:: wikimiki.org ::

X11

X11

X Window System - graficzny system komputerowy (system okienkowy) stworzony w latach 80. w laboratoriach Massachusetts Institute of Technology (MIT), obecnie prace nadzoruje X.Org Foundation. Obecnym wydaniem jest wersja 11., wydanie 6.8.2. Często oprócz X Window System stosuje się też nazwę X, X11 lub X11R6. Nazwa X Windows (poprzez analogię do Microsoft Windows), chociaż rozpowszechniona jest niepoprawna. System X tworzy okna, na których program może tworzyć obraz, oraz zajmuje się obsługą urządzeń wejściowych (myszki, klawiatura, tablet); serwer X może rysować tylko najprostsze obiekty (odcinki, wielokąty, elipsy, wyświetlać bitmapy, stawiać pojedyncze piksele), nie dostarcza natomiast żadnego intefejsu użytkownika, czyli przycisków, rozwijanych menu, pasków przesuwu, itp. – ich tworzeniem i obsługą musi zająć się program, najczęściej jest to biblioteka widgetów. System X nie zajmuje się również obsługą okien, nie dostarcza żadnych wbudowanych mechanizmów do ich przesuwania, zmiany rozmiaru, zamykania i uruchamiania programów itd., nie rysuje także pasków tytułowych dla okien – tym wszystkim musi zająć się osobny program, tzw. menedżer okien (ang. window manager). Pierwszymi bibliotekami widgetów były Athena, Motif oraz OpenLook, dzięki którym udało się stworzyć proste środowiska graficzne. Dzisiejsze GNOME i KDE (korzystające kolejno z: bibliotek GDK i GTK+ oraz Qt) to całe rozbudowane środowiska graficzne starające się tworzyć pewną użytkową całość. X Window System jest zaprojektowany w architekturze klient-serwer, co oznacza że dzieli się on na dwie części: serwer zajmujący się wyświetlaniem grafiki, klawiaturą i myszą oraz klient, czyli oprogramowanie chcące zmienić zawartość okienka. Oba te elementy komunikują się za pomocą protokołu przezroczystego sieciowo, co oznacza że nie ma znaczenia, czy oba elementy systemu działają na tym samym komputerze (np.: w domu) czy też na dwóch odległych maszynach. Jedna maszyna może wykonywać program, druga tylko wyświetlać wynik. Tytułem przykładu wskazać można na sytuację, w której użytkownik pracuje zdalnie na odległym komputerze korzystając z X Window. Jego lokalny terminal przy którym siedzi zapewnia graficzny interfejs działając jako serwer X Window. Zdalny komputer komunikuje się wówczas z terminalem jako klient X Window przyjmując za jego pośrednictwem instrukcje sterujące użytkownika oraz przedstawiając mu wyniki pracy. Twórcy protokółu X przewidzieli również możliwość jego rozszerzenia, czyli dodania nowej funkcjonalności; na przykład na potrzeby biblioteki OpenGL powstało rozszerzenie GLX. Najpopularniejszymi implementacjami są X.Org oraz XFree86.

Historia

- X Window System został stworzony w czerwcu 1984 roku w laboratoriach Massachusetts Institute of Technology (MIT) przez Boba Scheiflera.
- W 1988 powołano MIT X Consortium, a w 1992 postanowiono przenieść konsorcjum poza MIT tworząc oddzielną i niezależną organizacje.
- W 1993 roku utworzono X Consortium, finansowane przez jego członków. 1 stycznia 1994 roku wszystkie prawa do X Window System zostały przekazane X Consortium, Inc.
- Na początku 1996 roku w wyniku połączenia Open Software Foundation (OSF) i X/Open powstała The Open Group.
- X Consortium, Inc. zostało rozwiązane 31 grudnia 1996 roku. Wszystkie prawa do X Window System przekazano The Open Group.
- X Project Team została utworzona przez The Open Group jako następca X Consortium, Inc.
- The Open Group rozwiązało X Project Team i w maju 1999 roku powołało X.Org Group.
- 22 stycznia 2004 członkowie X.Org Group utworzyli X.Org Foundation.

Wydania

- 5 - MIT X Consortium
- 6, 6.1, 6.3 - X Consortium, Inc.
- 6.4 - X Project Team
- 6.5, 6.5.1, 6.6 - X.Org Group
- 6.7, 6.8, 6.8.1, 6.8.2 - X.Org Foundation

Zobacz też

- licencja X11 (MIT)
- NX
- VNC
- GDI
- Quartz

Zobacz w sieci

- [http://x.org/X11_protocol.html Protokół X11] Kategoria:Protokoły Kategoria:Grafika komputerowa Kategoria:Unix ja:X Window System

Lata 80. XX wieku

Lata 80. XX wieku Stulecia : XIX wiek - XX wiek - XXI wiek Dziesięciolecia : 1930-1939 1940-1949 1950-1959 1960-1969 1970-1979 1980-1989 1990-1999 2000-2009 2010-2019 2020-2029 2030-2039 Lata : 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989 ---- Wydarzenia: 1989
- protesty robotnicze zapoczątkowane na Wybrzeżu 1980 roku
- powstanie, zalegalizowanie i dynamiczny rozwój niezależnego od władz reżimu PRL związku zawodowego Solidarność, który przekształcił się w ruch społeczny
- wprowadzenie w Polsce stanu wojennego jako reakcja reżimu PRL na zagrożenie ze strony ruchu społecznego zgromadzonego wokół Solidarności
- początek procesu pieriestrojki w ZSRR
- pokojowy upadek reżimu PRL
- pojawienie się ruchu wolnego oprogramowania (FSF) i GNU Kategoria:Kartka z kalendarza-dziesięciolecie zh-min-nan:1980 nî-tāi ko:1980년대 ja:1980年代 simple:1980s

Microsoft Windows

Microsoft Windows - (ang. "Okna" - w zamierzeniu system z wyświetlanymi oknami) produkt firmy Microsoft, w wersjach 1.0 - 3.11: nakładka na system operacyjny DOS (oficjalnie wyłącznie na MS-DOS), następnie: oficjalnie 'pełnoprawny', samodzielny system operacyjny.

Rodzina systemów oparta na DOS

Czyli wersje 16-bitowe.
- Microsoft Windows 1.0 - 1985
- Microsoft Windows 2.0 - 1987
- Microsoft Windows 3.x:
- 3.0 - 1990
- 3.1 - 1992, nazwa kodowa Janus
- 3.11 i 3.11 for Workgroups (zobacz też: SMB) - 1993, nazwy kodowe Kato i Snowball
- Microsoft Windows 95 (4 i 4.1) - 1995, nazwa kodowa Chicago. Wersja ta miała trzy duże aktualizacje: OSR1, OSR2, OSR2.5
- Microsoft Windows 98 (4.1) - 1998, nazwa kodowa Memphis
- Microsoft Windows Me (4.9) - 2000, nazwa kodowa Georgia

Rodzina Microsoft Windows NT

To wersje systemu Windows NIE oparte na DOS-ie.
- Microsoft Windows NT 3.1 - 1993
- Microsoft Windows NT 3.5 - 1994
- Microsoft Windows NT 3.51 - 1995, nazwa kodowa Daytona
- Microsoft Windows NT 4.0 - 1996
- Microsoft Windows 2000 (NT 5.0), - 1999
- Microsoft Windows XP (NT 5.1) - 2001, nazwa kodowa Whistler
- Microsoft Windows Server 2003 (NT 5.2) - 2003
- Microsoft Windows XP Media Center 2005 - 2005

Planowane edycje systemu

To wersje systemu Windows, o których już wiemy, ale nie pojawiły się jeszcze na rynku.
- Microsoft Windows Vista (NT 6.0) (nazwa kodowa: Longhorn)
- Microsoft Windows Server 2007 Longhorn Server
- Microsoft Windows Server 2010 Blackcomb

Wersje dla palmtopów

Wersje, które działają wyłącznie na urządzeniach mobilnych, tj. palmtopach, komórkach...
- Windows CE
- Microsoft Windows Mobile

Klony

- PetrOS (tylko tryb tekstowy)
- ReactOS klon Windows NT 4.0 i w przyszłości 5.x Microsoft, po raz pierwszy dla Windows 98, udostępnił darmową usługę Windows Update, służącą do aktualizacji systemu.

