn okazaĵojn kaj la evoluojn de homoj, popoloj, komunumoj, socioj, civilizoj, landoj, ŝtatoj,regantoj kaj regatoj. La historion studas historiologio (=scienco pri historio/historiscienco). Laŭ pri strikta difino oni nomas historion nur tion, kio estas pruvebla per dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komenciĝis nur, kiam aperis skribitaj informoj. Tamen eblas esplori ankaŭ la antaŭan (senskriban) tempon; ĝin oni nomas antaŭhistorio aŭ prahistorio. (NB! Por historioj de lingvo, teatro ktp., vd. je la koncernataj artikoloj.) ---- :Historio de Scienco kaj Teknologio

Historiistoj (kaj historiaj pensintoj)

:Diodoro Sicila - Norbert ELIAS - Gibbon - Hamilton - Hekateo el Mileso - Herodoto - Josephus - ibn-Khaldun - Keynes - Lev GUMILEV - Makiavelo - Markso - Montesquieu - Plutarko - Rousseau - Adam SMITH - Suetonio - Tacito - Toqueville - Toynbee - Gloraj virinoj

Historiistaj sciencoj kaj teĥnikoj

: datadmetodoj - arĥivoj

Antikvaj Gentoj kaj Ŝtatoj

:Akadanoj - Akado - Amoreoj - Arameoj - Asirianoj - Asirio - Aztekoj - Babilonio- Elamo - Etruskoj - Frankoj - Gaŭloj - Galatoj - Gepidoj - Geto-dakoj - Ĝermanoj - Habiroj -Hunoj - Iberia - Induso-civilizo - Judoj - Kasitoj - Karirioj-Kuŝanoj kvadoj- Maŭroj - Ostrogotoj - Panonio - Parthoj - Peĉenegoj - Piktoj - Seleŭkio - Sumeranoj - Sumero - Urartu - Vandaloj - Visigotoj -

Bataloj Famaj

Civilizoj

:Feŭdismo - Historio de Pratempo - Historio de Antikveco - Historio de Mezepoko - Kavaliro

Dinastioj

vidu ankaŭ:
- Listo de papoj
- Listoj de Imperiestroj
- Francaj reĝoj
- Reĝoj de Hispanio
- (por caroj de Rusio aŭ aliaj imperiestroj, vidu ene de Listoj de Imperiestroj)

Historio de kontinentoj


- Historio de Afriko
- Historio de Ameriko
- Historio de Aŭstralio
- Historio de Azio
- Historio de Eŭropo

Kalendaroj

:Gregoria Kalendaro - Luna Kalendaro - Hebrea Kalendaro - Hinda Kalendaro - Islama Kalendaro - Persa Kalendaro - Julia Kalendaro - Franca Respublika Kalendaro - Bahaa Kalendaro

Imperioj

Imperiestro (inkluzive ĉiuj la listoj) :Araba Imperio - Bizanca Imperio - Brita Imperio - Ĉina Imperio - Kolĥeti - Grandmoravia regno - Meŝika imperio - Otomana imperio - Romio - Rusa Imperio - Sovetunio - Tria Regno - Usona Imperio

Mapoj

:[http://www.roman-emperors.org/Index.htm Eŭropo kaj Mediteraneo politike, en la jaroj 1-1500] Vidu ankaŭ: Geografio Diaoyu-Insularo De Ĉinio

Militoj

vidu la Listo de militoj

Nuntempaj Etnoj: Vidu ĉe Etnoj

Nuntempaj Ŝtatoj: Vidu ĉe Nacioj

Okazintaĵoj

:Hipia revolto - Franca Revolucio - R.M.S. Titanic - 11-a de septembro 2001 - Koloniigado - Krucmilito - Sorĉopersekuto

Regionoj

:Anatolio - Antiloj - Mezopotamio - Palestino - ktp

Rolantoj

:Antonio - Breĵnevo - Osama Bin-Laden - Napoléon BONAPARTE - Marko Bruto - Aŭgusto Cezaro - Julio Cezaro - Charles DE GAULLE - Vo Nguyen GIAP - Gorbaĉevo - Herodo la Granda - Hipioj - Jelcino - Katono - Robert F. Kennedy - Lenino - Nasser - Pompejo - Sargono - Stalino - Vercingetorix - Usonaj Prezidentoj - Meksikaj prezidantoj