Linki zewnętrzne

: [http://ki.gwsh.edu.pl/przemek/download/pliki.htm komponenty windows (biblioteki) często potrzebne przy instalacji programów] : [http://www.tweaks.pl Porady dla użytkowników systemów Windows] Kategoria:Windows Kategoria:GUI zh-min-nan:Microsoft Windows ko:마이크로소프트 윈도우즈 ms:Microsoft Windows ja:Microsoft Windows simple:Microsoft Windows th:ไมโครซอฟท์วินโดวส์

Klawiatura

Klawiatura jest to uporządkowany zestaw klawiszy służący do ręcznego sterowania urządzeniem lub ręcznego wprowadzania danych. W zależności od spełnianej funkcji klawiatura zawiera różnego rodzaju klawisze – alfabetyczne, cyfrowe, znaków specjalnych, funkcji specjalnych, o znaczeniu definiowanym przez użytkownika. Klawiatury występują w najróżniejszych urządzeniach – maszynach do pisania, kalkulatorach, telefonach komórkowych, tokenach; w szczególności jest to jeden z podzespołów wejściowych komputera. Aktualnie używane modele klawiatur komputerowych mają około 100 klawiszy. Coraz częściej w klawiatury komputerowe wbudowuje się dodatkowe elementy sterujące (dodatkowe przyciski) i kontrolne (diody świecące) - najczęściej dla obsługi multimediów. Szczególnego rodzaju klawiatury występują w instrumentach muzycznych – fortepianach, pianinach, klawesynach, trąbkach, akordeonach i in., a także w instrumentach elektronicznych. Klawiatury mogą mieć najróżniejszą konstrukcję:
- mechaniczne, historycznie najstarsze – ruch klawisza za pomocą mniej lub bardziej skomplikowanego systemu dźwigni, cięgien itp. układów mechanicznych bezpośrednio wykonuje czynność użyteczną (np. napęd dźwigni w maszynie do pisania, przestawienie tarczy w arytmometrze mechanicznym)
- stykowe – ruch klawisza powoduje bezpośrednio zwarcie (lub, rzadziej, rozwarcie) w układzie elektrycznym/elektronicznym:
- sprężynowa
- membranowa – za pomocą klawisza dociskana jest do płytki drukowanej specjalna membrana zwierająca, realizująca także ruch powrotny klawisza
- z gumą przewodzącą (obecnie najbardziej rozpowszechnione) – wciśnięcie klawisza powoduje dociśnięcie gumy przewodzącej do obwodu drukowanego, powodując znaczne obniżenie rezystancji pomiędzy końcówkami pola stykowego
- bezstykowa
- optoelektroniczna
- pojemnościowa – obecnie stosowana rzadko – klawisz połączony jest z elementem zmieniającym pojemność współpracującego kondensatora najczęściej poprzez wsunięcie się między okładziny
- kontaktronowa – naciśnięcie klawisza powoduje przysunięcie magnesu do kontaktronu wymuszając zwarcie styków
- ekranowa
- dotykowa – na ekranie wyświetlany jest układ klawiszy, dotknięcie zaznaczonego miejsca jest równoznaczne z wprowadzeniem znaku, konieczne jest posiadanie specjalnego monitora dotykowego
- klasyczna – na ekranie wyświetlany jest układ klawiszy, kliknięcie myszką w wybranym miejscu jest równoznaczne z wybraniem znaku; wariant zbliżony do poprzedniego, ale nie wymaga specjalnego monitora. Zaletą klawiatur ekranowych w porównaniu z fizycznymi jest możliwość wizualnej prezentacji wielu zestawów znaków z różnych alfabetów. Na klawiaturze komputerowej każde naciśnięcie klawisza powoduje wysłanie sygnału do komputera. Każdy klawisz ma przypisany własny sygnał, zwany kodem. Najbardziej rozpowszechnionym w klawiaturach komputerowych kodem jest ASCII. Od pewnego czasu na rynku dostępne są klawiatury bezprzewodowe stosujące do komunikacji z komputerem podczerwień (musi być kontakt klawiatury z odbiornikiem sygnału) oraz fale radiowe (mogą to być znaczne odległości ok. 5 m). Najnowszym trendem jest łączenie klawiatur za pomocą standardu Bluetooth. Klawiatury wprowadzające znaki łacińskie występują najczęściej w tzw. układzie QWERTY (od pierwszych liter w lewym, górnym rogu klawiatury), rzadziej QWERTZ (klawiatury niemieckie czy polskie w tzw. układzie maszynistki) czy AZERTY (francuskie). Istnieją również inne układy klawiatur między innymi klawiatura Dvoraka której celem jest przyśpieszenie pisania. Układ znaków na klawiaturze klawiatury komputerowe odziedziczyły po klawiaturach mechanicznych maszyn do pisania – występował tam problem blokujących się dźwigni podczas szybkiego pisania, który próbowano rozwiązać poprzez umieszczenie klawiszy z najczęściej powtarzającymi się sekwencjami liter w taki sposób, by leżały możliwie daleko od siebie. Długotrwała praca na klawiaturze może prowadzić do zespołu RSI. ---- Klawiatura to zespół głowicy silnika spalinowego zawierający: elementy sterujące zawory np. dźwigienki, sprężyny itp.
- ko:컴퓨터 자판 ja:キーボード th:คีย์บอร์ด (คอมพิวเตอร์)

Tablet

Tablet urządzenie wskazujące, mające podobne działanie jak mysz komputerowa, służące do rysowania elementów graficznych na komputerze. Składa się ze specjalnej podkładki oraz wskaźnika, zwykle w kształcie długopisu. Poruszając wskaźnikiem po podkładce, przenosi się do komputera sygnały o położeniu, a także o sile nacisku mierzonej przez urządzenie wskazujące. Bardziej złożone konstrukcje rejestrują też nachylenie i obrót (wokół własnej osi i względem powierzchni tabletu) wskaźnika, dla odwzorowania jego ruchu w postaci np. dokładnej imitacji smugi farby z pędzla. Poza kształtem, czynnikiem odróżniającym tablety od myszy (i większości innych urządzeń wskazujących) jest odwzorowanie sygnałów w tzw. trybie absolutnym, podczas gdy mysz działa w trybie względnym - powierzchnia tabletu jest dokładnie przełożona na ekran (lub np. okno programu graficznego), przez co dotknięcia wskaźnikiem rogów podkładki przenoszą kursor natychmiast w rogi ekranu, a ruch myszy jedynie przesuwa kursor względem jego aktualnego położenia. Do komunikacji między podkładką a wskaźnikiem używane jest pole elektromagnetyczne, w tabletach firmy Wacom dodatkowo stanowi ono źródło zasilania dla wskaźnika, inne firmy produkują wskaźniki zasilane bateriami (zasadniczo zmniejsza to wygodę użytkowania ze względu na wagę baterii). Jeden tablet może być używany z całym zestawem wskaźników pełniących różne funkcje, m. in:
- Zwykłe narzędzie rysujące
- Gumka (często umieszczona na drugim końcu wskaźnika rysującego, na wzór drewnianych ołówków)
- Areograf (włącznie z regulacją gęstości krycia i obszaru na samym wskaźniku)
- Pędzel (wskaźnik ze specjalnie profilowaną, miękko sprężynującą końcówką, dającą wrażenie malowania prawdziwym pędzlem) Rozmiary obszaru roboczego tabletów są różne, w zależności od zastosowania - od A6, do retuszu fotografii i hobbystycznego rysunku, aż po A0, stosowane przede wszystkim z programami CAD, do tworzenia map i projektów. W większości modeli obszar roboczy jest pokryty ruchomą folią, pod którą można umieścić kartkę z rysunkiem lub projektem, pełniącym rolę pomocniczą. Zaawansowane możliwości tabletów mogą być w pełni wykorzystane z systemami Microsoft Windows i Linux. W tym drugim przypadku szczególnie dobre wsparcie mają tablety Wacom - ich sterowniki wprawdzie działają również na systemie FreeBSD, jednak tylko dla przestarzałych modeli używających portu RS232. W innych systemach operacyjnych tablety USB zwykle działają jako standardowe urządzenia HID, zachowując się jak myszy, lub też, co jest regułą w przypadku tabletów RS232, nie działają w ogóle. Większość dobrych programów graficznych, jak np. Adobe Photoshop czy GIMP, potrafi przełożyć dodatkowe dane z tabletu (siła nacisku, nachylenia) na obraz.