Tempordigo: Famaj aŭ klasikaj epokoj:
- Inter-du-milita epoko (Eŭropo, 20 jarcento)
- "Jarcento de Ludoviko la 14-a (Francio 17-a jarcento)
- Mezepoko
- Renesanco (Eŭropo 15-a jarcento -Italio - aŭ 16-a jarcento - aliaj landoj)

Historio enklasigata laŭ dato


- Jarcentoj
  - 19-a jarcento
  - 20-a jarcento
  - 21-a jarcento
  - ...
- Tagoj
  - januaro
    - 1, 2, 3, ... Komparu kun:

arkeologio, analo... fiu-vro:Aolugu ja:歴史 ko:역사 ms:Sejarah simple:History th:ประวัติศาสตร์ zh-min-nan:Le̍k-sú

Blazonŝildo

Heraldiko ---- right La blazonŝildo, ĉefa portilo de la blazono, fontas rekte el la ŝildoj de la mezepokaj batalantoj, kaj poste ekuziĝis same por ne-militecaj posedantoj: urboj, asocioj, virinoj, burĝoj, ktp... Laŭ la epokoj kaj lokoj, ĝiaj formoj estas tre diversaj. Sed kia ajn estu ĝia formo, ĝia surfaco, nomita kampo ĉiam estas organizita kiel rektangulo trione dividita laŭ ambaŭ direktoj, kio do difinas 9 fakojn: right
- 1 dekstra kapa kantono
- 2 kapa fako
- 3 liva kapa kantono
- 4 dekstra flanka fako
- 5 centra (aŭ kora) fako
- 6 liva flanka fako
- 7 dekstra baza kantono
- 8 baza fako
- 9 liva kapa kantono Notu ke dekstro kaj livo, (same kiel ĉiuj elementoj de la blazono,) difiniĝas laŭ la vidpunkto de la portanto. Ekzistas du kromaj fakoj samsurfacaj: la "honor-fako" (duone sur 2 kaj 5), kaj la "umbilik-fako" (duone sur 5 kaj 8).

Partigoj kaj suraĵoj

la ŝildo povas esti dividita en diversaj partigoj kaj ŝarĝitaj per suraĵoj. Ĉiuj formoj definitaj per tiuj partigoj kaj suraĵoj ricevas nomojn, kiuj laŭbezone estas precizigitaj per diversaj aldonitaj elementoj, sed ĉiam per la plej grava: sia koloro.

Mezepoko

La Mezepoko (ĉirkaŭ 500-1500, vidu malsupre) estis la meza periodo en skemisma divido de eŭropa historio en tri "epokojn": klasikan civilizon, la Mezepokon, kaj modernan civilizon. Oni ofte konsideras, ke ĝi daŭris de la fino de la Okcidenta Romia Imperio (476) ĝis la estiĝo de naciaj monarkioj kaj la komenco de demografia kaj ekonomia revigliĝo post la Nigra Pesto, eŭropa transmara esplorado kaj la kultura revigliĝo konata kiel la Renesanco ĉirkaŭ la 15-a jarcento kaj ankaŭ la Reformacio, kiu komencis en 1517. Dum la Romia Imperio ŝanĝis sian formon kaj disfalis, pluraj ĝermanaj kaj poste slavaj popoloj kaj la ankoraŭ potencaj regionaj nobelaj familioj de Romio konkuris por potenco en diversaj partoj de Eŭropo inter si kaj kun la postvivanta orienta parto de la Romia Imperio (kutime nomata la Bizanca Imperio de modernaj eŭropanoj). La frua parto de la epoko estis karakterizata en okcidenta Eŭropo de multe malpliiĝinta potenco de centralizita administrado kaj la sekva forigo de registara aŭtoritato kaj respondeco por milita organizado, impostado kaj juro kaj ordo je sinsekvaj niveloj al regionaj kaj lokaj estroj subtenataj rekte de la enspezo de parto de la teritorio super kiu ili havis militan, politikan kaj juran potencon. Dum la malfrua Mezepoko rekreskis centralizita potenco dum landoj ekkonsciis sian nacian identon kaj fortaj regantoj celis pligrandigi la teritorion organizitan de ili sub centra registaro. Unu bone konata versio de tia unuigo estas konata kiel la Albigensa Krucmilito. Ĉi tiu eskalo de reciprokaj devoj, konata kiel feŭdismo aŭ la feŭda sistemo, devigantaj ĉiun homon servi sian superulon kontraŭ ties protekto, faris konfuzon de teritoria suvereneco (ĉar aliancoj emis ŝanĝiĝi tra la tempo, kaj iafoje estis reciproke kontraŭdiraj), sed la rezulta kapablo de la lokaj aranĝoj funkcii en la manko de forta reĝa potenco provizis iom da elasteco en politika ordo karakterizata de sia manko de unueco. La disvastiĝo de Kristanismo de la mediteranea regiono kaj de Irlando kaj Skotlando tra Eŭropo, kaj la manko de ĉia forta alternativa ideologia bazo por potenco signifis, ke ekleziuloj profunde implikiĝis en registaron, kaj provizis la bazon de unua eŭropa "identeco" en la formo de religio komuna al la plejparto de la kontinento ekde almenaŭ la 9-a jarcento ĝis la disigo de la katolika kaj ortodoksa eklezioj (1054). Funkcianta ekzemplo de ĉi tiu identeco estas la periodo malstrikte konata kiel la Krucmilitoj, dum kiuj papoj, reĝoj, kaj imperiestroj provis utiligi kristanan identecon por militi kontraŭ Islamon, kiu disvastiĝadis laŭ la sudaj kaj orientaj limoj de Eŭropo. Politika unuanimeco en Eŭropo estis plejparte iluzia, kaj la milita subteno por la plejparto de la krucmilitoj venis el malvastaj regionoj en Eŭropo. Grandaj partoj de norda Eŭropo ankaŭ restis ekster la kristanaro ĝis la 12-a jarcento aŭ poste.

Periodigo

Estas ege malfacile decidi kiam la Mezepoko finiĝis, kaj fakte kleruloj donas malsamajn komencdatojn por la Renesanco en malsamaj partoj de Eŭropo. La plejparto de la kleruloj, kiuj studas italan historion de la 15-a jarcento, ekzemple, konsideras sin historiistoj de la Renesanco aŭ de la Frumoderna Epoko, dum iu, kiu studas Anglion dum la frua 15-a jarcento estas konsiderata mezepokisto. Aliaj elektas specifajn eventojn, kiel ekzemple la turkan kapton de Konstantinopolo aŭ la finon de la angla-franca Centjara Milito (ambaŭ en 1453), aŭ la falo de islama Iberio, aŭ la vojaĝo de Kolumbo al Ameriko (ambaŭ en 1492), aŭ la Reformacio komencanta en 1517 por signi la finon de la epoko. Similaj diferencoj nun estas malkovrataj pri la komenco de la epoko. Tradicie, oni diras, ke la Mezepoko komenciĝis kiam la Okcidenta Romia Imperio formale ĉesis ekzisti en 476. Tamen, tiu dato mem ne estas grava, ĉar la Okcidenta Romia Imperio estis tre malforta dum jam iom da tempo, dum Romia kulturo postvivis almenaŭ en Italio dum ankoraŭ kelkaj jardekoj. Hodiaŭ, iuj datas la komencon de la Mezepoko al la dividiĝo kaj kristaniĝo de la Romia Imperio (4-a jarcento), dum aliaj, kiel Henri PIRENNE rigardas la epokon ĝis la estiĝo de Islamo (7-a jarcento) kiel "malfrua klasika". En la Okcidento, oni ofte dividas la Mezepokon en fruan periodon (iafoje nomata la "Malluma Epoko", almenaŭ de la 5-a ĝis la 8-a jarcentoj) de ŝanĝiĝemaj regnoj, relative malalta nivelo de ekonomia agado kaj sukcesaj eniroj de nekristanaj popoloj (slavoj, araboj, skandinavoj, madjaroj); mezan periodon (la Alta Mezepoko) de disvolviĝintaj institucioj de sinjoreco kaj vasaleco, kastel-konstruado kaj ĉevalarajda militado, kaj revigliĝanta urba kaj komerca vivo; kaj malfruan periodon de kreskanta reĝa potenco, la estiĝo de komercaj interesoj kaj malfortiĝo de kutimaj ligoj de dependeco, speciale post la pesto de la 14-a jarcento. Vidu ankau: blazono, foiro, Gotiko, Katedralo, kavaliro, komunuma movado, mezepoka sieĝa armilaro, Mezepoka literaturo, mezepoka militado, mezepokaj fortikaĵoj, mezepoka Inkvizicio, mezepoka eŭropa muziko, monaĥo, Okcidenta Skismo, pilgrimado, Romaniko, Romanika Arkitekturo, Trobadoroj, Trouvères, vikingoj. Kategorio:Historio ja:中世 simple:Middle Ages