Zobacz też:

- klawiatura
- mysz
- track ball
- touch pad kategoria:Sprzęt komputerowy ja:ペンタブレット

Bitmapa

Bitmapa (grafika rastrowa) - sposób reprezentacji komputerowej grafiki dwuwymiarowej polegający na określeniu położenia każdego piksela obrazu, oraz przypisaniu mu wartości bitowej określającej nasycenie koloru podstawowego w danym trybie koloru. W węższym zakresie znaczeniowym bitmapa jest jedynie przyporządkowaniem pikselowi położenia, oraz stanu danego piksela (zapalony/wygaszony), co jest wykorzystywane w grafice dwubitowej, określanej jako tryb kreskowy. Zobacz też: grafika wektorowa. Kategoria:Grafika komputerowa

Biblioteka (informatyka)

Biblioteka w informatyce to zbiór procedur i danych, z których korzystają różne programy. Biblioteki są bardzo często związane z jednym językiem programowania. Interfejsy do innych języków są tworzone za pomocą tzw. wrapperów, czyli kawałków kodu które odbierają wywołanie w języku programu, przetwarzają je na wywołanie języka biblioteki i wysyłają to wywołanie do biblioteki, po czym robią to samo ze zwróconymi wynikami. Szczególnie popularnym językiem, w którym pisane są biblioteki, jest C, ponieważ można bardzo łatwo tworzyć wrappery z C do innych języków. Biblioteki systemowe i ogólne:
- GLib
- Libc
- libstdc++
- STL Biblioteki obsługi urządzeń peryferyjnych:
- gPhoto Biblioteki graficzne:
- GGI
- FOX
- GNUstep
- GTK+
- LessTif
- MFC
- Motif
- Qt
- Xlib Biblioteki matematyczne:
- ATLAS
- Blitz++
- FFTW
- GNU Multiple Precision Arithmetic Library
- GNU Scientific Library
- ITL
- LAPACK
- MTL Biblioteki renderingu fontów:
- FreeType Biblioteki dla tworzenia gier:
- Allegro
- Clanlib
- Simple DirectMedia Layer (SDL) Biblioteki audio:
- libao
- libesd
- libarts
- libaudio
- ALSA-lib
- libGSM
- libaudiofile
- libsndfile Biblioteki kryptograficzne:
- libmcrypt
- OpenSSL
- libgcrypt
- GNUTls Biblioteki obsługi różnych formatów plików graficznych:
- ImageMagick
- libjpeg
- libmng
- libpng
- libtiff Biblioteki obsługi trybu tekstowego:
- ncurses
- S-Lang Biblioteki bazodanowe:
- Berkeley DB
- ODBC
- SQLite Biblioteki wyrażeń regularnych:
- PCRE Biblioteki służące programowaniu rozproszonemu:
- BSPlib
- MPICH
- PUB
- PVM

Zobacz też

- Biblioteka
- biblioteka uruchomieniowa
- Kod na Wikipedii kategoria:biblioteki programistyczne ja:ライブラリ

Menedżer okien

Menedżer okien to program kontrolujący położenie i wyświetlanie okien aplikacji w X Window System, graficznym interfejsie użytkownika w systemach uniksowych, pozwalającym użytkownikowi na interakcję z wieloma programami równocześnie. Każdy program posiada swoje własne niezależne okno, a kiedy dostępny jest menedżer okien, interakcja między X-serwerem a jego klientami jest przekierowywana przez menedżera okien. Inaczej niż na platformach Microsoft Windows i Mac OS X, które zawsze dostarczały jeden własny system kontroli i obsługi wyświetlanych na ekranie okien, X Window System pozwala użytkownikowi na wybór jednego z wielu menedżerów okien. Różnice między menedżerami okien dotyczą m. in.:
- dostosowywalności wyglądu i funkcjonalności
- tekstowych menu wykorzystywanych do uruchamiania programów i/lub zmieniania ustawień
- paneli i innych graficznych metod uruchamiania aplikacji
- liczby pulpitów oraz wirtualnych pulpitów (pulpity większe niż fizyczny rozmiar monitora) i metod przełączania się między nimi
- wielkością zajmowanej pamięci i innych zasobów systemowych
- stopnia integracji ze środowiskiem (zob. GNOME i KDE) Istnieją także alternatywne powłoki dla Windows. Przykładowo, LiteStep zamienia interfejs użytkownika Windows 95/98/NT na zapożyczony z menedżera okien AfterStep. Istnieją także różne powłoki graficzne dla OS/2.

Popularne menedżery okien dla X Window System

- AfterStep
- Blackbox
- Enlightenment
- Fluxbox
- fvwm (oparty początkowo na twm)
- IceWM
- KWin (dawniej KWM, domyślny menedżer okien KDE)
- Metacity (menedżer okien dla GNOME 2.x) [http://www.gnome.org/start/2.2/notes/rnwm.html]
- MWM
- Sawfish (dawniej Sawmill)
- twm
- Xfwm (menedżer okien dla Xfce)
- Window Maker

Inne menedżery okien dla X11

- 9wm [http://unauthorised.org/dhog/9wm.html]
- Aewm [http://www.red-bean.com/~decklin/aewm/]
- Ion
- larswm [http://www.fnurt.net/larswm/]
- OLWM (and OLVWM[http://www.phys.columbia.edu/~flame/olvwm.html] with virtual desktops, OPEN LOOK window managers)
- Openbox
- Oroborus
- PWM
- Qvwm (Windows 95/98 look-alike) [http://www.qvwm.org/]
- Ratpoison
- Scwm (the Scheme constrained window manager) [http://scwm.sourceforge.net/]
- Waimea
- WindowLab
- WMI
- XPwm [http://www.xpde.com/]

Odnośnik zewnętrzny

- [http://xwinman.org/ Window Managers for X] - strona Matta Chapmana kategoria:Menadżery okien ja:ウィンドウマネージャ

Motif

Motif, graficzny interfejs użytkownika opracowany w Open Software Foundation, uruchamiany w X Window System i będący podstawowym interfejsem graficznym w systemie operacyjnym UNIX. kategoria:Biblioteki graficzne

GNOME

] krótki aforyzm filozoficzny. GNOME (ang. GNU Network Object Model Environment) jest graficznym środowiskiem użytkownika opartym na systemie X Window System oraz widgetach GTK+ i GDK. Działa na większości systemów typu Unix.

Informacje ogólne

GNOME stanowi część projektu GNU. Projekt został rozpoczęty w sierpniu 1997 roku przez Miguela de Icaza w celu stworzenia w pełni wolnodostępnego graficznego środowiska użytkownika dla systemu GNU/Linux, jako alternatywa dla środowiska KDE, opartego o zamkniętą (wówczas) bibliotekę Qt norweskiej firmy Trolltech. Większa część środowiska GNOME została napisana w czystym C. Możliwe jest jednak tworzenie aplikacji GNOME w innych językach programowania dzięki możliwościom bibliotek opakowujących wywołania (ang. wrappers) - m.in. Python, C++, C#, Ada95, Perl, Ruby.