Aludaj blazonoj

En heraldiko, oni nomas « aludaj blazonoj », blazonojn kiuj enhavas suraĵojn (figurojn), kies nomoj aŭ bildoj elvokas eventojn pli malpli gravaj, mitaj aŭ pligrandigitaj, kiuj rilatas al la blazon-posedanto. Jen kelkaj ekzemploj:
- Blazono de Navaro (el gorĝo kun katenoj el oro, kunligitaj en kruco, saltiero kaj orlo...) Sanche la 7a perforte eniris la malamikan kampon, disrompante ĝian protektantan ĉenaron, kiu alkroĉiĝis al lia ŝildo...kaj plu restis kiel ĉefa figuro...
- Blazono de Aŭstrio (el gorĝo kun trabo el arĝento)

Flago

Flago estas kolorplena, plejofte rektangula simbolo de lando, organizo aŭ ideo. Origine, flago estis farbita tuko portata dum batalo en Eŭrazio, ofte montranta la heraldikajn kolorojn kaŭ figuron de la armeestro. La romianoj preferis porteblajn standardojn. Hodiaŭ, oni produktas flagojn eĉ el papero kaj plasto, sed la nocio de tuka flago restas la plej ofta. La scienco pri flagoj nomiĝas veksilologio (aŭ flagoscienco), laŭ la latina vexillum, kiu signifas flago. La plej antikvaj flagoj ankoraŭ uzataj troveblas en Eŭropo, kaj ili kutime havas tre facilan fasonon (stangoj, kvadratoj, krucoj) laŭ la kolor-skemoj ruĝa-blanka/arĝentaruĝa-flava/ora, ĉar ruĝo estas farbo kaj signale efikega kaj facile akirebla (ekz-e el sango). Bonaj ekzemploj estas flagoj de Danio, Katalunio kaj Aŭstrio. En la Mezepoko ĝis hodiaŭ dominis la klasikaj heraldikaj "farboj" (ruĝo, bluo, kaj en islamaj landoj verdo; sed nur tre malofte bruno kaj violkoloraj farboj) en kombino kun la du "metaloj" (blanko/arĝento kaj flavo/oro). La tradicia regulo por bona flagfarado estis: farbo estu nur apud metalo, metalo nur apud farbo. Lastatempe, tiu regulo rompiĝis multfoje, kaj ankaŭ estis enkondukitaj aliaj farboj (ekz-e oranĝoflavo, vd. flagon de Barato) kaj figuroj (cirkloj, trianguloj, nerektaj linioj), pli ol tri koloroj en unu flago ktp. (Vd. ekz-e Bangladeŝo, Sejŝeloj, Centrafrika Respubliko, Sent-Lucio.) Ekzistas certa sistemo de kolor-simbolado inter modernaj flagoj. Komunismaj aŭ faŝistaj organizoj emas uzi multe da ruĝo. Komunismaj landoj ofte havas ruĝa-flavajn flagojn (vd. Sovetunio, Ĉinio). Orient-eŭropaj ŝtatoj emas je "tut-slaviaj" koloroj ruĝo, bluo, blanko; dum multaj afrikaj landoj utiligas la tielnomatajn "tut-afrikajn": ruĝo, flavo, verdo. En Islamaj landoj la koloroj preferataj estas verdo, blanko, nigro kaj ruĝo. La Nordiaj landoj uzas ĉiuj la "Skandinavan krucon", dum multaj islamaj ŝtatoj havas flagojn kun krescento kaj stelo. Kelkfoje du ŝtatoj havas identajn flagojn, ekzemple Monako kaj Indonezio. La flagoj de Usono kaj Francio estas la plej kopiataj.