Cele

Projekt GNOME dostarcza dwóch rzeczy: środowiska graficznego GNOME, stanowiącego intuicyjny i atrakcyjny pulpit dla użytkowników końcowych, oraz platformy rozwojowej GNOME, zespołu bibliotek koniecznych dla budowania aplikacji, które integrują się z tym środowiskiem. Silny nacisk położony jest na prostotę oraz wygodę obsługi, a co za tym idzie - internacjonalizację i ułatwienia dostępności.

Organizacja

Rozwój projektu GNOME jest dosyć luźno zorganizowany, podobnie jak inne projekty wolnego oprogramowania. Większość dyskusji na temat rozwoju środowiska prowadzona jest w otwartych listach dyskusyjnych. W sierpniu 2000 r. utworzona została Fundacja GNOME, zajmująca się zadaniami administracyjnymi, kontaktami z prasą oraz stanowiąca punkt kontaktowy dla firm zainteresowanych rozwojem lub dystrybucją GNOME'a.

Platformy, na których działa GNOME

Początkowo przeznaczone dla GNU/Linuksa, środowisko GNOME może obecnie pracować na wielu systemach typu Unix (
- BSD, AIX, IRIX, HP-UX). Zostało także zaadoptowane przez firmę Sun Microsystems jako standardowe środowisko graficzne dla jej dwóch systemów operacyjnych - Solaris (zastępując przestarzałe CDE) oraz Sun Java Desktop System. Istnieje także port GNOME'a dla środowiska Cygwin, dzięki czemu może ono pracować w systemie Microsoft Windows. Udało się je także skompilować w systemie Mac OS X.

Wersje środowiska

Każdy element składający się na projekt GNOME posiada swoją własną numerację wersji i harmonogram wydań. Jednakże autorzy tych modułów współdziałają w celu wydania pełnej stabilnej wersji środowiska GNOME co około sześć miesięcy. Poniższa tabela zawiera tylko informacje o pełnych wydaniach stabilnych, wydania niestabilne zostały pominięte.

Wersja	Data	Opis
	sierpień 1997	Ogłoszenie rozpoczęcia projektu GNOME
1.0	marzec 1999	Pierwsze główne wydanie
1.0.55	październik 1999	"October GNOME"
1.2	maj 2000	"Bongo GNOME"
1.4	kwiecień 2001	GNOME "Tranquility". Ostatnie wydanie oparte o GTK+ 1.x
2.0	czerwiec 2002	Pierwsze wydanie oparte o GTK+ 2.x
2.2	luty 2003	Usprawnienia menedżera plików i obsługi multimediów
2.4	wrzesień 2003	Przeglądarka Epiphany, ułatwienia dostępności
2.6	marzec 2004	Nowy Nautilus z trybem "spatial", nowe okno dialogowe wyboru plików
2.8	wrzesień 2004	Integracja z klientem pocztowym Evolution, VNC, ulepszone narzędzia administracyjne
2.10	marzec 2005	Integracja z odtwarzaczem Totem, ripperem CD Sound Juicer, LiveCD
2.12	wrzesień 2005	Nowy domyślny motyw Clearlooks, dodano przeglądarkę dokumentów Evince oraz Keyring Manager program do zarządzania hasłami.

Architektura

Środowisko GNOME składa się z wielu mniejszych projektów. Najistotniejsze z nich wymieniono poniżej:
- ATK - biblioteka odpowiedzialna za ułatwienia dostępności
- Bonobo - technologia pozwalająca na osadzanie komponentów oprogramowania i złożone dokumenty.
- GConf - do przechowywania ustawień aplikacji
- GNOME VFS - wirtualny system plików.
- GNOME Keyring - system bezpieczeństwa dla GNOME.
- GNOME Print - ujednolicona obsługa drukowania dla aplikacji GNOME
- GStreamer - podstawowa biblioteka obsługi multimediów
- GTK+ - biblioteka widgetów.
- LibXML - biblioteka zapewniająca obsługę XML.
- ORBit - ORB dla CORBA.
- Pango - wyświetlanie czcionek międzynarodowych
- Zasady tworzenia interfejsu użytkownika (ang. Human Interface Guidelines) - specyfikacje opracowane przez Sun Microsystems, uściślające zasady tworzenia przyjaznych dla użytkownika aplikacji GNOME

Główne aplikacje

- AbiWord - procesor tekstu,
- Anjuta - środowisko programistyczne,
- Epiphany - przeglądarka internetowa oparta o silnik Mozilli - Gecko (wcześniej Galeon),
- Evolution - kombajn osobisty łączący PIM oraz pocztę elektroniczną, zbliżony funkcjonalnie do Microsoft Outlook,
- Gaim - komunikator,
- gedit - edytor tekstu,
- GIMP - rozbudowany edytor grafiki (na potrzeby którego powstała niegdyś biblioteka GTK+, tj. GIMP Tool Kit),
- Glade - program do tworzenia graficznego interfejsu użytkownika,
- GnuCash - aplikacja finansowa,
- Gnumeric - arkusz kalkulacyjny,
- Metacity - menedżer okien (wcześniej Sawfish, jeszcze wcześniej Enlightenment),
- MrProject - program do zarządzania projektami i planowania,
- Nautilus - menedżer plików (wcześniej GMC),
- Sound Juicer - ripper CD
- Totem - odtwarzacz filmów,

Zobacz także

- GTK+
- Linux
- X Window System
- KDE
- Wolne oprogramowanie

Odnośniki zewnętrzne

- [http://www.gnome.org Witryna domowa projektu]
- [http://www.gnomepl.org Polskie tłumaczenie programów i dokumentacji GNOME]
- [http://www.gnomedesktop.org/ FootNotes - nowości ze świata GNOME]
- [http://www.gnomefiles.org/ GnomeFiles - repozytorium oprogramowania dla GNOME/GTK+]
- [http://planet.gnome.org/ Planet GNOME - zbiór blogów ludzi rozwijających GNOME]
- [http://developer.gnome.org/projects/gup/hig/ Zasady tworzenia interfejsu użytkownika GNOME (HIG)]
- [http://primates.helixcode.com/~miguel/gnome-history.html Miguel de Icaza, jeden z głównych twórców opowiada historię GNOME] Kategoria:GNOME ko:그놈 ja:GNOME simple:GNOME

KDE

KDE (K Desktop Environment) to środowisko graficzne zrealizowane jako wolne oprogramowanie dla systemów operacyjnych Unix i Linux. Zawiera bogaty systemem bibliotek do tworzenia aplikacji w środowisku graficznym. Obok GNOME jest jednym z dwóch najpopularniejszych uniksowych środowisk graficznych. Pierwotna nazwa projektu brzmiała Kool Desktop Environment. KDE korzysta z biblioteki graficznej Qt, a także z systemu obiektowego KParts. System ten pozwala na współdzielenie elementów danego programu pomiędzy różnymi aplikacjami KDE, np. emulator terminala Konsole może zostać osadzony w Konquerorze. W KDE menedżerem okien jest KWin, jednak aplikacje można uruchamiać także pod innymi menedżerami. Maskotką projektu KDE jest zielony smok o imieniu Konqi. Można go zobaczyć na stronach poświęconych temu środowisku oraz w wielu aplikacjach, m.in. podczas wyboru opcji wylogowania czy w oknie "informacje o KDE".

Przyszłość KDE

Obecna seria KDE to 3.x, bazująca na serii biliotek Qt 3.x. Tymczasem jest już gotowe Qt 4.x, na którym będzie oparta nowa linia KDE, także o numerze 4.x. Pierwszym etapem zmian będzie przejście obecnej linii kodu na nowe Qt. W celu wypróbowania nowych technologii do KDE 4 powstał projekt Appeal, w skład którego wchodzą podprojekty Plasma (nowa powłoka graficzna), Tenor (wbudowana wyszukiwarka), Oxygen (nowe ikonki), Coolness (efekty graficzne) oraz KDE Everywhere (promocja KDE).

Aplikacje KDE

Najważniejszą aplikacją KDE jest niewątpliwie przeglądarka WWW i menedżer plików Konqueror. Aplikacje korzystające z KDE często mają nazwy rozpoczynające się od K lub zawierają "k" zamiast "c" w środku nazwy, ale nie jest to ścisłą regułą.
- Digikam - zarządzanie zbiorami zdjęć, przeglądarka i edytor grafiki, obsługa aparatów cyfrowych
- K3b - program do nagrywania płyt CD/DVD
- Kate - zaawansowany edytor tekstu
- KDevelop - środowisko programistyczne dla wielu języków programowania
- KGet - menedżer pobierania plików
- KMail - klient pocztowy
- KNode - klient grup dyskusyjnych
- KolourPaint - tworzenie grafiki rastrowej
- Konsole - emulator terminali wyposażony w zakładki
- Kontact - zarządzanie informacjami osobistymi (poczta, kalendarz, notatki, książka adresowa)
- Kopete - komunikator internetowy (obsługuje m.in. IRC, Jabber, Gadu-Gadu i wiele innych)
- KPDF - przeglądarka plików PDF
- KPovModeler - program do tworzenia trójwymiarowej grafiki
- KTTS - syntezator mowy; np. potrafi czytać zawartość strony WWW
- Odtwarzacze multimedialne
- amaroK - zaawansowany odtwarzacz multimedialny
- JuK - odtwarzacz multimedialny z zaawansowaną obsługą playlist
- Kaffeine, KMPlayer, KPlayer - odtwarzacze filmów i muzyki
- Noatun - odtwarzacz multimedialny rozszerzany za pomocą wtyczek
- KOffice - pakiet programów biurowych
- KWord - procesor tekstu WYSIWYG
- KSpread - arkusz kalkulacyjny
- KPresenter - edytor prezentacji
- Kexi - aplikacja do wygodnego budowania baz danych
- Kivio - tworzenie diagramów przepływu
- Karbon14 - grafika wektorowa
- Krita - grafika rastrowa
- KChart - rysowanie wykresów
- KFormula - edytor wzorów matematycznych
- KDE zawiera również programy narzędziowe, edukacyjne oraz gry

Zobacz też

- GNOME
- XFce
- Window Maker
- Enlightenment
- lista programów FLOSS

Linki zewnętrzne

- Po angielsku
- [http://www.kde.org/ Strona domowa KDE]
- [http://www.kde-apps.org/ Aplikacje dla KDE]
- [http://www.kde-look.org/ Dodatki graficzne dla KDE]
- [http://planetkde.org/ Zbiór blogów ludzi rozwijających KDE]
- [http://www.kde-files.org/ Szablony dokumentów dla KDE]
- [http://www.kde-artists.org/ Serwis dla artystów związanych z KDE]
- Po polsku
- [http://www.kde.pl/ KDE w Polsce]
- [http://kdei18n-pl.sourceforge.net/ Strona domowa polskiego tłumaczenia KDE] Kategoria:KDE ja:KDE simple:KDE

GDK

GDK (GTK+ Drawing Kit) to biblioteka pośrednia pomiędzy X serwerem i GTK+. Wykonuje proste operacje graficzne takie jak rysowanie figur geometrycznych, bitmap i czcionek oraz przechwytywanie zdarzeń dotyczących okien. GDK ma istotny wpływ na przenośność GTK+. Kiedy funkcje niskiego poziomu są obsługiwane przez bibliotekę GLib jedyną czynnością konieczną do przeniesienia GTK+ na inną platformę jest dopasowanie GDK do warstwy graficznej danego systemu operacyjnego. Istnieją wersje GDK dopasowane do systemów Microsoft Windows i Mac OS X.

Zobacz w sieci

- [http://developer.gnome.org/doc/API/2.0/gdk/index.html API GDK] Kategoria:Biblioteki graficzne Kategoria:GNU

Qt

Qt to przenośna biblioteka, dedykowana dla języka C++. Jej dużą część stanowią klasy służące do budowy interfejsu graficznego programów komputerowych. Rozwijana jest ona przez firmę Trolltech. Qt jest dostępna dla wielu platform: Windows, X11 (Linux,
- BSD, Solaris...), Mac OS X (10. wersja systemu Mac OS) oraz dla tzw. urządzeń wbudowanych (ang. embedded) opartych na Linuksie. Qt jest podstawą dla uniksowego środowiska graficznego KDE. Qt jest biblioteką w pełni obiektową przeznaczoną dla języka C++, zawierającą tzw. "nowoczesne" technologie programowania GUI (istniejące wcześniej jedynie w Tk): mechanizm sygnałów i slotów, automatyczne rozmieszczanie widżetów, oraz zhierarchizowany system zdarzeń. Biblioteka Qt, oprócz obsługi interfejsu użytkownika, zawiera także niezależne od platformy systemowej moduły obsługi plików i sieci, grafiki 3D (OpenGL), baz danych SQL, języka XML, lokalizacji, wielowątkowości, zaawansowanej obsługi napisów, oraz rozszerzeń (wtyczek). Zawiera także własne biblioteki wzorców, co czyni ją niezależną od STLa. Aby zachęcić twórców wolnego oprogramowania do korzystania z biblioteki, firma Trolltech udostępniła ją na wolnej licencji QPL, która była jednak w uważana za niezgodną z GPL (stało się to bezpośrednią przyczyną rozpoczęcia prac nad projektem GNOME). Od roku 2000, począwszy od wersji 2.2, Qt dla platform Linux/Unix jest rozpowszechniana także na licencji GPL. Obecnie jest więc dostępnych kilka sposobów licencjonowania - oprócz wersji komercyjnej także GPL, QPL oraz Edukacyjna. Ponadto, w 2004 roku licencjonowanie GPL zostało rozszerzone na platformę Mac OS X, a wraz z wersją 4.0 wydaną w 2005 roku także na Microsoft Windows.

Zobacz też

- GTK+
- wxWidgets

Zobacz w sieci

- Po angielsku
- [http://www.trolltech.com/ Strona firmy Trolltech]
- [http://doc.trolltech.com/ Szczegółowa dokumentacja]
- [http://www.qtforum.org/ Angielskie forum dyskusyjne Qt]
- [http://www.digitalfanatics.org/projects/qt_tutorial/ The Independent Qt Tutorial]
- [http://phptr.com/content/images/0131240722/downloads/blanchette_book.pdf C++ GUI Programming with Qt 3] (PDF)
- Po polsku
- [http://free.of.pl/q/qtmoux/ Programowanie w Qt - kurs]
- [http://qtforum.kde.pl/ Polskie forum dyskusyjne Qt] Kategoria:Biblioteki graficzne kategoria:Open Source

Klient-serwer

Klient/serwer to asymetryczna architektura oprogramowania umożliwiająca rozdzielenie pewnych funkcjonalności, w celu zwiększenia elastyczności i ułatwienia wprowadzania zmian w każdej z części. Polega to na ustaleniu, że pewien zbiór oprogramowania zapewnia usługi dla innego zbioru. Z usług jednego serwera może zazwyczaj korzystać wielu klientów. Zdarza się, że jeden klient może korzystać jednocześnie z usług wielu serwerów. Przykład działania wielu klientów z serwerem Przykładowe metody komunikacji:
- potoki
- gniazda
- pamięć dzielona

Zobacz też

- P2P
- protokoły komunikacyjne Kategoria:Informatyka

Serwer

Serwer jest to program komputerowy udostępniający różne usługi dla oprogramowania klienckiego w schemacie klient-serwer. Serwerami nazywa się także komputery które pełnią takie funkcje. Przykładowe serwery to sshd dla protokołu SSH lub Apache dla protokołu HTTP. Serwery są często realizowane w postaci demonów. Serwerem można nazwać także komputer w sieci Internet na którym znajduje się oprogramowanie Serwera.

Zobacz też

- serwer internetowy
- serwer plików
- serwer wydruku
- serwer autoryzacji
- serwer aplikacji
- serwer baz danych
- klient Kategoria:sieci komputerowe als:Server ko:서버 ja:サーバ simple:Server th:เซิร์ฟเวอร์

Mysz komputerowa

] Mysz (z ang. mouse) urządzenie wskazujące używane podczas pracy z interfejsem graficznym systemu komputerowego. Wynaleziona przez Douglasa Engelbarta w 1963 r. Mysz umożliwia poruszanie kursorem po ekranie komputera poprzez przesuwanie jej po powierzchni płaskiej. Mysz odczytuje zmianę swojego położenia względem podłoża, a po jego zamianie na postać cyfrową komputer dokonuje zmiany położenia kursora myszy na ekranie.