Formoj kaj koloraroj


- Skandinava kruco
- Trikoloro
- Tutafrikaj koloroj
- Tutarabaj koloroj
- Tutslavaj koloroj

Flagoj kun aparta historio/nomo:


- Afrik-Usona flago
- Dannebrog (Dana flago)
- Esperanta Flago
- Flago de Devon
- Flago de Sankta Piran (Kornvala flago)
- Nordia Flago
- Paraiba Flago
- Ikurrina (Eŭska flago)
- Iraka flago de 2004
- Samea flago
- Union Jack (Britia flago)
- Usona flago

Diversaj flagoj


- Flagoj de aŭtosporto
- Maraj flagoj
- Serva flago
- Konfederaj flagoj
- Vimplo
- Signalflago

Vidu ankaŭ


- Flagprotokolo ja:旗

Flago

Flago estas kolorplena, plejofte rektangula simbolo de lando, organizo aŭ ideo. Origine, flago estis farbita tuko portata dum batalo en Eŭrazio, ofte montranta la heraldikajn kolorojn kaŭ figuron de la armeestro. La romianoj preferis porteblajn standardojn. Hodiaŭ, oni produktas flagojn eĉ el papero kaj plasto, sed la nocio de tuka flago restas la plej ofta. La scienco pri flagoj nomiĝas veksilologio (aŭ flagoscienco), laŭ la latina vexillum, kiu signifas flago. La plej antikvaj flagoj ankoraŭ uzataj troveblas en Eŭropo, kaj ili kutime havas tre facilan fasonon (stangoj, kvadratoj, krucoj) laŭ la kolor-skemoj ruĝa-blanka/arĝentaruĝa-flava/ora, ĉar ruĝo estas farbo kaj signale efikega kaj facile akirebla (ekz-e el sango). Bonaj ekzemploj estas flagoj de Danio, Katalunio kaj Aŭstrio. En la Mezepoko ĝis hodiaŭ dominis la klasikaj heraldikaj "farboj" (ruĝo, bluo, kaj en islamaj landoj verdo; sed nur tre malofte bruno kaj violkoloraj farboj) en kombino kun la du "metaloj" (blanko/arĝento kaj flavo/oro). La tradicia regulo por bona flagfarado estis: farbo estu nur apud metalo, metalo nur apud farbo. Lastatempe, tiu regulo rompiĝis multfoje, kaj ankaŭ estis enkondukitaj aliaj farboj (ekz-e oranĝoflavo, vd. flagon de Barato) kaj figuroj (cirkloj, trianguloj, nerektaj linioj), pli ol tri koloroj en unu flago ktp. (Vd. ekz-e Bangladeŝo, Sejŝeloj, Centrafrika Respubliko, Sent-Lucio.) Ekzistas certa sistemo de kolor-simbolado inter modernaj flagoj. Komunismaj aŭ faŝistaj organizoj emas uzi multe da ruĝo. Komunismaj landoj ofte havas ruĝa-flavajn flagojn (vd. Sovetunio, Ĉinio). Orient-eŭropaj ŝtatoj emas je "tut-slaviaj" koloroj ruĝo, bluo, blanko; dum multaj afrikaj landoj utiligas la tielnomatajn "tut-afrikajn": ruĝo, flavo, verdo. En Islamaj landoj la koloroj preferataj estas verdo, blanko, nigro kaj ruĝo. La Nordiaj landoj uzas ĉiuj la "Skandinavan krucon", dum multaj islamaj ŝtatoj havas flagojn kun krescento kaj stelo. Kelkfoje du ŝtatoj havas identajn flagojn, ekzemple Monako kaj Indonezio. La flagoj de Usono kaj Francio estas la plej kopiataj.