Mysz mechaniczna

Najstarszym typem myszy jest "mysz mechaniczna", w urządzeniu tym wykorzystuje się metalową kulkę pokrytą gumą, oraz system rolek. Kulka pod wpływem tarcia o powierzchnię, po której przesuwamy mysz obraca się. Kulka powoduje obrót dwóch prostopadle umieszczonych rolek, które odzwierciedlają przesunięcie kursora myszy na ekranie w "pionie" i "poziomie". Ze względu na to, że do poruszania kulką myszy potrzebna jest równa powierzchnia o odpowiednio dużym tarciu, stosuje się specjalne podkładki. W trakcie używania myszy brud z podkładki przenosi się na kulkę i wałki. Powoduje to problemy z działaniem urządzenia i wymusza jego czyszczenie co jakiś czas.

Mysz optyczna

Nowszym rozwiązaniem jest tzw. "mysz optyczna". W podstawie takiej myszy zainstalowana jest jedna lub więcej dioda elektroluminescencyjna która oświetla powierzchnię pod myszą oraz system czujników optycznych, mysz posiada także procesor DSP służący do analizowania względnych zmian w położeniu mocno powiększonego obrazu powierzchni. Najnowszym rozwiązaniem jest zastosowaniem lasera zamiast diod świecących co jeszcze bardziej podnosi rozdzielczość myszy. Zaletą dwóch ostatnich rozwiązań jest brak mechaniki, która łatwo ulega zanieczyszczeniu i wymaga częstej konserwacji oraz to, że mysz działa na prawie każdej powierzchni i nie wymaga podkładki.

Komunikacja z komputerem

W zależności od rodzaju, mysz może przekazywać sygnały do komputera po kablu lub bezprzewodowo. Mysz musi być zasilana prądem. W przypadku myszy przewodowych, odpowiednie napięcie jest dostarczane po tym samym kablu co sygnały od myszy. W przypadku myszy bezprzewodowych, energia elektryczna pobierana jest z baterii lub akumulatorów umieszczonych we wnętrzu myszy. Są również urządzenia ze specjalną podkładką, która indukuje prąd do bezprzewodowej myszy. Wówczas mysz nie musi posiadać ani kabla, ani wewnętrznego źródła prądu, jednak można z niej korzystać tylko na specjalnej podkładce, która jest zasilana po kablu.

Zobacz też

- dwuklik
- klawiatura
- track ball, touch pad
- tablet kategoria:Sprzęt komputerowy ko:마우스 ms:Tetikus ja:マウス th:เมาส์

Klient

- klient (starożytny Rzym)
- klient (informatyka)
- klient-serwer ja:クライアント

OpenGL

OpenGL (ang. Open Graphics Library) - specyfikacja uniwersalnego API do generowania grafiki. Zestaw funkcji składa się z 250 podstawowych wywołań, umożliwiających budowanie skomplikowanych trójwymiarowych scen z podstawowych figur geometrycznych. OpenGL wykorzystywany jest często przez gry komputerowe, spełnia rolę analogiczną, jak konkurencyjny Direct3D (część DirectX) w systemie Windows firmy Microsoft. Również programy do przedstawiania wyników badań naukowych, CAD, oraz wirtualnej rzeczywistości używają OpenGL.

Opis działania

OpenGL, podobnie jak np. X Window System, działa w architekturze klient-serwer. Klientem, w tym przypadku, jest aplikacja wykorzystująca OpenGL, która zleca operacje graficzne do wykonania, a serwerem - aktualnie używana implementacja OpenGL (np. w sterowniku karty graficznej). Zwykle, klient i serwer znajdują się na tej samej maszynie, jednak nie jest to konieczne - biblioteka zaprojektowana tak, aby możliwe było np. wyświetlanie grafiki OpenGL na zdalnym terminalu. Jednocześnie, na skutek zastosowania zunifikowanego protokołu komunikacji, wyświetlanie może odbywać się na zupełnie innej platformie, niż ta, na której działa aplikacja. Jedną z podstawowych cech OpenGL jest to, że jest on maszyną stanu. Na stan OpenGL w danym momencie składa się szereg parametrów i trybów działania, które można ustawić lub zapamiętać na stosie i później odtworzyć. Ich konfiguracja będzie miała bezpośredni lub pośredni wpływ na otrzymany rezultat renderingu. Raz ustawiony parametr lub tryb działania pozostaje zachowany aż do następnej zmiany. Przykładami takich parametrów mogą być: kolor rysowania, aktualnie używana tekstura, sposób działania bufora z, macierz, na której wykonywane są aktualnie operacje, oraz wiele innych. Część z parametrów może być włączana lub wyłączana w sposób bardzo oczywisty, tzn. poprzez wywołanie funkcji glEnable() lub glDisable() (w tłumaczeniu brzmiałoby to: glWłącz() oraz glWyłącz()), a inne ustawiane są poprzez wykonanie powiązanych z tymi parametrami funkcji (np. glBindTexture() - ustawienie aktywnej tekstury). Dzięki funkcji glPushAttrib() możliwe jest zapamiętanie na stosie części lub całości aktualnego stanu OpenGL w zależności od przekazanego jej argumentu. Funkcja odwrotna, czyli glPopAttrib() nie wymaga żadnych argumentów, gdyż pobiera ze szczytu stosu taki stan jaki został wcześniej zapamiętany.

Geneza OpenGL

Pierwotna wersja biblioteki wyewoluowała ze stworzonej przez firmę Silicon Graphics Inc. dla jej systemów graficznych, biblioteki IrisGL. W chwili obecnej, implementacje OpenGL można znaleźć w praktycznie wszystkich nowoczesnych platformach. W większości przypadków implementacje te rozwijane są przez producentów sprzętu graficznego. Istnieje również otwarta implementacja - Mesa, zgodna z OpenGL na poziomie kodu, która jednak, ze względu na brak licencji, określana jest jako "bardzo podobna". Aktualnie rozwój OpenGL jest kontrolowany przez organizację ARB (Architectural Review Board), powołaną w roku 1992 i zrzeszającą 10 firm (3DLabs, Apple, ATI, Dell, Evans & Sutherland, Hewlett-Packard, IBM, Intel, Matrox, NVIDIA, SGI, Sun Microsystems) które spotykają się raz na 3 miesiące, aby głosować i podejmować decyzje. Prawa do logo i nazwy OpenGL nadal jednak należą do SGI. We wrześniu 2004 r. ARB opublikowała specyfikację OpenGL w najnowszej wersji 2.0.