Formoj kaj koloraroj


- Skandinava kruco
- Trikoloro
- Tutafrikaj koloroj
- Tutarabaj koloroj
- Tutslavaj koloroj

Flagoj kun aparta historio/nomo:


- Afrik-Usona flago
- Dannebrog (Dana flago)
- Esperanta Flago
- Flago de Devon
- Flago de Sankta Piran (Kornvala flago)
- Nordia Flago
- Paraiba Flago
- Ikurrina (Eŭska flago)
- Iraka flago de 2004
- Samea flago
- Union Jack (Britia flago)
- Usona flago

Diversaj flagoj


- Flagoj de aŭtosporto
- Maraj flagoj
- Serva flago
- Konfederaj flagoj
- Vimplo
- Signalflago

Vidu ankaŭ


- Flagprotokolo ja:旗

Japanio

Geografio > Azio > Orienta Azio >Japanio ---- Japanio (japanlingve :日本 [nihon/nippon] laŭlitera signifo: Origino de la Suno)
En antikva epoko, nomiĝis "Yamato (大和 [jamato])". Insularlando en Orienta Azio.
Landkodo: .JP
E-nomo:Japanio (aŭ Japanujo)
Naciaj nomoj:日本 [nihon/nippon] (japane), 大和[jamato] (japane en antikva epoko) Areo: 374.744 km²
semotaŭga: 11% Loĝantaro: 126.549.976 (julio 2000, takso), % urbana: 79% (2000)
homoj po kv. km: 337,7 (2000)
homoj po kv. km da semotaŭga tero: 3070,0 (2000)
kreskanta procento: 0,18% (2000, takso)
naskoj: 9,96 po 1000 homoj po jaro (2000, takso)
mortoj: 8,15 po 1000 homoj po jaro (2000, takso)
migrantoj: +0,0 po 1000 homoj po jaro (2000, takso)
mortokvanto de beboj: 3,91 mortoj po 1000 naskoj (2000, takso)
infanoj po virino: 1,41 infanoj naskita po virino
meza vivo longeco: 80,7 jaroj (77,51 viroj, 84,05 virinoj) (2000, takso) Etnoj: 99,4% japana, 0,6% aliaj (precipe korea)
Religio: 84% budhismo kaj ŝintoismo, 16% aliaj (0,7% kristanismo)
Lingvo: la japana(efektive oficiala), la korea(korea-japano uzas), la aina(aino uzas/is), la okinavaja (insularo Ryu Kyu)
alfabeta: 99% Registaro: parlamenta demokratio en formo, rego de unu partio, la LDP (la Liberala Demokrata Partio), en praktiko. La LDP, kiu regis 1955-93 kaj 1994-nun (2002), reprezentas la intereson de la bankoj, vendejoj, bienistoj, NTT (la ĉefa telefona kompanio), poŝtejoj kaj konstruantoj. Tial la kosto de la reto kaj rizo estas alta kaj la bankoj estas malsanaj.
sendependeco: -660
organizoj: UNO (1956)
konstitucio: la 3-an de majo 1947
korupteco: 6,4 CPI (10 = honesta, 0,0 = tute korupta) (2000) Ekonomio: 711 Gd (1998)
po kapo: 5,62 kd (1998)
kreskanta procento: 0,3% (1999, takso)
inflacio: -0,8% (1999, takso)
senokupa: 4,7% (1999, takso) ---- Regionoj:Japanaj regionoj

Prefektujoj

vidu detale:Japanaj prefektujoj

Gravaj urboj

vd. Listo de urboj de Japanio (ordo alfabeta)
- Fukuoka
- Hakodate
- Hiroŝimo (Hiroshima) ,atombombita 6-a de aŭgusto 1945
- Jokohamo (Yokohama)
- Kioto (Kyoto) ,konata turisma urbo
- Kobe
- Koĉi
- Naha
- Nara ,konata turisma urbo
- Nagano ,1998 18-aj vintraj olimpikoj
- Nagasako (Nagasaki) ,atombombita 9-a de aŭgusto 1945
- Nagojo (Nagoya)
- Niigata
- Osako (Osaka)
- Sapporo ,1972 11-aj vintraj olimpikoj
- Sendai
- Tokio (Tokyo), ĉefurbo,plej granda en japanio, 1964 18-aj someraj olimpikoj

Historio


- Vidu Historio de Japanio

Esperanto en Japanio

2004


- Nisikawa Toyozô (1909-2004) mortis la 20-an de junio. En 1991/1992 li estis prezidanto de Japana Esperanto-Instituto kaj poste ties revizoro.
- Katsumori Hirosi (1925-2004), membro de UEA en Chubu (Japanio), mortis la 9-an de junio pro kancero. La profesoro pri fiziko interalie kompilis fakan terminaron Esperantan-japanan-anglan.

La 91-a Japana Esperanto-Kongreso

La 91-a Japana Esperanto-Kongreso okazis de la 22-a ĝis la 24-a de oktobro en Inuyama, apud Nagojo/Nagoya kun 457 aliĝintoj, el kiuj 123 estas "la moralaj". Inter la gastoj estis P. Jegorovas el Litovio, la lando de la venontjara UK, la ambasadoro de Litovio en Japanio d-ro Kudzys, Henry Studer el Davis, ĝemelurbo de Inuyama en Kalifornio, Usono, Jakvo Schram el Belgio, Duong Tu Kieu el Vjetnamio kaj Andrej Korobejnikov el Rusio, kiu donis piano-koncerton. La kongresan standardon transprenis esperantistoj el Jokohamo, kie okazos la venonta japana kongreso. ! als:Japan ja:日本 ko:일본 ms:Jepun simple:Japan th:ประเทศญี่ปุ่น zh-min-nan:Ji̍t-pún

Lampa

En lampa är i strikt mening en anordning för belysning. I dagligt tal används de synonymt med armatur, som är en avskärmande hållare för glödlampor och lysrör. En lampa som enlig definitionen är en apparat innehåller:
- Ljuskälla - den del som producerar ljus.
- Armatur - bland annat elektriska anslutningsdon, sockel och annan teknisk utrustning för att ljuskällan skall fungera.
- Lampa – apparat med ljuskälla, armatur och yttre utseendemässiga detaljer samt hållare, stativ och annat.

Elektriska ljuskällor

Volframljuskälla

Armatur Den traditionellt vanligaste typen av lampa. Ljuset skapas av en glödande tråd, som är gjord av volfram. Se volframlampa och glödlampa.

Lysrör

Lysrör är en typ av ljuskälla som blivit vanlig pga sitt starka ljus och låga elförbrukning. Lysrör äv vanligen långa gasfyllda rör. Se lysrör.

Lågenergiljuskälla

Lågenergilampor använder samma teknik som lysrör, men formen har anpassats för att få plats i vanliga armaturer. Se Lågenergilampa.

Halogenljuskälla

Halogenlampor innehåller en glödtråd, men gasblandningen som glödtråden omges av innehåller en halogen, vilket möjliggör starkare ljus. Halogenlampor används t.ex. i strålkastare och små punktbelysningsarmaturer. Se halogenlampa.

Koltrådsljuskälla

Ljuset alstras genom en glödande tråd, som är gjord av kol. Denna typ av glödlampa var den första, men har numera nästan helt ersatts av volframlampa, som ger ett starkare ljus. Koltrådlampor används numera enbart för dekorativa ändamål, där det inte är ljuset som är det viktiga. Se koltrådslampa.

Lysdiod

Idag finns det många olika lysdioder som används med fördel som ersättning till både halogen- och glödlampa. Fördelen med lysdioder är att effektiviteten lm/W har gjort att de alltid kan användas i energisparsyfte. 2005 levererar en lysdiod ca 100 lm/W vilket innebär ca 4 W för att ersätta en 40 W glödlampa. De har då en livslängd på 25-250 000 timmar. Se lysdiod. Se även lågtrycksnatrium och högtrycksnatrium.