Biblioteki pomocnicze

Mimo dużych możliwości, samo OpenGL jest interfejsem niskopoziomowym. Oznacza to, że zawiera ono np. funkcje rysujące pojedyncze wielokąty lub serie wielokątów, albo funkcje operujące na macierzy widoku, ale już, na przykład, funkcje pozwalające na ustawienie obserwatora w pewnym punkcie patrzącego w inny punkt (gluLookAt), narysowanie całej sfery (gluSphere), bądź automatyczne wygenerowanie mipmap dla danej tekstury (gluBuild2DMipmaps), realizowane są za pomocą biblioteki pomocniczej GLU (ang. GL Utility library). Poza GL i GLU, do wykorzystania OpenGL w aplikacji potrzebne są zwykle również inne biblioteki. Wynika to z faktu, że OpenGL zajmuje się tylko renderingiem grafiki i nie zawiera funkcji związanych z tworzeniem kontekstu graficznego, obsługą środowiska okienkowego, czy obsługą zdarzeń takich, jak naciśnięcie klawisza na klawiaturze lub ruch kursora myszy. Funkcjonalność tę można dodać poprzez biblioteki takie jak GLUT (ang. GL Utility Toolkit), GLUI, czy dedykowane dla poszczególnych platform GLX (w przypadku środowiska X Window System) lub WGL (w przypadku Windows). Istnieje również biblioteka SDL (ang. Simple DirectMedia Layer), realizująca funkcje podobne jak DirectX i jednocześnie umożliwiająca łatwe użycie OpenGL z jej poziomu. Zarówno SDL, jak i GLUT dostępne są dla wielu platform, a zatem pozwalają na efektywne tworzenie przenośnych aplikacji. Należy jednak zauważyć, że w przeciwieństwie do SDL klasyczny GLUT (jako dzieło Marka Kilgarda) nie jest już rozwijany (i choć pojawiają się nieoficjalne wersje typu FreeGLUT, to rozwiązują one bardziej kwestie licencyjne niż podtrzymują rozwój tego oprogramowania).
Rozszerzenia
OpenGL został zaprojektowany w taki sposób, aby producenci sprzętu graficznego mogli rozszerzać jego funkcjonalność poprzez własne rozszerzenia. Rozszerzenia takie dystrybuowane są poprzez publikację zarówno sterowników obsługujących dane funkcje, jak również plików nagłówkowych z definicjami tychże, aby z funkcji tych mogli skorzystać programiści piszący oprogramowanie używające OpenGL. Funkcje lub stałe występujące w rozszerzeniach oznaczane są skrótami przyporządkowanymi poszczególnym producentom (np. funkcje firmy NVIDIA oznaczane są skrótem NV). Jeśli funkcja jest używana przez więcej niż jednego producenta, oznaczana jest skrótem EXT, a w przypadku, gdy zostanie oficjalnie zaakceptowana przez Architectural Review Board, staje się ona rozszerzeniem standardowym i otrzymuje oznaczenie ARB. Później, rozszerzenie może się stać oficjalnie częścią standardu OpenGL, w kolejnej jego wersji.
Zobacz też

- Mesa
- Direct3D
- OpenGL Shading Language
Linki zewnętrzne

- [http://www.opengl.org Oficjalna strona organizacji zajmującej się OpenGL]
- [http://www.opengl.org/documentation/specs/version2.0/glspec20.pdf Specyfikacja OpenGL 2.0]
- [http://rush3d.com/reference/opengl-redbook-1.1/ "OpenGL Red Book" - Podręcznik programisty OpenGL]
- [http://nehe.gamedev.net/ NeHe - materiały do nauki OpenGL. Kursy dla początkujących i zaawansowanych w praktycznie każdym języku programowania]
- [http://www.libsdl.org SDL - Simple DirectMedia Layer] Kategoria:Biblioteki graficzne ja:OpenGL th:OpenGL

XFree86

XFree86 to darmowa i wolna (na licencji MIT X11) implementacja X Window System, działająca na systemach Linux, FreeBSD, NetBSD, OpenBSD, Mac OS X, Solarisie i kilku innych Uniksach. Obecnie XFree86 opiera się na wersji 11, wydaniu 6, podwersji 5.1 X Window System.

Historia

W okolicach maja 1992 roku wystartował projekt o nazwie X386, którego celem było dostosowanie kodu X11R5 dla System V R3 i R4 na tych pecetach, na których oryginalny kod nie chciał jeszcze działać. Kilka miesięcy później X386 objęło także implementację protokołu X Window System dla systemów 386BSD oraz rozwijającego się Linuksa. Z czasem ta gałąź stała się faktycznym standardem X dla Linuksa, choć jednocześnie istniały także inne implementacje dla różnych systemów, np. AcceleratedX czy X Server autorstwa Metrowerks. Po drodze projekt X386 zmienił swoją nazwę na XFree86 i doszedł do serii 4.x, a Linux systematycznie zyskiwał na znaczeniu. Taka sytuacja utrzymywała się mniej więcej do wiosny 2003 r., kiedy o XFree86 stało się głośno dzięki wysiłkom Keitha Packarda włożonym w unowocześnienie kodu. Tymczasem dowodzony przez Davida Dawesa projekt przyjmował łatki do oficjalnych wydań niezwykle opornie, i to nie tylko od Packarda: zadarzało się, że sterowniki dostarczone przez producentów kart graficznych czekały na włączenie po kilka miesięcy. W obliczu kryzysu Packard nie zamierzał tworzyć nowego odgałęzienia tylko tchnąć nowe życie w zastały projekt, mimo to po kilku miesiącach został wykluczony z zespołu. Swoją pracę kontynuuje w ramach X.Org, które przejęło rolę standardowej implementacji X dla Linuksa. Zdecydowana większość znanych dystrybucji zmieniło lub zamierza wymienić XFree86 na X.Org. Bezpośrednim tego powodem stała się niewielka, ale kontrowersyjna zmiana licencji części kodu na XFree86 License 1.1. Nowa wersja licencji została uznana przez projekt GNU za niezgodną z GNU GPL z powodów praktycznych, podobnie jak kiedyś licencja BSD z tzw. klauzulą ogłoszeniową. Twórcy XFree86 nie zgadzają się z taką interpretacją i uważają, że zmiana treści licencji nie wpłynęła na zgodność z GPL.

Zobacz też

- X.Org
- Fresco
- svgalib
- GUI

Zobacz w sieci

- [http://www.xfree86.org Strona domowa XFree86]
- [http://www.cat.org.au/maffew/cat/xfree-dawes.html Wywiad o historii i znaczeniu XFree86 z D. Dawesem z 1999 r.] Kategoria:Open Source Kategoria:Oprogramowanie ja:XFree86

Massachusetts Institute of Technology

Massachusetts Institute of Technology to jedna z najbardziej prestiżowych uczelni technicznych Ameryki. MIT powstała w 1861 roku z inicjatywy kilkudziesięciu przedsiębiorców z okolic Nowego Jorku i Bostonu. Jej celem jest jednoczesne kształcenie studentów i prowadzenie badań podstawowych - jednak silnie zorientowanych na praktyczne potrzeby społeczne. MIT jest uczelnią całkowcie prywatną. Z punktu widzenia prawa jest spółką akcyjną, której akcje posiada obecnie kilkaset osób - głównie członków rodzin założycieli MIT oraz jej byłych absolwentów, którym udało się osiągnąć sukces finansowy. MIT składa się z 5 szkół, grupujących około 200 różnych kierunków nauczania, oraz około 300 grup badawczych i laboratoriów, które powstają i znikają w zależności od potrzeb i działają poza strukturą szkół. Unikalną cechą MIT jest łączenie nauczania typowo akademickiego z uczestnictwem w badaniach naukowych już po pierwszym roku studiów. Inną unikalną cechą MIT jest bardzo wysoki odsetek doktorantów i pracowników naukowych w stosunku do studentów nauczania "początkowego". Wynosi on niemal 1:1:1. Studenci nauczania "początkowego" muszą po pierwszym roku znaleźć sobie miejsce w którymś z zespołów badawczych. Ci, którzy nie zostaną zaakceptowani przez żaden zespół, muszą uczelnię opuścić. Studenci, którzy "przetrwali", są od razu wciągani w tok rzeczywistych badań, co z jednej strony daje stały dopływ "świeżej krwi" do zespołów badawczych, a z drugiej strony ukierunkowuje studentów w ich dalszym kształceniu i daje im możliwość praktycznego stosowania dopiero co nabytej wiedzy. MIT było pierwszą na świecie uczelnią z tego rodzaju strukturą nauczania i prowadzenia badań. Struktura ta była później kopiowana przez wiele innych uczelni na świecie takich jak Caltech, Korean Institute of Technology, Ecole Normale Technique i wiele innych. Zarówno kandydaci na studia podstawowe jak i doktoranckie są selekcjonowani na podstawie osiągnieć w szkole średniej, ogólnego życiorysu i rozmowy kwalifikacyjnej. Na studia podstawowe do MIT startuje rocznie około 10-15 tysięcy kandydatów z których jest wybierane około tysiąca. Mniej więcej połowa z nich aklimatyzuje się na uczelni i znajduje sobie miejsca w zespołach badawczych. Około 1/5 studentów i doktorantów wywodzi się spoza USA. Badania prowadzone w MIT zapoczątkowały wiele nowych gałęzi techniki. Do najważniejszych można zaliczyć:
- teleinformatyka
- biotechnologia
- nanotechnologia Wiele z dzisiejszej kultury informatycznej wywodzi się właśnie z MIT. MIT jako pierwsza uczelnia na świecie postanowił udostępnić w Internecie swoje materiały edukacyjne jako OpenCourseWare. Projekt zakłada, że w ciagu 10 lat udostępnione zostaną materiały z 2000 kursów z dziedzin zarówno technologicznych jak i humanistycznych. Strona domowa MIT OpenCourseWare to http://web.mit.edu/ocw/ Zobacz też:
- [http://www.mit.edu/ Oficjalna strona MIT]
- hacker Kategoria:Wyższe uczelnie ko:매사추세츠 공과대학교 ja:マサチューセッツ工科大学 th:เอ็มไอที