Andra typer av lampor


- oljelampa
- fotogenlampa Kategori:Belysning ja:ランプ (照明器具)

dieta kopenhaska hoteles en berlin tablice zakady sportowe alkomaty










































:: RELATED NEWS ::
Cataluña Francesa
:Este artículo es sobre la región histórica del Rosellón. Para otros usos del término véase Rosellón. Rosellón El Rosellón es una región histórica de Francia que se corresponde con los territorios bajo soberanía de los condados catalanes del Rosellón y parte de la <
Comarcas catalanas
La actual división del territorio de Cataluña en comarcas tiene su origen en un decreto de la Generalitat de Cataluña del año 1936, que tuvo vigencia hasta el 1939, cuando fue suprimida por el franquismo. 1939 La división comarcal de 1936 dividía el territorio en 38 comarcas y 9
Lista de comarcas catalanas
La actual división del territorio de Cataluña en comarcas tiene su origen en un decreto de la Generalitat de Cataluña del año 1936, que tuvo vigencia hasta el 1939, cuando fue suprimida por el franquismo. 1939 La división comarcal de 1936 dividía el territorio en 38 comarcas y 9
Alta Ribagorça
España > Cataluña > Provincia: Lérida > Comarca: Alta Ribagorza ----
Alta Ribagorza
Lady Macbeth del distrito de Minsk
Lady Macbeth del distrito de Minsk (o simplemente Lady Macbeth) es una ópera del compositor ruso Dmitri Shostakovich, inspirada en la famosa historia homónima de Nikolai Leskov. Narra la historia de una mujer solitaria, en la Rusia del siglo XIX, que se enamora de uno de los sirvientes de su marido y es empujada al suicidio. La obra incorpo
Vall d'Aran
Val d'Aran (Valle de Arán)
(Bandera)(Escudo)
(En detalle)(En detalle)
Lista de presidentes de Cataluña
El Presidente de la Generalidad de Cataluña actualmente es escogido por el Parlamento de Cataluña de entre sus diputados y nombrado por el Rey. El Presidente es la más alta representación de la Generalidad de Cataluña y es el representante de la administración estatal en Cataluña. Su nombre oficial es Muy Honorable Presidente de la Generalidad de Cataluña (en catalán Molt honorable President de la Generalitat de Catalunya). La Generalidad de Cataluña surge como tal en la
Presidente de Cataluña
El Presidente de la Generalidad de Cataluña actualmente es escogido por el Parlamento de Cataluña de entre sus diputados y nombrado por el Rey. El Presidente es la más alta representación de la Generalidad de Cataluña y es el representante de la administración estatal en Cataluña. Su nombre oficial es Muy Honorable Presidente de la Generalidad de Cataluña (en catalán Molt honorable President de la Generalitat de Catalunya). La Generalidad de Cataluña surge como tal en la
Presidentes de la Generalitat de Cataluña
El Presidente de la Generalidad de Cataluña actualmente es escogido por el Parlamento de Cataluña de entre sus diputados y nombrado por el Rey. El Presidente es la más alta representación de la Generalidad de Cataluña y es el representante de la administración estatal en Cataluña. Su nombre oficial es Muy Honorable Presidente de la Generalidad de Cataluña (en catalán Molt honorable President de la Generalitat de Catalunya). La Generalidad de Cataluña surge como tal en la
Presidente de la Generalitat catalana
El Presidente de la Generalidad de Cataluña actualmente es escogido por el Parlamento de Cataluña de entre sus diputados y nombrado por el Rey. El Presidente es la más alta representación de la Generalidad de Cataluña y es el representante de la administración estatal en Cataluña. Su nombre oficial es Muy Honorable Presidente de la Generalidad de Cataluña (en catalán Molt honorable President de la Generalitat de Catalunya). La Generalidad de Cataluña surge como tal en la
All Rights Reserved 2005 wikimiki.org