1988

- 1988 als:1988 ko:1988년 ja:1988年 nb:1988 simple:1988 th:พ.ศ. 2531

1993

- 1993 als:1993 ko:1993년 ms:1993 ja:1993年 simple:1993 th:พ.ศ. 2536

1996

- 1996 als:1996 ko:1996년 ms:1996 ja:1996年 simple:1996 th:พ.ศ. 2539

The Open Group

The Open Group - konsorcjum przemysłowe sponsorowane przez IBM, Sun, HP, Hitachi i Fujitsu, tworzące standardy de facto w dziedzinie oprogramowania, zwłaszcza interfejsów API. The Open Group powstała w 1996 r. z połączenia Open Software Foundation (OSF) i X/Open. Grupa jest najbardziej znana z publikacji Single UNIX Specification, która szybko wypiera starszy standard POSIX. Jest też właścicielem znaku handlowego UNIX. The Open Group dostarcza testy zgodności, certyfikaty i dokumentacje dotyczące Uniksa, a także certyfikuje niektóre standardy, które nie są przez nią zarządzane, jak CORBA, Common Request Broker Architecture (Object Management Group) i Linux Standard Base (Free Standards Group). Członkowie grupy uczestniczą w forach, gdzie opracowują przewodniki, standardy i specyfikacje. Forum zajmujące się architekturą oprogramowania opracowało TOGAF, The Open Group Architecture Framework, który zbiorem zasad do planowania i wdrażania architektur systemów informatycznych w przedsiębiorstwach. TOGAF jest dostępne bezpłatnie do wewnętrznego użytku w organizacjach. Niektóre dokumenty The Open Group są dostępne wyłącznie dla członków.

Standardy

- Call Level Interface (baza ODBC)
- Common Desktop Environment (CDE)
- Distributed Computing Environment (baza DCOM)
- LDAP (Lightweight Directory Access Protocol)
- Motif - zestaw widżetów GUI dla CDE
- OpenDoc - architektura złożonych dokumentów
- Single UNIX Specification (POSIX)
- X Window System

Zobacz też

- wojny uniksowe

Zewnętrzne linki

- [http://www.opengroup.org/ The Open Group]
- [http://os.newsforge.com/article.pl?sid=04/07/28/2057223 Can GNU ever be Unix?, 30 lipca 2004 (NewsForge)] Kategoria:Organizacje Kategoria:Informatyka

La Sauvetat-du-Dropt

Sauvetat-du-Dropt to miejscowość i gmina we Francji, w regionie Akwitania, w departamencie Lot-et-Garonne. Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwały 463 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 45 osób/km² (wśród 2290 gmin Akwitanii Sauvetat-du-Dropt plasuje się na 739. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 1043.).

Linki zewnętrzne

- Źródło danych: [http://www.insee.fr Insee]
- Mapy i zdjęcia satelitarne: [http://kvaleberg.com/extensions/mapsources/index.php?params=44_39_N_0_20_E_region:fr_type:city link do Wiki mapsources]
- Zdjęcie satelitarne: [http://maps.google.com/maps?ll=44.65,0.33333&spn=0.1,0.1&t=k Google maps]
- Mapa: [http://maps.msn.com/(cgxnej455qpgxeu5vurxtejz)/map.aspx?&lats1=44.65&lons1=0.33333&alts1=14®n1=2 MSN World Atlas] Kategoria:Miejscowości Francji Kategoria:Departament Lot-et-Garonne

online spielautomaten hotels Krakow nauka Prague appartements przetargi

:: RELATED NEWS ::

Fedor Dan
Fedor Dan (1871-1949) was born in St Petersburg. While still a young man he joined the Union of Struggle for the Emancipation of the Working Class. He was arrested in 1896 and exiled in Oryol for three years. On his return he joined the May 22 1885 - September 22 1957) was a Japanese admiral of World War II. He graduated from the Naval Academy in 1905 and joined the Imper

Don the Beachcomber
Donn Beach (born Ernest Raymond Beaumont Gantt February 22, 1907 – June 7, 1989) is the acknowledged founding father of tiki restaurants, bars, and nightclubs. The many so-called "Polynesian" restaurants and watering holes that enjoyed great popularity are directly descended from what he created. After years of being called Don the Beachcomber because of his

Spinning top
:This article is about the toy. For other uses of the term, see Top (disambiguation). Top (disambiguation)] A top, or spinning top, is a children's toy that can be spun on an axis, balancing on a point. The top is one of the oldest recognizable toys found on archaeological sites. Besides toys, tops have also historically been used for g

Game Genie
, Sega Game Gear, and the Game Boy systems. Not pictured: Game Genie for Sega Genesis.]] The Game Genie is a series of cheat cartridges designed by Codemasters and sold by Camerica and Galoob

List of Heroic Fictional Scientists
In contrast to the archetypical mad scientist, there are a lesser number of heroic scientists and engineers depicted in western culture who go above and beyond the regular demands of their professions to use their skills and knowledge for the betterment of others, often at great personal risk. In this list of heroic fictional scientists and engineers, an annotated alphabetical overview is given of so

Acclaim Wireless
The Acclaim Wireless was a primitive wireless controller for the Nintendo Entertainment System, produced in the 1980s. When working properly, the device used infrared signals to transmit data up to several feet away, allowing for wireless game play. A receiver plugged into the controller port and accepted signals transmitted from the handheld piece. The technology was found by users to be highly unreliable.

X11

Historia

Wydania

Zobacz też

Zobacz w sieci

Lata 80. XX wieku

Microsoft Windows

Rodzina systemów oparta na DOS

Rodzina Microsoft Windows NT

Planowane edycje systemu

Wersje dla palmtopów

Klony

Linki zewnętrzne

Klawiatura

Tablet

Zobacz też:

Bitmapa

Biblioteka (informatyka)

Zobacz też

Menedżer okien

Popularne menedżery okien dla X Window System

Inne menedżery okien dla X11

Odnośnik zewnętrzny

Motif

GNOME

Informacje ogólne

Cele

Organizacja

Platformy, na których działa GNOME

Wersje środowiska

Architektura

Główne aplikacje

Zobacz także

Odnośniki zewnętrzne

KDE

Przyszłość KDE

Aplikacje KDE

Zobacz też

Linki zewnętrzne

GDK

Zobacz w sieci

Qt

Zobacz też

Zobacz w sieci

Klient-serwer

Zobacz też

Serwer

Zobacz też

Mysz komputerowa

Mysz mechaniczna

Mysz optyczna

Komunikacja z komputerem

Zobacz też

Klient

OpenGL

Opis działania

Geneza OpenGL

Biblioteki pomocnicze

Rozszerzenia

Zobacz też

Linki zewnętrzne

XFree86

Historia

Zobacz też

Zobacz w sieci

Massachusetts Institute of Technology

1988

1993

1996

The Open Group

Standardy

Zobacz też

Zewnętrzne linki

La Sauvetat-du-Dropt

Linki zewnętrzne

See also